I SA/Ke 28/13
WyrokWSA w Kielcach2013-03-13
Skład orzekający: Ewa Rojek, Sylwester Miziołek, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (zagadnienie wstępne), gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku nierozpoznanej jeszcze skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi
Organ administracji nie może zawiesić postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., jeśli rozstrzygnięcie sprawy nie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Nierozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowi przeszkodę procesową, a nie materialnoprawną, która uniemożliwiałaby merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ administracji.Stan faktyczny
Spółka zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w K., które utrzymało w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. o zwrocie dotacji. SKO zawiesiło postępowanie, wskazując, że rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) w sprawie skargi kasacyjnej Spółki od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Prezydenta Miasta K. będzie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., w tym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., twierdząc, że w sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi C. N. i B. "Ż." Sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.z dnia [...] r. nr [...] 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz C. N.i B. ,,Ż." Sp. z o.o. w Ł. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Postanowienie organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania.
1.1. Samorządowe Kolegium Odwoławczego w K. postanowieniem z dnia [...]nr [...] utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...]r., nr [...]zawieszające postępowanie w sprawie odwołania C. N. i B. "Ż." Sp. z o.o. w Ł.(dalej zwana Spółką) od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...]r. nr [...]w sprawie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że decyzja Prezydent Miasta K. z dnia [...]r. nr [...]orzekająca o obowiązku zwrotu przez Spółkę kwoty 431.545,53 zł tytułem zwrotu dotacji przyznanej w 2009 r. została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek uchylenia przez Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. decyzji z dnia [...]r. nr [...]. Jednocześnie organ wskazał, że decyzja z dnia 12 maja 2011 r. została zaskarżona przez Spółkę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., który wyrokiem z dnia 26 października 2011 r. sygn. akt I SA/Ke 369/11 skargę oddalił. Od powyższego wyroku Spółka wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną. Organ wskazał, że stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie wniesionego przez Spółkę odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...]r. W ocenie organu nie można zakończyć postępowania odwoławczego do czasu uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 26 października 2011 r.
Skarga do Sądu
2.1. Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. nr [...]Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]nr [...] i umorzenie postępowania w sprawie, zarzuciła naruszenie:
- art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.) poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., nr [...]wydanego mimo braku przesłanek określonych w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem w sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne;
- art. 100 § 2 k.p.a. polegające na niezastosowaniu, w sytuacji gdy organ administracji przyjął, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym, a zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. może spowodować poważną szkodę dla interesu społecznego, w konsekwencji organ administracji powinien załatwić sprawę, rozstrzygając zagadnienie wstępne we własnym zakresie;
- art. 124 § 1 k.p.a. poprzez brak w zaskarżonym postanowieniu prawidłowego i pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego w szczególności brak odniesienia się do argumentacji faktycznej i prawnej podniesionej przez Spółkę w toku postępowania;
- art. 124 § 2 k.p.a. poprze jego niezastosowanie i niezamieszczenie w uzasadnieniu postanowienia uzasadnienia faktycznego postanowienia, w konsekwencji powyższego uniemożliwienie weryfikacji wydanego postanowienia z punktu widzenia prawidłowości zastosowania art. 80 k.p.a.;
- art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a to w konsekwencji braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy;
- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w sposób naruszający zasadę zaufania obywateli do organów państwa.
2.2. Spółka w uzasadnieniu skargi podniosła, że organ administracji publicznej nie może poprzestać na ogólnikowym wskazaniu, że "stanowisko NSA będzie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie złożonego przez C. odwołania od kolejnej decyzji Prezydenta Miasta K. dotyczącej przedmiotowej sprawy" bez jednoczesnego wyjaśnienia o jaki "istotny wpływ" w realiach przedmiotowej sprawy chodzi oraz bez wyjaśnienia przyjętych przez organ przesłanek do zastosowania instytucji zawieszenia postępowania administracyjnego.
W ocenie Spółki, w okolicznościach jakie wystąpiły w rozpatrywanej sprawie nie istniały powody by uznać, że zawieszenie przez SKO w K. postępowania w sprawie odwołania Spółki od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...]r. jest zgodne z prawem, nie zostały bowiem spełnione wskazane wyżej przesłanki dopuszczalności zawieszenia postępowania z przyczyny prejudycjalności.
W dalszej części uzasadnienia Spółka wskazała, że ustawodawca przyznał organowi prowadzącemu postępowanie, w toku którego zaistniało zagadnienie wstępne uprawnienie do samodzielnego załatwienia kwestii wstępnej. Zdaniem Spółki organ przyznaną mu kompetencję pominął i nie odniósł się do możliwości naruszenia interesu społecznego w odniesieniu do skarżącej, dla której przedmiotowa decyzja ma istotne znaczenie z punktu widzenia prowadzonej działalności o charakterze edukacyjno – oświatowym na terenie miasta K..
2.3. W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
3.1. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U.Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie rozstrzygnięcie naruszające prawo w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienia naruszają prawo w sposób mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięć.
3.2. Przedmiotem kontroli jest postanowienie zawieszające postępowanie w sprawie zwrotu przez Spółkę dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Wskazaną przez organ podstawą zawieszenia był art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W myśl tego przepisu postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienie wstępnego przez inny organ lub sąd. W związku z tym istota sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w sytuacji gdy sąd nieprawomocnie oddalił skargę na decyzje kasacyjną organu, organ może w ponownym rozpoznaniu sprawy wydać decyzje mimo, że orzeczenie sądu oddalające skargę nie jest jeszcze prawomocne wobec nierozpoznania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Zdaniem organu wyrok NSA będzie w sprawie rozstrzygał zagadnienie wstępne, bez którego wydanie decyzji nie będzie możliwe, z uwagi na przesądzenie w tym rozstrzygnięciu poprawności wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa procesowego i materialnego.
Zdaniem skarżącej Spółki zagadnienie takie w sprawie nie występuje, a uzasadnienie organu w tym zakresie jest powierzchowne.
3.3. Stanowisko organu poprawne nie jest.
Na konstrukcje zagadnienie wstępnego składają się cztery istotne elementy:
- zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego
- jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu
- wymaga ono uprzedniego rozstrzygnięcia tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji
- istnieje zależność między rozstrzygnięciem zagadnienie wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji.
Związek zagadnienie wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem decyzji w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania decyzji w prowadzonej przez organ sprawie. W razie gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Jak wyjaśnił WSA w Krakowie w orzeczeniu z dnia 26 marca 2012r. II SA/Kr 111/12 (LEX nr 1138519) "Samo twierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeśli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji." Nadto sąd ten wskazał, że na interpretację zagadnienia wstępnego jako przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego nie maja wpływu względy natury celowościowej i ekonomiki postępowania.
W tym kontekście najistotniejsze jest, że zagadnienie wstępne to okoliczność warunkująca merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Innymi słowy do jego rozstrzygnięcia istnieje materialnoprawna przeszkoda w rozstrzygnięciu sprawy ( patrz wyrok NSA I OSK 107/12 LEX nr 1218835). W sprawie niniejszej sytuacja taka nie zachodzi albowiem okoliczność, że NSA nie rozpoznał skargi kasacyjnej w sprawie oddalającej skargę na wydaną uprzednio przez organ decyzje kasacyjną nie jest przeszkodą materialnoprawna a procesową.
3.4. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. brak było zatem w sprawie przesłanki do zawieszenia postępowania, na którą powoływał się organ. Oznacza to, że zadaniem organu wobec oddalenia skargi na jego decyzję kasacyjną w sprawie I SA/Ke 369/11 będzie ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji.
Tym samym pozostałe zarzuty skargi dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia nie miały.
3.5. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach wydano na podstawie art. 200 p.p.s.a zasądzając zwrot uiszczonego wpisu w kwocie 100 zł plus wynagrodzenia adwokackiego w kwocie 240 zł i kwotę 17 zł uiszczonej opłaty za pełnomocnictwo.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło