I SA/Ke 30/10

WyrokWSA w Kielcach2010-02-11

Skład orzekający: Mirosław Surma, Maria Grabowska, Ewa Rojek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędna adnotacja pracownika organu podatkowego dotycząca daty doręczenia postanowienia może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia zażalenia, jeśli podatnik nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że błędna adnotacja pracownika organu podatkowego dotycząca daty doręczenia postanowienia nie stanowi okoliczności wyłączającej winę podatnika w uchybieniu terminu do złożenia zażalenia. Przywrócenie terminu wymaga łącznego spełnienia przesłanek, w tym uprawdopodobnienia braku winy, co w tej sprawie nie nastąpiło, mimo że organ nieprawidłowo ocenił termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Pełnomocnik podatnika złożył zażalenie na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia 12 sierpnia 2009 r., które zostało doręczone podatnikowi 20 sierpnia 2009 r. Zażalenie zostało nadane 28 sierpnia 2009 r., co organ odwoławczy uznał za uchybienie 7-dniowego terminu. Podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu, argumentując, że błędna adnotacja pracownika na postanowieniu wskazywała datę doręczenia na 21 sierpnia 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że nie uprawdopodobniono braku winy i naruszono termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Protokolant Asystent sędziego Magdalena Stępniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 lutego 2010r. sprawy ze skargi R.M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 10 listopada 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia zażalenia oddala skargę. Sygn. akt I SA/Ke 30/2010 UZASADNIENIE Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z[...] ., nr [...] odmówił R M przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z [...] nr[...] , w sprawie przyznania prawa do posługiwania się numerem identyfikacji podatkowej NIP [...] Organ odwoławczy wskazał, że 28 sierpnia 2009r., pełnomocnik podatnika złożył zażalenia na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z 12 sierpnia 2009r. Postanowienie to zostało doręczone podatnikowi 20 sierpnia 2009r. (dowód - potwierdzenie odbioru postanowienia). Postanowieniem z[...] ., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do złożenia w/w zażalenia. Podatnik pismem z 21 października 2009r. złożył wniosek o jego przywrócenie. Jako uzasadnienie wniosku podał, że postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego zostało doręczone 21 sierpnia 2009r., na co wskazywała adnotacja na tym postanowieniu, uczyniona przez jego pracownika, stąd wniesienie zażalenia w dacie 28 sierpnia 2009r. nastąpiło z zachowaniem 7 dniowego terminu do złożenia zażalenia, tyle, że liczonego od dnia 21 sierpnia 2009r., a nie 20 sierpnia 2009r." W motywach rozstrzygnięcia organ powołał art. 236 § 2 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej powoływanej jako ord. pod., zgodnie z którym zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia stronie postanowienia, o czym organ podatkowy pouczył podatnika w zaskarżonym postanowieniu. W świetle powyższego w przedmiotowej sprawie termin do wniesienia zażalenia upłynął 27 sierpnia 2009r., natomiast zażalenie podatnika zostało nadane za pośrednictwem urzędu pocztowego 28 sierpnia 2009r., a więc jeden dzień po upływie ustawowego terminu. Ponadto organ odwoławczy powołał przepis art. 162 §1, §2 i §3 ord. pod. oraz wskazał, że w świetle powołanych przepisów organ podatkowy, oceniając zasadność wniosku o przywrócenie terminu, winien zbadać następujące przesłanki: uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy, wniesienie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu, - dochowanie nieprzywracalnego terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie żadna z w/w przesłanek nie została spełniona. Nie może stanowić argumentu do przywrócenia terminu sposób przepływu dokumentu wewnątrz jednostki lub pomiędzy jednostką a jej pełnomocnikiem, a także błędna adnotacja pracownika jednostki o dacie doręczenia przesyłki. Organ podkreślił, iż to od strony postępowania należy oczekiwać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce wtedy gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Okoliczności takich podatnik nie wykazał, bowiem podnoszony fakt błędnej adnotacji pracownika dotyczący daty doręczenia postanowienia organu I instancji nie stanowi okoliczności na który podatnik nie miał wpływu. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, iż podatnik naruszył również termin do wniesienia podania o przywrócenie terminu. Wbrew twierdzeniu podatnika. powyższy termin, zgodnie z art. 162 § 2 ord. pod. liczony jest od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, a nie od daty doręczenia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia środka zaskarżenia. Za datę ustania przyczyny uchybienia terminowi w świetle powyższego przepisu należy zatem uznać pierwszy dzień, w którym możliwe było złożenie podania (zażalenia). Na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej RM złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając organom niewłaściwą interpretację art. 162 ord.pod. Uzasadniając skargę wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu wniesiono w terminie. Jego zdaniem o uchybieniu terminu, skarżący dowiedział się z postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, w związku z tym twierdzenie, że stronna powinna inaczej liczyć termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest bezzasadne. Ponadto skarżący zarzucił, że wniosek zawierał wskazanie z jakich przyczyn doszło do uchybienia terminu. Skarżący został bowiem wprowadzony w błąd przez pracownika, który na otrzymanym postanowieniu zaznaczył datę doręczenia 21 sierpień 2009r. i w tym dniu, z taką adnotacją oddał je skarżącemu. Zdaniem skarżącego jest to wyjątkowa okoliczność. Wprowadzenie skarżącego w błąd nie świadczy bowiem o jego winie w uchybieniu terminu. Skarżący wskazał także, że wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, jeszcze raz wniósł zażalenie z 28 sierpnia 2009r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt sprawy. Przy tak zakreślonych granicach badania legalności należy stwierdzić, że kwestionowane postanowienie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, nie narusza prawa. W związku z tym skarga jest niezasadna. Bezsporne w sprawie jest, że skarżący uchybił terminowi wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika II Urzędu Skarbowego. Termin do wniesienia zażalenia upływał bowiem 27 sierpnia 2009r., natomiast zażalenie zostało wniesione 28 sierpnia. Organ prawidłowo, jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 162 ustawy z 29 sierpnia1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej ord. pod. Stosownie do tego przepisu w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi i jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której był on przewidziany (§ 2), przywrócenie terminu do złożenia tego podania (§ 3) jest niedopuszczalne. Przepisy te wskazują na cztery przesłanki przywrócenia terminu, które musza wystąpić łącznie by wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie. Zdaniem organu żadna z w/w przesłanek nie wystąpiła. Przede wszystkim organ prawidłowo ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Zarzut skargi, iż wprowadzenie skarżącego w błąd przez jego pracownika stanowi okoliczność wyjątkową i nie świadczy o winie skarżącego nie mógł odnieść skutku. O braku winy bowiem można mówić tylko wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, gdy strona nie mogła dopełnić czynności, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku Do okoliczności faktycznych, uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu, zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar i tym podobne. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. (wyrok z 20 stycznia 2009r.r.,I SA/Bd 647/08 i z 6 czerwca 2007r.,I SA/Wr 27/07 –publik. w Lex-ie). W rozpoznawanej sprawie, jak słusznie ocenił organ, nie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności i przeszkody, których skarżący nie był w stanie pokonać by w terminie wnieść odwołanie. Ponadto podkreślenia wymaga fakt, że nie tylko wina strony, lecz również innych osób, w tym pracownika lub osoby wykonującej określone czynności na rzecz strony, wyłącza możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (wyrok NSA z 23 września 2004r., FSK 502/04 i z 12 kwietnia 2002 r.,I SA/Gd 1676/99). Zaistniała sytuacja wskazuje na niedociągnięcia po stronie skarżącego w organizacji pracy, brak kontroli i należytej staranności. Oparcie się, przy ustalaniu terminu do wniesienia zażalenia, na adnotacji sporządzonej przez pracownika, podczas gdy postanowienie przesłano pocztą, świadczy o niestaranności przy prowadzeniu własnych spraw. Jednocześnie należy podnieść, że organ nieprawidłowo uznał, iż pozostałe trzy przesłanki przywrócenia terminu nie zostały spełnione. Strona bowiem złożyła wniosek w ustawowym terminie, dopełniając czynności dla której uchybiony był termin. W sprawach o przywrócenie terminu zasadnicze znaczenie ma ustalenie momentu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Ustalenia tego organ dokonał nieprawidłowo. Momentem tym bowiem, w sytuacji, gdy strona ma świadomość uchybienia, jest niewątpliwie data, w której według obiektywnych kryteriów ustała przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie określonej czynności. W orzecznictwa sądów administracyjnych utrwalony jest natomiast pogląd, że datą początkową biegu terminu do wniesienia podania o przywrócenie terminu może być również dzień, w którym strona powzięła wiadomość o uchybieniu terminowi. Dotyczy to sytuacji, w których strona nie miała świadomości przekroczenia terminu i dokonując czynności działała w subiektywnym przeświadczeniu, że robi to w ustawowym terminie. Przyjmuje się przy tym, że datą tą, w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jest data doręczenia postanowienia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do dokonania tej czynności (wyrok NSA z 24 marca 1999r., I SA/Gd 1664/98;z 10 marca 2000r., I SA/Lu 1524/98 ;z 16 czerwca 2009r., I FSK 373/08 – publik. w Lex-ie) Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący był nieświadomy przekroczenia terminu złożenia zażalenia. O uchybieniu terminu dowiedział się z postanowienia, stwierdzającego uchybienie terminu, które zostało mu doręczone 14 października 2009r., natomiast wniosek o przywrócenie terminu przesłał pocztą 21 października 2009r. (data stempla pocztowego) czyli w terminie 7 dni. Powyższe uchybienie organu nie wpłynęło jednak na treść rozstrzygnięcia, gdyż jak wskazano wyżej przywrócenie terminu jest możliwe w przypadku łącznego wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 162 ord. pod. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja natomiast nie miała miejsca. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło