I SA/Ke 360/15
WyrokWSA w Kielcach2015-06-25
Skład orzekający: Maria Grabowska, Artur Adamiec, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy mogła na podstawie art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nałożyć obowiązek podania numeru telefonu oraz adresu e-mail w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rada Gminy nie przekroczyła delegacji ustawowej, nakładając obowiązek podania numeru telefonu i adresu e-mail w deklaracji, ponieważ dane te są przydatne do prawidłowego obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Ponadto, przetwarzanie tych danych jest zgodne z ustawą o ochronie danych osobowych, gdyż jest niezbędne do realizacji obowiązku ustawowego.Stan faktyczny
Rada Gminy R. podjęła uchwałę określającą wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w której zawarto obowiązek podania numeru telefonu i adresu e-mail. Prokurator Rejonowy złożył skargę do WSA w Kielcach, zarzucając, że obowiązek ten nie ma podstawy prawnej i narusza ustawę o ochronie danych osobowych. Rada Gminy wskazała, że planuje uchylenie uchwały i przyjęcie nowej zgodnej z prawem. Sąd rozpoznał skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy R. w zakresie obowiązku podania numeru telefonu oraz adresu e-mail w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego K.-W. na uchwałę Rady Gminy R. z dnia 26 października 2012 r. nr XIX/114/2012 w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, położonych na obszarze Gminy R. oddala skargę.
1. Akt organu jednostki samorządu terytorialnego
1.1. Rada Gminy w dniu [...] podjęła uchwałę nr [...] w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, położonych na obszarze Gminy. Wzór deklaracji stanowi załącznik do uchwały. W pozycji D.1. ("Adres zamieszkania/adres siedziby") oraz D.1. ("Adres do korespondencji ("Jeśli jest inny niż adres zamieszkania/siedziby") zawarto obowiązek podania numeru telefonu oraz adresu e-mail składającego deklarację.
1.2. W podstawie prawnej ww. uchwały powołano art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U.2001.142.1591 ze zm.) dalej "u.s.g." i art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2012.391) dalej "Ustawa".
2. Skarga do Sądu
2.1. Na powyższą uchwałę w zakresie obejmującym zamieszczenie w pozycji D.1. i D.2. obowiązku podania numeru telefonu oraz adresy e-mail, Prokurator Prokuratury Rejonowej złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę. Zarzucił obrazę art. 6n Ustawy polegającą na nałożeniu na właścicieli nieruchomości składających deklarację obowiązku podania danych, które nie są niezbędne do wykonania uchwały, bez umocowania prawnego i ustawowej podstawy.
W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w zaskarżonej części.
2.2. Uzasadniając skargę prokurator wskazał, że wskazane jako podstawa podjęcia skarżonej uchwały przepisy nie dają upoważnienia do nakładania na składających deklarację właścicieli nieruchomości obowiązku podania danych, które nie są niezbędne do wykonania uchwały, a za takie niewątpliwie należy uznać: numer telefonu kontaktowego jak i adres poczty internetowej. Przepis art. 6n Ustawy nakładając na radę obowiązek ustalenia wzorów deklaracji jednoznacznie określa, że deklaracja winna zawierać dane pozwalające na obliczenie wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, a do tego wystarczającym jest wskazanie ilości osób zamieszkujących nieruchomość i zameldowanych. W zakresie treści formularzy opracowanych na podstawie ww. przepisów nie mieści się zatem nałożenie na składającego deklarację obowiązku podania innych danych poza wskazanymi w ww. przepisie. Dotyczy to zarówno podania numeru telefonu jak i adresu e-mail. Na potwierdzenie swojego stanowiska Prokurator wskazał na wyrok WSA II SA/Kr 682/13. Wobec powyższego, w ocenie skarżącego zakwestionowane zapisy w uchwale organu samorządu terytorialnego, który w myśl art. 7 Konstytucji RP może działać tylko na podstawie i w granicach prawa wyznaczonych przez normy prawne określające ich kompetencje, zadania i tryb postępowania, pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi normami.
2.3. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy uznała wywiedzioną skargę za uzasadnioną i wskazała, że zamierza na najbliższych sesjach przyjąć uchwałę, mocą której z jednej strony uchylona zostanie zaskarżona uchwała, z drugiej strony nastąpi przyjęcie nowego wzoru deklaracji o treści zgodnej z przepisami prawa. Rada podkreśliła, że w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały daleko idące niedookreślenie przez ustawodawcę postanowień art. 6 m Ustawy spowodowało, że pojawiły się wątpliwości co do treści rzeczonej deklaracji. Fakt ten spowodował, że w przedmiotowej deklaracji znalazły się zapisy które legły u podstaw skargi. Dopiero ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 1 lutego 2015 r. do przepisu 6 m Ustawy dodała m.in. pkt 1b, który określa jakich danych może wymagać rada gminy określając wzór deklaracji. Zgodnie z wprowadzonymi przez ustawodawcę zmianami ustalając wzór deklaracji rada gminy może wymagać od właściciela nieruchomości podania m.in. numer telefonu właściciela nieruchomości czy adresu poczty elektronicznej.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
3.1 Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej: "ustawa p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 5 tej ustawy kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
W oparciu o art. 53 § 3 ustawy p.p.s.a. prokurator jest uprawniony do wniesienia skargi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony jakimkolwiek terminem. Uchwała w przedmiocie określenia wzoru formularza deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jako skierowana do wszystkich właścicieli nieruchomości, na których ciąży obowiązek jej zapłaty, jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego.
Skarga jest nieuzasadniona. Nie można bowiem podzielić poglądu skarżącego, że nieważnością dotknięta jest badana uchwała w części w jakiej załącznik (deklaracja) zawiera obowiązek podania numeru telefonu oraz adresu poczty elektronicznej składającego deklarację.
3.2. Ustawę o ochronie danych osobowych stosuje się do organów samorządu terytorialnego (art. 3 ust. 1). Z punktu widzenia badanej sprawy istotnym jest, że z jej art. 23 ust. 1 pkt 2 wynika, że przetwarzanie danych dopuszczalne jest tylko wtedy gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Jednocześnie w artykule 7 zamieszczono legalne definicje pojęć jakimi ustawa ta się posługuje. I tak przez zbiór danych – rozumie się każdy posiadający strukturę zestaw danych o charakterze osobowym, dostępnych według określonych kryteriów, niezależnie od tego, czy zestaw ten jest rozproszony czy podzielony funkcjonalnie (pkt 1). Z kolei przetwarzanie danych (pkt 2) to jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Z powyższych zapisów wynika jednoznacznie, że ustawodawca zobowiązując w art. 6n Ustawy do określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, nakazał (choć bez bezpośredniego odwołania do ustawy o.d.o.) stworzenie przez rady gmin zbiorów danych jakim są deklaracje. Skoro zatem deklaracje te są niezbędne do zrealizowania obowiązku ustawowego, to niewątpliwie mieszczą się w zakresie upoważnienia wynikającego z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o.d.o. Doktryna wypracowała bowiem pogląd, że można przetwarzać dane w wypadku, gdy ustawodawca nakładając określone uprawnienia czy obowiązki, nie wskazał wprost na potrzebę przetwarzania danych, ale przetworzenie to jest niezbędne do zrealizowania obowiązku czy przyznanego ustawowo uprawnienia (patrz komentarz Janusza Barta, Pawła Fajgielskiego i Ryszarda Markiewicza do art. 23 ustawy o.d.o., dostępny w bazie LEX). Zakres przetwarzania (zbierania) danych istotnych dla zrealizowania celu wprowadzenia deklaracji wyznacza treść upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 6n Ustawy wskazanego przez ustawodawcę jako "zapewnienie prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi".
3.3. Aby zatem stwierdzić czy badana deklaracja nie narusza zapisów ustawy o ochronie danych osobowych w zakresie wymogu podania informacji o numerze telefonu oraz adresie poczty elektronicznej składającego deklarację oraz czy Rada Gminy ustalając wzór deklaracji nie przekroczyła delegacji ustawowej wynikającej z art. 6n Ustawy, należało zbadać czy informacja ta jest przydatna dla prawidłowego obliczenia tej opłaty. W ocenie Sądu podanie wskazanych danych stanowi informację przydatną do zapewnienia prawidłowego obliczania wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi co oznacza, że nie została przekroczona delegacja ustawowa ani naruszony zapis ustawy o ochronie danych osobowych. Ustawodawca, formułując zapis delegacji ustawowej w sposób szeroki (zapewnienie prawidłowości obliczeń opłaty), radzie gminy pozostawił kompetencje, jakie dane niezbędne będą w realizacji celu jakim jest prawidłowe określenie wysokości tej opłaty. Niewątpliwie numer telefonu i adres poczty elektronicznej ułatwią kontakt z podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji, a w konsekwencji usprawnią prawidłowe jej wypełnienie. W tym kontekście nie może ujść uwagi, że z dniem 1 lutego 2015 r. (Dz.U.2015.87) nastąpiła nowelizacja ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W art. 6m ust. 1b pkt 4 i 5 znowelizowanej ustawy wskazano, że określając wzór deklaracji rada gminy może żądać danych takich jak numer telefonu i adres poczty elektronicznej właściciela nieruchomości. Z poselskiego uzasadnienia tej zmiany wynika, że miała ona charakter doprecyzowujący a celem projektodawcy było wyeliminowanie rozbieżności interpretacyjnych (Sejm RP VII Kadencji, nr druku 2377, www.sejm.gov.pl). Potwierdza to poprawność tezy, że dane takie w zgodzie tak z delegacją ustawową jak i art. 23 ust.1 pkt 2 ustawy o.d.o., można było gromadzić również w poprzednio obowiązującym stanie prawnym. Z tych względów też Sąd nie podziela stanowiska zaprezentowanego w wyroku powołanym w skardze.
3.4. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło