I SA/Ke 434/24
WyrokWSA w Kielcach2024-10-24
Skład orzekający: Mirosław Surma, Artur Adamiec, Magdalena Stępniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) w zakresie oceny doświadczenia zawodowego osób skierowanych do realizacji zamówienia, które zostało stwierdzone po zawarciu umowy, może stanowić podstawę do zwrotu środków dofinansowania z EFRR?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem. Stwierdzono, że naruszenie przepisów PZP, polegające na wyborze wykonawcy, który nie wykazał wymaganego doświadczenia zawodowego, stanowiło podstawę do zwrotu środków dofinansowania. Sąd oparł się na wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA), zgodnie z którą naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie, w tym przepisów PZP, skutkuje obowiązkiem zwrotu środków.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Zarządu Województwa Świętokrzyskiego o zwrocie przez Gminę kwoty dofinansowania z EFRR. Organ stwierdził naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) przy wyborze wykonawcy, który nie wykazał wymaganego doświadczenia zawodowego. Gmina kwestionowała tę decyzję, argumentując m.in. że dowiedziała się o nieprawidłowościach po rozpoczęciu robót budowlanych i że nie naruszyła konkretnej normy prawnej uzasadniającej korektę finansową. Sprawa przeszła przez WSA, który uchylił decyzję organu, a następnie przez NSA, który uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec Asesor WSA Magdalena Stępniak (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2024 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Zarządu Województwa Świętokrzyskiego z dnia 4 marca 2020 r. nr RPSW.IZ.UMWSW.06.03.00-26-0001/16-2020/03 w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania oddala skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 25 września 2020 r., sygn. akt I SA/Ke 178/20, po rozpoznaniu skargi Gminy [...] (gmina, beneficjent), na decyzję Zarządu Województwa Świętokrzyskiego (zarząd, organ) z 4 marca
2020 r. w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z 11 października 2019 r.
W uzasadnieniu wskazano, że zarząd 14 grudnia 2016 r. ogłosił nabór wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Działania 6.3 pn. "Ochrona
i wykorzystanie obszarów cennych przyrodniczo – ZIT KOF" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Świętokrzyskiego na lata 2014-2020. Do udziału
w naborze wniosków przystąpiła gmina poprzez złożenie 29 marca 2017 r. wniosku
o dofinansowanie projektu pn.: "[...] G.".
W informacji pokontrolnej z 17 kwietnia 2019 r. organ stwierdził na podstawie kontroli doraźnej realizacji projektu, weryfikacji dokumentacji dotyczącej realizacji projektu oraz na podstawie oględzin, że strona dopuściła się naruszeń zapisów Umowy o dofinansowanie projektu oraz ustawy z 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1843, ze zm.) dalej "p.z.p.". Na podstawie art. 143 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r., art. 9 ust. 2 pkt 8 ustawy z 11 lipca 2014 r.
o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych
w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 1431, ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju z 29 stycznia 2016 r. w sprawie warunków obniżania wartości korekt finansowych oraz wydatków poniesionych nieprawidłowo związanych z udzielaniem zamówień (Dz. U. z 2016 r., poz. 200 ze zm.) dalej "rozporządzenie z 29 stycznia 2016 r." ustalił wysokość pomniejszenia wartości wydatków kwalifikowalnych.
Organ stwierdził bowiem, że beneficjent wprowadził zmiany bez uzyskania uprzedniej zgody zarządu, co stanowi o naruszeniu § 22 ust. 1 w związku z § 2 ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu, ponosząc wydatki na wykonanie małej architektury, barierki zabezpieczającej oraz oświetlenia skał (iluminacji skał)
w łącznej kwocie [...]zł brutto, które zostały uznane jako wydatki niekwalifikowalne w projekcie, naruszył art. 24 ust. 1 pkt 12 w związku z art. 24 ust. 4 p.z.p, ponieważ wybrał jako najkorzystniejszą ofertę wykonawcy, który nie wykazał spełnienia warunku udziału w postępowaniu (wydatek niekwalifikowalny w wysokości [...] zł) – zarząd uznał za wydatek niekwalifikowalny kwotę w łącznej wysokości [...] zł, w tym łączną kwotę dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) w wysokości [...] zł. Wobec braku zwrotu wymaganych środków, organ wydał 11 października 2019 r. decyzję orzekającą w pkt 1. o zwrocie przez gminę środków dofinansowania z EFRR w łącznej wysokości [...] zł, oraz w pkt 2. o odsetkach w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, naliczanych od kwot wymienionych pod literami od
a) do e).
Zarząd, rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uznał, że decyzja z 11 października 2019 r. jest prawidłowa, jednak w związku z koniecznością uwzględnienia pomniejszonej kwoty wydatków niekwalifikowanych, decyzją
z 4 marca 2020 r. uchylił decyzję z 11 października 2019 r. w części dotyczącej pkt 1. i pkt 2. lit. c) sentencji i określił prawidłową kwotę do zwrotu wraz z odsetkami w taki sposób, że: w pkt 1 określił gminie przypadającą do zwrotu kwotę środków z EFRR
w łącznej wysokości [...] zł z tytułu zwrotu części dofinansowania przekazanego na podstawie umowy o dofinansowanie projektu wraz z odsetkami
w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych; w pkt 2 określił, że odsetki
w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych nalicza się od kwoty przekazanej z EFRR w wysokości: [...] zł od dnia przekazania ww. środków EFRR, tj. od 21 sierpnia 2018 r., aż do dnia całkowitej zapłaty należności głównej.
Uwzględniając częściowo skargę gminy od ww. decyzji sąd I instancji stwierdził, że decyzja zarządu tylko w części narusza prawo, niemniej skutkowało to konicznością uchylenia jej w całości. Sąd zaakceptował poprawność ustaleń organu
w zakresie naruszenia przez gminę § 22 ust. 1 w związku z § 2 ust. 2 umowy
o dofinansowanie, a tym samym procedur, o których mowa w art. 184 ustawy
z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 869, ze zm.) dalej "u.f.p." Sąd nie podzielił natomiast wniosków organu, jakie poczynił stawiając gminie zarzut, że przy wyborze oferty wykonawcy robót budowalnych naruszyła przepisy art. 24 ust. 1 pkt 12 w związku z art. 24 ust. 4 oraz art. 26 ust. 3 p.z.p.
Zdaniem sądu, organ wbrew treści art. 25 ust. 1 p.z.p. uznał konieczność wezwania wykonawcy do złożenia dokumentów potwierdzających doświadczenie potencjału osobowego wykonawcy. W sytuacji bowiem, gdy zamawiający
w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) postawił przed wykonawcami wymóg złożenia oświadczeń, to oświadczenie i jego treść winno być poddane weryfikacji organu. Takiej oceny, zdaniem sądu I instancji, nie zawiera zaskarżona decyzja, co czyni ją w tym zakresie wadliwą.
Skargi kasacyjne od wyroku sądu I instancji wnieśli: gmina oraz zarząd.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 27 czerwca 2024 r. sygn. akt
I GSK 1832/20 oddalił skargę kasacyjna gminy, uwzględnił natomiast skargę kasacyjną zarządu, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach do ponownego rozpoznania. Stwierdził, że skarga kasacyjna beneficjenta nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem sądu II instancji nie ma racji gmina twierdząc, że z zwartej z zarządem umowy o dofinansowanie nie wynika obowiązek uzyskiwania zgody na każdą zmianę projektu (o ile ewentualne zmiany będą zgodne z ustawą prawo zamówień publicznych oraz SIWZ) a jedynie na taką, która wiąże się z uaktualnieniem wniosku o dofinansowanie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego obowiązek taki ma źródło w zawartej umowie o dofinansowanie, z której wynika, że beneficjent zobowiązany jest do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie
z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego, w szczególności w oparciu o zapisy wytycznych horyzontalnych oraz zgodnie z procedurami w ramach programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu oraz osiągnięcie i utrzymanie celów zakładanych we wniosku o dofinansowanie,
a także – w myśl § 2 ust. 2 umowy o dofinansowanie gmina zobowiązana była do realizacji projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie (który zawierał kompletną dokumentację techniczną), natomiast w przypadku dokonywania zmian w projekcie w trakcie jego realizacji zobowiązana była do zgłaszania tych zmian przed ich wprowadzeniem, do Instytucji Zarządzającej (zarządu) celem uzyskania akceptacji
(§ 22 umowy o dofinansowanie).
Tym samym NSA podzielił stanowisko sądu I instancji, który przyznał rację zarządowi, że stwierdzone naruszenia miały wpływ na budżet UE, gdyż skarżąca ponosząc część wydatków z zakresu rzeczowego w ramach realizowanej inwestycji, wcześniej nie uzgodniła zmian oraz nie wystąpiła i nie otrzymała akceptacji organu zgodnie z zasadami ujętymi w umowie i wniosku o dofinansowanie.
Przechodząc do rozpoznania skargi kasacyjnej zarządu NSA stwierdził, że zasady jest jej zarzut piąty, tj. zarzut naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 1 § 1 p.u.s.a. i art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz
art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 151 p.p.s.a., gdzie w ramach sprawowanej kontroli sąd I instancji dokonał błędnego ustalenia stanu faktycznego, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, polegającego na niedostrzeżeniu, że wykonawca nie potwierdził spełniania warunków udziału
w postępowaniu lub kryteriów selekcji dotyczących zdolności technicznej lub zawodowej, ponieważ nie przedstawił informacji o doświadczeniu osób skierowanych do realizacji zadania publicznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.)
i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2023, poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady- związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja określająca gminie przypadającą do zwrotu kwotę środków z EFRR z tytułu zwrotu części dofinansowania przekazanego na podstawie umowy o dofinansowanie projektu "Zagospodarowanie terenu wokół kamieniołomu w miejscowości G." wraz z odsetkami.
Dla oceny zasadności skargi zasadnicze znaczenie ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten
w wyroku z 27 czerwca 2024 r. sygn. akt I GSK 1832/20 uznał zasadność skargi kasacyjnej zarządu, uchylając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 25 września 2020 r. sygn. akt
I SA/Ke 178/20 i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi.
Zgodnie zaś z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Wynikająca z tego przepisu zasada związania sądu, któremu sprawa została przekazana do rozpoznania odnosi się do zakresu kontroli tego sądu. Po pierwsze, implikuje to stan związania wykładnią prawa w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu, co oznacza, że nie można formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem - lecz należy podporządkować się mu w pełnym zakresie. Po drugie, modyfikacji ulegają granice sprawy sądowo administracyjnej, których nie wyznaczają już jedynie art. 134 p.p.s.a., ale również
art. 183 § 1 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA granice sprawy podlegają zawężeniu do granic w jakich NSA rozpoznał skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko sądu I instancji, że przepis art. 25 ust. 1 p.z.p. zbudowany jest alternatywnie i daje zamawiającemu prawo wyboru do żądania od wykonawcy oświadczeń lub dokumentów. W konsekwencji sąd II instancji stwierdził, że nie było podstaw do żądania przedłożenia przez wykonawcę dokumentów potwierdzających dane zawarte w wykazie odnoszące się do doświadczenia zawodowego osób, w sytuacji gdy w wykazie zawarte zostało oświadczenie na ten temat, co zarzucał organ. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że sąd I instancji błędnie przyjął, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika ocena organu treści tego oświadczenia, do której to oceny organ był zobowiązany wobec brzmienia przepisu art. 25 ust. 1 p.z.p.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania celem oceny dokonanych przez organ ustaleń w zakresie spełnienia przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznych i zawodowych.
Dokonanie takiej oceny, według kierunkowych wskazań wynikających
z ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie zatem podstawowym
i pierwszorzędnym zadaniem sądu pierwszej instancji w ponownym postępowaniu.
Działając zatem w konwencji procesowej związania postanowieniami wyroku sądu II instancji, sąd oddalił skargę, ponieważ stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Określona w zaskarżonej decyzji gminie kwota zwrotu dofinansowania stanowi konsekwencję stwierdzenia przez zarząd m.in. naruszenia przepisów art. 24 ust. 1 pkt 12 w związku z art. 24 ust. 4 p.z.p., ponieważ beneficjent wybrał jako najkorzystniejszą ofertę wykonawcy, który nie wykazał spełnienia warunku udziału w postępowaniu. W ocenie skarżącej nie zostały naruszone przepisy ustawy Prawo zamówień publicznych, ponieważ o możliwości złej interpretacji wymagań postawionych przez gminę oraz wpisaniu osób do wykazu oferty, które mogły nie spełniać wymagań, zamawiający powziął wiedzę od wykonawcy już podczas realizacji robót budowlanych, już po zawarciu umowy, tj. po zakończeniu postępowania i udzielenie zamówienia. Wykonawca wskazał bowiem, że doświadczenie osób liczył w okresach sprawowania funkcji technicznych przez te osoby, a nie okresu posiadania uprawnień (np. jeżeli w tym samym okresie osoba wskazana prowadziła nadzór na dwóch budowach to okres doświadczenia sprawowania funkcji technicznej był sumowany do okresów pełnionych funkcji technicznych w tym samym okresie). Zamawiający określając wymagania dla osób sprawujących funkcje techniczne nie zapisał, że doświadczenie tych osób nie może być nabywane równolegle w tym samym okresie na więcej niż jednej budowie. Podniosła, że należy zatem analizować stanowisko wykonawcy o sposobie liczenia doświadczenia w kontekście przyjętej w praktyce zamówień publicznych zasady interpretacji wszelkich niejasności, dwuznaczności i niezgodności postanowień SIWZ na korzyść wykonawcy.
Tak przedstawiona kwestia sporna wymaga powołania przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych oraz zapisów SIWZ określających warunki udziału
w postępowaniu.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 p.z.p. – w postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający może żądać od wykonawców wyłącznie oświadczeń lub dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postępowania. Oświadczenia lub dokumenty potwierdzające: 1) spełnianie warunków udziału w postępowaniu, 2) spełnianie przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez zamawiającego, 3) brak podstaw wykluczenia – zamawiający wskazuje w ogłoszeniu o zamówieniu, specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub zaproszeniu do składania ofert.
W rozdziale V.2.3.1 lit. b SIWZ – Warunki udziału w postępowaniu znajduje się zapis: "Zamawiający uzna ww. warunek za spełniony jeżeli wykonawca wykaże, że dysponuje osobami, które zostaną skierowane do realizacji zamówienia,
w szczególności, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.) posiadającymi uprawnienia budowlane do kierowania robotami w specjalności drogowej - co najmniej jedną osobą z doświadczeniem minimum 5-letnim na stanowisku kierownika budowy, która będzie pełniła funkcję kierownika budowy, oraz konstrukcyjno-budowlanej - co najmniej jedną osobą z doświadczeniem minimum 2-letnim na stanowisku.
W rozdziale VI.3.1 lit. b SIWZ znajduje się zapis, że na potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu wykonawca zobowiązany jest do przedłożenia wykazu osób skierowanych przez wykonawcę do realizacji zamówienia publicznego, w szczególności odpowiedzialnych za świadczenie usług, kontrole jakości lub kierowanie robotami budowlanymi, wraz z informacjami na temat ich kwalifikacji zawodowych, uprawnień, doświadczenia i wykształcenia niezbędnych do wykonania zamówienia publicznego, a także zakresu wykonywanych przez nie czynności oraz informacją o podstawie do dysponowania tymi osobami. Ponadto,
w treści SIWZ wskazano, że do oferty w stosunku do osób które wskazano konieczne jest dołączenie oświadczenie wykonawcy, że osoby, które zostały wybrane posiadają wymagane uprawnienia oraz przynależą do właściwej izby samorządu zawodowego, jeżeli taki wymóg na te osoby został nałożony przez Prawo budowlane. W dalszej części SIWZ wskazano, że w przedmiotowym postępowaniu zostanie zastosowana procedura wynikająca z art. 24aa P.z.p. (tzw. procedura odwrócona).
Zdaniem sądu, przywołany wyżej, sformułowany w rozdziale V.2.3.1 lit. b SIWZ warunek udziału w postępowaniu jest czytelny, nieskomplikowany i nie wymagał dodatkowych wyjaśnień. Nie można stwierdzić, co sugeruje skarżąca, że zapisy te są niejasne, dwuznaczne czy sprzeczne, co mogłoby uzasadniać analizowanie stanowiska wykonawcy o sposobie liczenia doświadczenia na jego korzyść. Przeciwnie wobec tak sformułowanego warunku oczywistym jest, że wymagany był okres doświadczenia wieloletni na danym stanowisku, w danej specjalności (tj. nie jakiekolwiek doświadczenie w pracy na budowie) w tym przypadku 5 i 2 letni, od momentu uzyskania wymaganych uprawnień a nie liczony kumulatywnie, czy wraz z okresem przed uzyskaniem stosownych uprawnień budowlanych.
W niniejszej sprawie wykonawca przekazał skarżącej - zamawiającemu dokument, w którym w części opisywania kwalifikacji zawodowych wskazał, że P. S. - kierownik budowy, posiada uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi w specjalności drogowej, zaś E. Ś. - kierownik robót, posiada uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.
Istotne ponadto jest, że w trakcie kontroli doraźnej, skarżąca przedstawiła m.in. decyzję wydaną przez właściwą izbę inżynierów budownictwa, z której wynikało, że P. S. otrzymał uprawnienia budowlane w grudniu 2013 r. oraz decyzję wydaną przez Podkarpacką izbę inżynierów budownictwa,
z której wynikało, że E. Ś., uprawnienia we wskazanej specjalności nabyła zgodnie z okazaną decyzją w czerwcu 2016 r.
Biorąc pod uwagę, że data wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia na roboty budowlane to 31 lipca 2017 r. organ dokonał prawidłowej oceny oświadczenia złożonego przez wykonawcę i stwierdził, że osoby te nie posiadały wymaganego doświadczenia zawodowego (odpowiednio pięcioletniego
i dwuletniego). Zgodnie z wymienionymi informacjami P. S. nabyłby wymagane doświadczenie w grudniu 2018 r., natomiast E. Ś.
w czerwcu 2018 r. Pomimo tego 13 września 2017 r. została podpisana umowa pomiędzy gminą a Z. U. "[...]" M. R., na kwotę [...]zł brutto, którego oferta została oceniona jako najkorzystniejsza.
W konsekwencji zasadne jest stwierdzenie organu, że komisja przetargowa nie przeprowadziła w sposób prawidłowy oceny warunków udziału w postępowaniu, bądź w ogóle nie zostały poddane jej ocenie. Według organu powyższe naruszenia miały istotny wpływ na wynik postępowania o zamówieniu. Gmina jako zamawiający, poprzez wybór tego wykonawcy dopuściła do sytuacji, w której zamówienie realizowane było przez osoby posiadające niższe niż wymagane w SIWZ doświadczenie zawodowe, w konsekwencji swoim działaniem mogła ograniczyć grupę potencjalnych wykonawców z takim samym doświadczeniem jak osoby które zostały wybrane, które wobec tak zapisanych warunków w SIWZ nie wzięły udziału
w przedmiotowym postępowaniu. Wówczas można przypuszczać, że potencjalni wykonawcy mogliby przedłożyć oferty na wykonanie robót budowlanych w bardziej konkurencyjnych cenach, czy też z korzystniejszym okresie gwarancji i rękojmi. Jednocześnie, wobec tak sformułowanego w SIWZ warunku dotyczącego doświadczenia do wykonania przedmiotowego zamówienia publicznego, część wykonawców mogło w ogóle nie zgłaszać swoich ofert w postępowaniu przetargowym, gdyż nie dysponowali osobami, które by ten warunek spełniały. Strona nie była przy tym w stanie wykazać, że nie istniał jakikolwiek wykonawca, który wykonałby przedmiotowe zamówienie.
Skarżąca nie kwestionuje, że wykonawca nie spełnił warunków udziału
w postępowaniu określonych w SIWZ, eksponuje natomiast, że dowiedziała się o tym fakcie już po rozpoczęciu robót budowlanych. Twierdzi, że brak jest normy prawnej, którą naruszyła i która uzasadniałaby nałożenie korekty finansowej
Odnosząc się argumentacji skarżącej należy wskazać, że stosownie do art. 24 ust. 1 pkt 12 p.z.p. z postępowania o udzielenie zamówienia wyklucza się wykonawcę, który nie wykazał spełniania warunków udziału w postępowaniu, a ofertę wykonawcy wykluczonego uznaje się za odrzuconą (art. 24 ust. 4). Wreszcie, na podstawie art. 24 ust. 6 p.z.p., zamawiający może wykluczyć wykonawcę na każdym etapie postępowania o udzielenie zamówienia. Ponadto w SIWZ przewidziano procedurę odwróconą z art. 24 aa ust. 1 p.z.p. Stosownie do tej regulacji zamawiający może, w postępowaniu prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego, najpierw dokonać oceny ofert, a następnie zbadać, czy wykonawca, którego oferta została oceniona jako najkorzystniejsza, nie podlega wykluczeniu oraz spełnia warunki udziału w postępowaniu, o ile taka możliwość została przewidziana w specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub
w ogłoszeniu o zamówieniu.
Na podstawie zaś art. 207 ust. 1 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Przepis art. 207 ust. 9 stanowi z kolei, że po bezskutecznym upływie terminu do zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.
W orzecznictwie sądowym powszechne jest stanowisko, że pod pojęciem "innych procedur" w rozumieniu art. 184 u.f.p. należy rozumieć także postanowienia umowy o dofinansowanie łączącej beneficjenta z instytucją zarządzającą (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 10 maja 2017 r. II GSK 2384/15, z 17 maja 2017 r. II GSK 2420/15, z 1 września 2017 r. II GSK 3214/16, 12 września 2017 r. II GSK 3597/15, z 11 października 2018 r. I GSK 931/18, z 17 października 2019 r. I GSK 1384/18).
Stosownie zaś do § 5 Rozporządzenia Ministra Rozwoju z 22 lutego 2017 r.
w sprawie warunków obniżania wartości korekt finansowych oraz wydatków poniesionych nieprawidłowo związanych z udzielaniem zamówień w przypadku gdy skutki finansowe stwierdzonej nieprawidłowości indywidualnej są pośrednie, rozproszone, trudne do oszacowania lub gdy nieprawidłowość indywidualna mogłaby zniechęcić potencjalnych wykonawców do złożenia oferty lub wniosku o udział
w postępowaniu o udzielenie zamówienia obniżenie wartości korekty finansowej lub obniżenie wartości pomniejszenia oblicza się według wzorów wskazanych w tym przepisie.
Wskazane regulacje zostały prawidłowo zastosowane przez organ w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
Nie ma więc racji skarżąca twierdząc, że brak jest normy prawnej, którą naruszyła i która uzasadniałaby nałożenie korekty finansowej.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło