I SA/Ke 440/11
WyrokWSA w Kielcach2011-10-27
Skład orzekający: Mirosław Surma, Janusz Bociąga, Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż samochodu nabytego na cele prywatne przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą może być uznana za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT, skutkującą utratą prawa do zwolnienia podmiotowego od tego podatku?Ratio decidendi
Sprzedaż samochodu nabytego na cele prywatne przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą, jeśli okoliczności wskazują na zamiar odsprzedaży, może być uznana za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT. Kwestia utraty zwolnienia podmiotowego od VAT została już prawomocnie rozstrzygnięta w poprzednim postępowaniu, co wiąże organ i sąd w kolejnych sprawach dotyczących późniejszych okresów rozliczeniowych.Stan faktyczny
Skarżący, Z. W., prowadzący działalność gospodarczą, został zobowiązany do zapłaty podatku od towarów i usług za maj 2006 r. Organ podatkowy ustalił, że skarżący utracił prawo do zwolnienia podmiotowego od VAT w kwietniu 2005 r. w związku ze sprzedażą samochodu Ford Fiesta, który nabył na cele prywatne. Kwestia ta została już prawomocnie rozstrzygnięta w poprzednim postępowaniu dotyczącym kwietnia 2005 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o VAT oraz Ordynacji podatkowej, twierdząc, że sprzedaż samochodu była czynnością prywatną, a decyzja organu odwoławczego nie zawierała wystarczającego uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga,, Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 października 2011r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2006r. oddala skargę.
1.1 Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...]. nr [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w O.-Ś. z dnia [...]. nr [...]określającą Z. W. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za maj 2006r. w wysokości 523 zł.
1.2 Organ ustalił, że Z. W. w 2006r. prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług samochodowych - mechanika pojazdowa, transport na terenie kraju oraz handel samochodami używanymi, korzystając z opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W zakresie podatku od towarów i usług podatnik korzystał ze zwolnienia podmiotowego, określonego w art. 113 ust. 1 ustawy z dnia
11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług. W ewidencji przychodów prowadzonej dla potrzeb zryczałtowanego podatku dochodowego wykazywany był przychód wyłącznie
z tytułu świadczenia usług mechaniki pojazdowej. Podatnik w okresie od 2003r. do końca 2005r. dokonał nabycia 11 samochodów, z których 3 sprzedał przed upływem pół roku od daty nabycia. W związku ze sprzedażą samochodu osobowego marki Ford Fiesta, podatnik z dniem 28 kwietnia 2005r. utracił prawo do korzystania ze zwolnienia od podatku VAT określonego w art. 113 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług i stał się czynnym podatnikiem VAT. Obrót uzyskany od dnia 28 kwietnia 2005r. podlegał zatem opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Za podstawę opodatkowania za maj 2006r. przyjęto obrót wynikający z ewidencji przychodów dla celów zryczałtowanego podatku dochodowego, dotyczący wyłącznie przychodów osiąganych z działalności warsztatu.
1.3 Organ wyjaśnił, że kwestia statusu Z. W. jako podatnika podatku od towarów i usług została przesądzona w postępowaniu toczącym się za 2005r. Zakończyło się ono ostatecznymi decyzjami Dyrektora Izby Skarbowej w K.
z dnia 31 grudnia 2010r., w których stwierdzono, że począwszy od kwietnia 2005r. Z. W. stał się podatnikiem podatku VAT. Prawidłowość tej oceny potwierdzona została prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.
z dnia 20 kwietnia 2011r. sygn. akt I SA/Ke 186/11. Dlatego też nie można przyjąć wyjaśnień przedstawionych przez stronę dotyczących udowodnienia, iż wszystkie posiadane przez podatnika samochody były wyłącznie prywatnym mieniem wykorzystywanym do celów osobistych nie zaś zarobkowych. Zarzuty przedstawione przez stronę dotyczące podatku dochodowego nie są natomiast przedmiotem rozpatrzenia w tym postępowaniu, bowiem przed organem odwoławczym prowadzone jest postępowanie w zakresie podatku od towarów i usług.
1.4 W rezultacie powyższego, organ za bezsporną uznał okoliczność, że Z. W. w 2005r. utracił prawo do korzystania ze zwolnienia w podatku VAT, co w kolejnych okresach rozliczeniowych - począwszy od kwietnia 2005r., w tym objętych niniejszą decyzją - przesądza o jego statusie jako podatnika w podatku od towarów i usług. Zgodnie bowiem z art. 113 ust. 11 ustawy o VAT podatnik, który utracił prawo do zwolnienia od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, może dopiero po upływie 3 lat, licząc od końca miesiąca, w którym utracił prawo do zwolnienia lub zrezygnował z tego zwolnienia, ponownie skorzystać ze zwolnienia określonego w ust. 1. Zgodnie z definicją działalności gospodarczej zawartą w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, Z. W. w odniesieniu do sprzedaży samochodu osobowego marki Ford Fiesta działał jako handlowiec, a to jest warunkiem niezbędnym do uznania, iż dany podmiot działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. Zatem w opinii organu, w przedmiotowej sprawie zostało ustalone, że w odniesieniu do tej konkretnej czynności strona występowała w charakterze podatnika VAT. Z. W. dokonał sprzedaży samochodu marki Ford Fiesta nabytego w tym celu, osiągając z tego tytułu dochód, w związku z czym istniały podstawy do zastosowania przez organ I instancji art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Brak jest zaś podstaw do uznania, iż podatnik dokonywał sprzedaży majątku osobistego, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży. W toku prowadzonego postępowania podatnik nie przedstawił dokumentów dotyczących poniesionych wydatków, które pozwoliłyby na ustalenie kwoty podatku naliczonego do odliczenia.
1.5 Końcowo organ podniósł, że wbrew twierdzeniom podatnika, zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy określone w art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej.
2.1 Na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. Z. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając naruszenie:
- art. 15 ust. 2 ustawy o VAT przez brak podstaw do uznania sprzedaży samochodów zakupionych do celów osobistych jako działalności gospodarczej,
- art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej przez brak uzasadnienia faktycznego
i prawnego.
2.2 W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w trakcie postępowania podatkowego wielokrotnie składał wyjaśnienia, że zakupione przez niego pojazdy nie miały związku z prowadzoną działalnością gospodarczą (brak zakupu paliwa, części i innych wydatków związanych utrzymaniem pojazdu, które znajdowałyby się w dokumentach księgowych firmy). Pomimo tego, organ podatkowy uznał za przychód z prowadzonej działalności gospodarczej, wartość sprzedaży samochodu osobowego, który to samochód zakupiony był na potrzeby osobiste jego i jego rodziny. Skarżący zarzucił, że w tym zakresie organ podatkowy nie wskazał żadnej podstawy prawnej. Trudno bowiem przyjąć, że sam fakt zakupu i sprzedaży pojazdu w przypadku osób prowadzących indywidualnie działalność gospodarczą powoduje automatycznie taki skutek. Skarżący podniósł, że jeśli dana czynność wykonana została poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy pozyskującego zasoby naturalne, rolnika czy wykonującego wolny zawód, to w świetle art. 4 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy
z tytułu wykonania takiej czynności dany podmiot nie może być uznany za podatnika VAT i to bez względu na to, czy czynność tę wykonał jednorazowo, ale
w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy, czy też wielokrotnie. Taka sytuacja występuje w przypadku sprzedaży przez daną osobę jej majątku prywatnego. Majątek taki nabywany bowiem był na własne potrzeby danej osoby, a nie z przeznaczeniem do działalności handlowej,
a zatem jego sprzedaż zarówno w całości, jak i w częściach, jednemu lub wielu nabywcom, z zyskiem lub bez, nie może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika VAT.
W przypadku działalności gospodarczej w zakresie handlu, zamiar częstotliwego wykonywania czynności ujawniony być musi już w momencie nabycia towaru, a nie
w momencie jego sprzedaży. Nie można bowiem pominąć, że pod pojęciem "handel" należy rozumieć dokonywanie w sposób zorganizowany zakupów towarów w celu ich odsprzedaży. Sam zamiar prowadzenia działalności gospodarczej, potwierdzony obiektywnymi dowodami przesądza o potrzebie traktowania danego podmiotu jako podatnika VAT nawet wtedy, gdy organ skarbowy wie, że przewidywana działalność gospodarcza, która miała prowadzić do transakcji opodatkowanych, nie zostanie zrealizowana. Co za tym idzie, ani więc formalny status danego podmiotu jako prowadzącego działalność gospodarczą ani okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo lecz z zamiarem częstotliwości nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, że
w odniesieniu do tej konkretnej czynności podmiot ten występował z zamiarem dokonania zakupu w celu dalszego odsprzedania danej rzeczy.
Skarżący wskazał na przepis art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podniósł, że decyzja organu odwoławczego winna zawierać pełne uzasadnienie dotyczące przyczyn uznania go za czynnego podatnika podatku od towarów i usług. Decyzja ta dotyczy innego okresu podatkowego, więc nie jest w tej samej sprawie. Uchybienie to narusza przepis art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.
3.1 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podniósł, że organ podatkowy, będąc na podstawie tego przepisu związany wyrokiem Sądu, w zaskarżonej decyzji nie dokonywał ponownego dowodzenia kwestii, która już wcześniej została rozstrzygnięta prawomocnym orzeczeniem. Organ wydał decyzję, która stanowi kontynuację wcześniejszych rozstrzygnięć, dlatego też zbędne było ponownie dowodzenie faktu, iż strona została uznana za podatnika podatku od towarów i usług już w 2005r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
4.1 Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art.1 ustawy z dnia 25.VII.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie rozstrzygnięcie naruszające prawo w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej u.p.p.s.a.). Istotnym jest, że w myśl art. 134 § 1 u.p.p.s.a. sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołana w niej podstawą prawną.
4.2 Istotą sporu jest to czy skarżący w zakresie prowadzonej w maju 2006 roku działalności gospodarczej był podatnikiem podatku od towarów i usług.
Zdaniem Z. W. nie utracił on w kwietniu 2005r. zwolnienia od tego podatku przyznanego mu mocą art. 113 § 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm. dalej ustawa o VAT) albowiem wbrew twierdzeniem organów w dniu 28.IV.2005r. sprzedał nabyty wcześniej wewnątrzwspólnotowo samochód, a operacja ta (nabycie i sprzedaż) tyczyły jego majątku prywatnego.
Zdaniem organu od 28.IV.2005r. skarżący na mocy art. 113 ust. 13 lit b ustawy o VAT utracił zwolnienie podatkowe przyznane mu wcześniej na mocy ust. 1 tego artykułu. Organ wskazał, że kwestia utraty zwolnienia z podatku przesądzona została w jego ostatecznej decyzji z dnia 31.XII.2010r. PP2/4407-105/2010 utrzymanej następnie w mocy prawomocnym wyrokiem tut. Sądu I SA/Ke 186/11.
4.3 Stanowisko organu jest prawidłowe.
Nie jest przedmiotem sporu, że kwestia utraty przez skarżącego przedmiotowego zwolnienia przesądzona została ostateczną i prawomocną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 31 grudnia 2010r. PP2/4407-105/2010, którą to decyzją organ ustalił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2005r. Nadto decyzja ta poddana była na wniosek skarżącego kontroli sądu. W jej wyniku wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 20 kwietnia 2011r. w sprawie I SA/Ke 186/11 skarga została oddalona, a wyrok uprawomocnił się w I instancji. Konsekwencją powyższego jest po pierwsze związanie organu podatkowego decyzja, którą wydał i wprowadził do obrotu prawnego o czym świadczy wprost art. 212 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005r. Nr 80 poz. 6 ze zm. dalej ord. pod.). Po drugie z mocy art. 170 u.p.p.s.a. prawomocne orzeczenie wydane w sprawie
I SA/Ke 186/11 wiąże tak sąd, który je wydał jak i inne organy państwowe. Oznacza to, że kwestia korzystania lub nie ze zwolnienia w podatku od towarów i usług w działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego po dacie 28.IV.2005r. nie może być ponownie przedmiotem kontroli tak ze strony organów jak i sądu. Prawidłowo przy tym organ wskazał, że utrata takiego zwolnienia powoduje, że w myśl art. 113 ust. 11 ustawy o VAT podatnik dopiero po upływie 3 lat od końca miesiąca, w którym utracił prawo do zwolnienia może z niego ponownie skorzystać. Termin ów w sprawie niniejszej nie minął.
4.4 Powyższe oznacza, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa materialnego jako skierowane tak naprawdę do rozstrzygnięcia zapadłego w sprawie już rozstrzygniętej nie mogły odnieść skutku. Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 ord. pod. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera bowiem szerokie uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ prawidłowo przy tym powołał się na rozstrzygnięcie zapadłe w sprawie określenia skarżącemu zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2005r. albowiem miało ono zasadnicze i przesądzające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. Artykuł 153 u.p.p.s.a., którego naruszenie zarzuca też skarżący nie miał w sprawie zastosowania albowiem odnosi się do zupełnie innej sytuacji prawnej ( uchylenia przez sąd decyzji organu) co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.
4.5 Dokonana przez Sąd z urzędu kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazała, że poprawnie zastosował w nim organ przepisy prawa materialnego przy ustaleniu stanu faktycznego (obrotu) zgodnie z księgami podatkowymi skarżącego lub dokonanymi przez niego korektami w tym zakresie. Zarzutów na powyższe podatnik nie składał.
4.6 Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło