I SA/Ke 548/05
WyrokWSA w Kielcach2006-02-15
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Maria Grabowska, Ewa Rojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy należności pieniężne wypłacane żołnierzom pełniącym służbę poza granicami kraju w 2002 roku, wynikające ze stosunku służbowego w kraju, podlegały zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 83 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
W 2002 roku należności pieniężne wypłacane żołnierzom pełniącym służbę poza granicami kraju podlegały zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 83 ustawy, nawet jeśli wynikały ze stosunku służbowego w kraju. Zmiana tego przepisu, która wyłączyła takie należności ze zwolnienia, weszła w życie dopiero 1 stycznia 2003 roku i nie może być stosowana wstecz.Stan faktyczny
Skarżący W.P. i A.P. wystąpili o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r., wskazując na niesłusznie pobrany podatek od wynagrodzenia z tytułu służby wojskowej poza granicami kraju. Twierdzili, że należności te podlegały zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 83 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że zwolnienie nie obejmuje wynagrodzeń wynikających ze stosunku służbowego w kraju. Skarżący zarzucili naruszenie prawa, wskazując, że organy błędnie stosują przepisy obowiązujące po 1 stycznia 2003 r.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej i zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwoty 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: I SA/Ke 548/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lutego 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant: Ref. staż. Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15.02.2006 r. sprawy ze skargi W.P i A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] znak [...] w przedmiocie : odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 200 (dwieście) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Ke 548/05
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [..] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania W. i A. P. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] znak [...] w sprawie stwierdzenia odmowy nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. W motywach rozstrzygnięcia organ podał, że W. i A. P., pismem z dnia [...] wystąpili do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od [...] 2002r. do [...] 2002 r. w związku z niesłusznie ich zdaniem pobranym przez płatnika podatkiem dochodowym od wynagrodzenia przysługującemu W.P. z tytułu pełnienia służby wojskowej na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym w kraju, w czasie pełnienia służby poza granicami kraju. Skarżący wskazali, że zgodnie z art. 21 ust.1 pkt. 83 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm. ), wszelkie należności pieniężne wypłacane W.owi P. w związku z oddelegowaniem go do pełnienia służby poza granicami kraju podlegały zwolnieniu od podatku dochodowego od osób fizycznych. Organ odwoławczy stwierdził, iż stosownie do przepisu art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. opodatkowaniem podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 i 52 ustawy. Na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt. 83 powołanej ustawy wolne od podatku są należności, których podatnik nie otrzymałby, gdyby nie został wyznaczony do składu osobowego kontyngentu wojskowego w ramach misji specjalnych. W ocenie organu zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt. 83 ustawy nie ma zastosowania do wynagrodzeń i innych należności pieniężnych wynikających ze stosunku służbowego lub stosunku pracy, prawo do których żołnierz skierowany do pełnienia służby poza granicami państwa, zachowuje stosownie do § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 grudnia 2000 r. w sprawie uposażania i innych należności pieniężnych otrzymywanych przez żołnierzy wyznaczonych do pełnienia służby poza granicami państwa ( Dz.U.Nr.115 poz. 1198 ze zm). W odniesieniu do tych przychodów ma zastosowanie art. 12 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i świadczenia te podlegają opodatkowaniu w wysokości i na zasadach określonych w art. 32 ustawy. Zwolnieniem przedmiotowym objęte są, w ocenie organu, należności pieniężne przysługujące żołnierzom zawodowym pełniącym służbę poza granicami kraju, określone w § 15 przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów. Organ podniósł, że wyroki W.S.A. w Gliwicach sygn. I S.A./Ka 96/03 z dnia 17 lutego 2004 r. oraz III S.A./WA 425/04 z dnia 9 grudnia 2004 r. W.S.A. w Warszawie nie mają charakteru powszechnie obowiązującej wykładni prawa i odnoszą się do konkretnych spraw, w których zostały podjęte.
Od powyższego rozstrzygnięcia A. i W. P. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucili naruszenie art. 21 ust. 1 pkt. 83 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie skarżących stanowisko organów podatkowych odnosi się do stanu prawnego obowiązującego po 1 stycznia 2003 r. kiedy nastąpiła zmiana przepisu art. 21 ust. 1 pkt. 83 ustawy przez wyłączenie ze zwolnienia wynagrodzeń za pracę oraz uposażeń i innych należności pieniężnych przysługujących z tytułu pełnienia służby na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach jest właściwy do rozpoznania skargi stosownie do dyspozycji § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i w Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187 poz. 1926).Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ( art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych Dz. U. Nr 153 poz. 1290). Ocenie sądów podlega zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku decyzji, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych sprowadza się do zbadania, czy organy administracyjne w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Oceniając zaskarżoną decyzje z punktu widzenia wskazanego kryterium należy stwierdzić, że narusza przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt.83 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym w 2002 r., wolne od podatku dochodowego są: należności pieniężne wypłacone policjantom, żołnierzom i pracownikom cywilnym jednostek wojskowych użytych poza granicami państwa w celu udziału w konflikcie zbrojnym lub dla wzmocnienia sił państwa albo państw sojuszniczych, misji pokojowej, akcji zapobieżenia aktom terroryzmu lub ich skutkom, a także należności pieniężne wypłacone żołnierzom, policjantom i pracownikom pełniącym funkcje obserwatorów w misjach pokojowych organizacji międzynarodowych i sił wielonarodowych. Z przepisu tego wynika, że wolne od podatku dochodowego są należności pieniężne wypłacone osobom wymienionym w przepisie, jeżeli służyły lub pracowały poza granicami państwa w celach również wymienionych w przepisie. Przepis ten nie rozgranicza wypłacanych żołnierzowi należności pieniężnych na: uposażenia i inne należności przysługujące z tytułu czynnej służby wojskowej na ostatnio zajmowanym w kraju stanowisku służbowym, do których zachowuje on prawo stosownie do §2 rozporządzenia Rady Ministrów z 5 grudnia 2000 r. w sprawie uposażenia i innych należności pieniężnych otrzymywanych przez żołnierzy wyznaczonych do pełnienia służby poza granicami państwa, oraz należności przysługujące stosownie do § 15 rozporządzenia Mówi ogólnie o należnościach pieniężnych, nie wskazując, iż miały one pozostawać w bezpośrednim i wyłącznym związku z pełnioną służbą, jak twierdzą organy podatkowe. Podnieść należy, że przepis art.25 ustawy z 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy ( Dz. U. z 1992 r. Nr 5 poz. 18 ze zm.) traktuje uposażenie jako jedną z form należności pieniężnych przysługujących żołnierzom wyznaczonym do pełnienia służby poza granicami państwa. Zatem, nie ma podstaw prawnych by uznać, ze przepis art. 21 ust. 1 pkt.83 nie zwalniał z podatku dochodowego należności pieniężnych wynikających ze stosunku służbowego w kraju, jeżeli w ramach tego stosunku, żołnierz został oddelegowany do pełnienia służby w Polskim Kontyngencie Wojskowym. Zasada, ze przepisy podatkowe winny podlegać ścisłej wykładni nie dotyczy tylko przypadków, gdy wykładnia prowadzi do odmowy zwolnienia, lecz obowiązuje w każdej sytuacji. Omawiany przepis otrzymał brzmienie, jakie usiłowały mu nadać organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie, z dniem 1 stycznia 2003r. Wprowadzona, ustawą z dnia 27 lipca 2002r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz.U. Nr 141, poz. 1182 ), zmiana treści art. 21 ust. 1 pkt 83 wyłączyła możliwość zwolnienia z podatku dochodowego wynagrodzeń za pracę oraz uposażeń i innych należności pieniężnych przysługujących z tytułu pełnienia służby na ostatnio zajmowanym w kraju stanowisku służbowym. Zmiany ta, wbrew stanowisku organów podatkowych, nie może być uznana za doprecyzowanie istniejącego unormowania, jest to nowa regulacja zwolnienia od podatku.
W związku z powyższym, należności pieniężne wypłacane żołnierzom pełniącym służbę poza granicami kraju, w 2002r były zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych. Okoliczność tą winien organ uwzględnić rozpoznając ponownie sprawę. Należy dodać, iż Sąd w składzie orzekającym podziela w całości stanowisko wyrażone w powołanych przez skarżącego wyrokach Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Warszawie i Gliwicach.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz U. Nr 153 poz. 1271 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło