I SA/Ke 559/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie : Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2010r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku W. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 19 października 2009r., nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 19 października 2009r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z 2 września 2009r. w sprawie kosztów postępowania egzekucyjnego. Wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100zł, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że pozostaje w gospodarstwie domowym z żoną i córką w wieku 21 lat. Nie ma żadnych dochodów. Posiada dom wielkości 70m² oraz nieruchomość rolną wielkości 5,80ha. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku skarżący nadesłał pismo z 10 lutego 2010r., w którym powtórzył, że nie ma dochodów, żona pracuje jako pielęgniarka lecz skarżący nie zna jej dochodów i nie może uzyskać informacji na ten temat. Córka studiuje, ale zaświadczenia z właściwej uczelni skarżący nie przedłoży, gdyż córka czuje awersję do sądów. Ponadto skarżący oświadczył, że on i członkowie jego rodziny nie są zarejestrowani w Urzędzie Pracy oraz nie korzystają z pomocy społecznej. Skarżący podniósł także, że jest właścicielem nieruchomości rolnej wielkości 4,18 ha, ponieważ 1,62 ha przekazał synowi 4 grudnia 2010r. Skarżący wskazał również na ponoszone wydatki: opłaty za energię w kwocie 376,20zł za okres od 22 września 2009r. do 19 stycznia 2010r. oraz za okres od 19 stycznia 2010r. do 15 marca 2010r. – 227,94zł, stwierdzając, że nie zostaną zapłacone. Pozostałe wydatki to opłata za benzynę do cięcia w kwocie 50zł, abonament za telewizję, opłaty za samochód, benzynę, dojazdy żony do pracy, spłata długów, opłata za mieszkanie córki, wyżywienie. Telefony posiadają żona i córka, za które płaci żona. Skarżący nie sprecyzował jednak większości kwot ponoszonych wydatków. W piśmie W. G. wskazał także, że ma uszkodzony błędnik i częste zachwiania równowagi, nie wykupuje jednak leków. Z dołączonej do pisma kserokopii pisma Burmistrza Miasta i Gminy O. wynika, że skarżący posiada gospodarstwo rolne wielkości 4,18 ha, którego dochodowość roczna wynosi 6 199,66zł. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach postanowieniem z 17 lutego 2010r. oddalił wniosek skarżącego. Od w/w orzeczenia skarżący 11 marca 2010r. wniósł sprzeciw, stwierdzając, że zostało wydane bez zrozumienia sytuacji. W. G. we wniesionym sprzeciwie przede wszystkim opisuje okoliczności nie związane ze zwolnieniem od kosztów sądowych. Powtórzył tylko, że nie posiada żadnych dochodów. Dochód wskazany w w/w kserokopii pisma jest iluzoryczny, skarżący nie ma tych pieniędzy. Podniósł, że jest na utrzymaniu żony i nie ma 100zł, gdyby miał uiściłby tę opłatę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu na zarządzenie lub postanowienie referendarza w przedmiocie prawa pomocy, orzeczenie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych, co do zasady, koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, z punktu widzenia treści art. 246 § 1 p.p.s.a. należy do obowiązku podmiotu ubiegającego się o przyznanie tego prawa. Strona ma zatem obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania lub ich części albo że nie ma adekwatnych środków na poniesienie tych kosztów. Sąd natomiast rozpoznając wniosek zobowiązany jest wskazać z jakich względów uznał, że żądanie strony zasługuje bądź nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy z jednej strony uwzględnić wysokość kosztów postępowania, jakie strona musi ponieść, a z drugiej jej sytuację finansową, na którą składają się przede wszystkim uzyskiwane przez stronę dochody. W myśl art. 252 § 1 i § 2 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jeżeli natomiast oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a., okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć, na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnosząc o zwolnienie od kosztów nie uzasadnił należycie swojego wniosku, nie podjął również współpracy z sądem na skutek wezwania o uzupełnienie danych dotyczących jego sytuacji materialnej. W. G. podał jedynie, iż nie posiada żadnych dochodów. Zanegował, iż osiąga dochody z gospodarstwa rolnego, nie wskazując przyczyn takiej sytuacji, a jednocześnie przedstawił zaświadczenie Burmistrza Miasta i Gminy w O., z którego wynika, iż dochodowość roczna jego gospodarstwa wyniosła 6 199,66zł. Skarżący nie określił również wysokości miesięcznych kosztów utrzymania, wskazał tylko wysokość wydatków na energię i benzynę do cięcia. Nie przedstawił również zaświadczenia z właściwej uczelni o pobieraniu nauki przez córkę. Wyjaśnienie złożone przez skarżącego w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, W. G. mógł bowiem sam wystąpić o w/w zaświadczenie. Należy również podnieść, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, która posiada stałe zatrudnienie i otrzymuje z tego tytułu dochody. Zgodnie natomiast z art. 31 § 2 pkt 1 ustawy z 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), pobrane wynagrodzenie za pracę należy do majątku wspólnego małżonków. Skarżący nie podał jednak wysokości uzyskiwanego przez żonę dochodu, sugerując Sądowi by ten ustalił tę kwestię. W ocenie Sądu takie oświadczenie skarżącego w postępowaniu dotyczącym prawa pomocy nie może zostać uwzględnione. Jak wskazano wyżej zgodnie z art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a ciężar dowodu spoczywa na stronie. To strona ma przekonać sąd, że znajduje się w sytuacji opisanej w tych przepisach, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przy czym małżonka skarżącego jest uczestnikiem postępowania, osobą zainteresowaną w rozstrzygnięciu sprawy. Stąd oświadczenie skarżącego o nieznajomości wysokości zarobków J. G. i niemożności uzyskania wiedzy na ten temat, budzi wątpliwości Sądu. Reasumując przyznanie prawa pomocy w przedmiotowej sprawie nie jest możliwe, ponieważ oświadczenia skarżącego zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak współpracy ze strony skarżącego skutkuje uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., koniecznych dla przyznania mu prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.