I SA/Ke 642/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi R. P.- K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 rok 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz adwokata A. A. kwotę 73,80 (siedemdziesiąt trzy 80/100) złote tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w tym kwotę 13,80 (trzynaście 80/100) złotych tytułem podatku od towarów i usług. 1. Decyzja organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania 1.1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. ("SKO", "Kolegium") decyzją z [...] r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z [...] nr [...] w sprawie wymiaru R. P. – K. podatku od nieruchomości na rok 2015 w kwocie 142 zł. 1.2. W uzasadnieniu decyzji SKO wyjaśniło, że podatek od nieruchomości jest ustalany według ścisłych, powszechnie obowiązujących zasad określonych przepisami ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.) dalej u.p.o.l i następnie zacytowało art. 2 ust. 1 u.p.o.l regulujący przedmiot opodatkowania oraz art. 3 ust. 1 normujący podmiot opodatkowania. 1.3. Organ ustalił, że R. P. – K., jako osoba fizyczna, jest najemcą lokalu o pow. 20 m2 w budynku stanowiącym własność Gminy S. na podstawie umowy najmu z dnia 3 listopada 2008 r., który w zapisach ewidencyjnych - kartotece budynków ma funkcję mieszkalną. SKO stwierdziło, że jak wynika ze wskazanego na wstępie art. 2 ust. 1 u.p.o.l., obok budynków przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości mogą być również części budynków. W myśl art. 336 k.c. posiadaczem rzeczy jest m.in. ten, kto nią faktycznie włada jako użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca (posiadacz zależny). Posiadanie to powstaje na ogół w wyniku wydania rzeczy na podstawie umowy o czasowe z niej korzystanie. Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że reguła zawarta w art. 3 u.p.o.l znajduje zastosowanie do nieruchomości lub obiektów budowlanych stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub innego tytułu prawnego ewentualnie jest posiadaniem bez tytułu prawnego. Wobec powyższego, zdaniem SKO, organ pierwszej instancji słusznie przyjął, że posiadaczem nieruchomości będącej przedmiotem sprawy, a co za tym idzie podatnikiem podatku od nieruchomości jest R. P. - K. jako posiadacz zależy (najemca) na podstawie umowy najmu lokalu -" Pracowni Twórczej " lokalu użytkowego zawartej w dniu 3 listopada 2008 r. z Gminą S. reprezentowaną przez Burmistrza. 1.4. Kolegium podkreśliło, że zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U. z 2005 r. nr 240. poz. 2027) dalej "prawo geodezyjne i kartograficzne", podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Następnie wskazało, że z wypisu z rejestru z dnia 4 lipca 2014 r., załączonego do akt sprawy, wynika że Gmina S. jest właścicielem działki nr 1134/2 o pow. 0,0591 ha opisanej jako "Bi inne tereny zabudowane" natomiast z nieuwierzytelnionego wypisu z kartoteki budynków wynika, że na nieruchomości położony jest budynek o powierzchni użytkowej 741 m2 o funkcji mieszkalnej. Kolegium wyjaśniło, że przepis art. 3 ust. 1 u.p.o.l kształtuje ogólną zasadę, stosownie do której podatnikami podatku od nieruchomości są właściciele, posiadacze samoistni oraz użytkownicy wieczyści nieruchomości i obiektów budowlanych niezłączonych trwale z gruntem. Zasada ta doznaje jednakże wyjątku w sytuacji, gdy przedmiotem opodatkowania jest nieruchomość lub obiekt budowlany stanowiący własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. W takim przypadku stosownie do art. 3 ust. 1 pkt. 4 u.p.o.l, obowiązek w podatku od nieruchomości ciąży na ich posiadaczach, jeżeli ich posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa, innego tytułu prawnego lub bez niego. Na poparacie swojego stanowiska SKO powołało orzecznictwo sądów administracyjnych. 1.5. Ustosunkowując się do zarzutów, podnoszonych przez stronę w odwołaniu, SKO wskazało, że z załączonych do akt dokumentów architektoniczno-budowlanych wynika, że budynek usytuowany na działce nr 134/2 to budynek mieszkalno-usługowy (w przeważającej części o funkcji mieszkalnej). W związku z powyższym Kolegium uznało, iż skoro lokal w tym budynku wynajęty został przez stronę na pracownię twórczą i nie jest w nim prowadzona działalność gospodarcza zasadnie został opodatkowany stawką jak dla budynków pozostałych. 2. Skarga do Sądu 2.1. Na powyższą decyzję R. P. - K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o zmianę decyzji i zakwalifikowanie pracowni twórczej jako lokalu mieszkalnego wskazując niższą stawkę opodatkowania odpowiednią jak dla lokalu mieszkalnego. 2.2. W uzasadnieniu skargi podniosła, że SKO popełniło podstawowy błąd w zakwalifikowaniu jej nie jako twórcy lecz podatnika zaś lokalu nie jako pracowni twórczej tylko jako budynki pozostałe. Podkreśliła, że jest najemcą lokalu na pracownię twórczą oraz posiada status twórcy, który daje jej prawo korzystania z ochrony przewidzianej przez ustawę z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów w mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącej, bez znaczenia pozostaje jak gmina zakwalifikuje lokal bądź go nazwie. Jednoczenie wskazała, że za pracownię twórczą winien być naliczany podatek jak za lokal mieszkalny. Na poparcie swojego stanowiska powołała wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 stycznia 2011 r. sygn. I SA/Gl 1153/10. 2.3. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem. Nie jest przy tym, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana w powyższych ramach kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta nie narusza prawa, co musiało skutkować oddaleniem skargi. Na wstępie należy też wskazać, że stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe. 3.2. Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy prawidłowości zastosowanej przez organy podatkowe stawki w podatku od nieruchomości dla zajmowanego przez skarżącą lokalu o pow. 20 m2 na podstawie umowy najmu lokalu – "pracowni twórczej", w budynku stanowiącym własność Gminy S.. W ocenie skarżącej właściwą jest stawka jak dla części budynku mieszkalnego, co strona wywodzi z definicji lokalu, ujętej w art.2 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz.150), dalej jako "ustawa o ochronie praw lokatorów". Zdaniem natomiast organów podatkowych skoro lokal wynajęty został na pracownię twórczą i nie jest w nim prowadzona działalność gospodarcza to należało zastosować stawkę jak dla budynków pozostałych. Stanowisko organów podatkowych, jako zgodne z prawem, zasługuje na akceptację. 3.3. Na wstępie, mimo braku sporu w tym zakresie, Sąd potwierdza prawidłowość zastosowanych w sprawie przez organy przepisów prawa określających podmiot oraz przedmiot opodatkowania. I tak przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. wskazuje, że obok budynków przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości mogą być również części budynków. Z kolei stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.o.l. zasadą jest, że podatnikami podatku od nieruchomości są właściciele, posiadacze samoistni oraz użytkownicy wieczyści nieruchomości i obiektów budowlanych niezłączonych trwale z gruntem. W niniejszej sprawie zasada ta doznaje jednakże wyjątku bowiem przedmiot opodatkowania stanowi własność jednostki samorządu terytorialnego. W takim przypadku stosownie do art. 3 ust. 1 pkt. 4 u.p.o.l., obowiązek w podatku od nieruchomości ciąży na ich posiadaczach. Tym samym, na skarżącej jako posiadaczce lokalu wynajmowanego od gminy ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. 3.4. Odnosząc się do kwestii zasadniczej (pkt 3.2.) należy po pierwsze wskazać, że pomiędzy stronami nie ma sporu i w pełni potwierdza to również materiał dowodowy sprawy (w tym protokół z oględzin przedmiotowego lokalu), że zajmowany przez skarżącą lokal w budynku mieszkalno – usługowym nie jest zajęty i wykorzystywany dla celów mieszkalnych, a służy do pracy twórczej skarżącej – do wyrobu biżuterii. Po drugie, z umowy najmu przedmiotowego lokalu wynika, że jest to lokal użytkowy i zostaje wynajęty na pracownię twórczą – prowadzenie działalności w dziedzinie rzemiosł artystycznych. Nie może też być wykorzystywany do prowadzenia działalności komercyjnej (§ 1 i § 2 umowy z 3 listopada 2008 r. pomiędzy Gminą S. a R.P.-K.). Po trzecie, wbrew twierdzeniom skarżącej, dla prawnopodatkowej kwalifikacji tego lokalu nie ma żadnego znaczenia przywołana przez stronę definicja lokalu zawarta w ustawie o ochronie praw lokatorów. Wbrew sugestiom skarżącej nie wynika z niej, że lokal będący pracownią służącą twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki należy uznać za lokal mieszkalny. Z definicji zawartej w art.2 ust.1 pkt 4 ustawy o ochronie praw lokatorów wynika jedynie, że na potrzeby tej ustawy, co do zasady, pod pojęciem lokalu należy rozumieć lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, a także lokal będący pracownią służącą twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Zauważyć więc należy, że również ustawodawca w tejże ustawie odróżnia te funkcje lokalu. Po czwarte w końcu, na ocenę prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia nie mogą mieć wpływu tezy i fragmenty z uzasadnień przywołanych w skardze wyroków sądów administracyjnych, bowiem dotyczą one innych stanów faktycznych, mogących implikować inną kwalifikację prawnopodatkową. Podsumowując, organ podatkowy zasadnie przyjął, że skoro faktyczną funkcją spornej części budynku nie jest funkcja mieszkalna, ani komercyjna (prowadzenie działalności gospodarczej), to prawidłowo została ona opodatkowana stawką jak dla budynków pozostałych. 3.5. Z powyższych względów Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, działając na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę. Stosownie do § 19 w zw. z § 18 ust.1 pkt 1 lit. "a" w zw. z § 6 pkt 1 oraz § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) Sąd ustalił wynagrodzenie w przedmiotowej sprawie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej i przyznał je adwokatowi.