I SA/Ke 649/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usługowo Handlowego "S." K. K. i M. K. spółka jawna w J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za marzec 2009 r. p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie. 1.1. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego K. z dnia [...]r. nr [...]określającą PUH "S." Sp. j. K. K. i M. K. z siedzibą w J.("Spółka") zobowiązanie w podatku akcyzowym za marzec 2009 r. w kwocie 44 820 zł. 1.2. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że analiza przesłanego przez Spółkę w dniu 9 kwietnia 2009 r. do Urzędu Celnego w K. zestawienia oświadczeń za marzec 2009 r. wraz z oświadczeniami nabywców oleju grzewczego wykazała nieprawidłowości. W zestawieniu stwierdzono brak wskazania ilości oleju opałowego, brak informacji na temat liczby urządzeń grzewczych oraz brak odesłania do miejsca, gdzie znajdują się urządzenia grzewcze. Natomiast oświadczenia załączone do ww. zestawienia zawierały informację, że olej nabywany jest od O.P. T. Sp z o.o. (a nie od będącej stroną postępowania Spółki). Przy tym pięć z nich nie zawierało informacji o przeznaczeniu zakupionego wyrobu. Organ stwierdził zatem, że złożone przez Spółkę zestawienie oświadczeń nie spełniało wymogów zawartych w art. 89 ust. 15 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. nr 3 poz. 11 ze zm.) dalej "u.p.a.", a część oświadczeń załączonych do zestawienia nie spełniało wymogu, o którym mowa w art. 89 ust. 6 pkt 2 u.p.a. W związku z powyższym zostały naruszone warunki zastosowania preferencyjnej stawki opodatkowania (art. 89 ust. 16 u.p.a.), co stanowiło podstawę do określenia Spółce zobowiązania w podatku akcyzowym za ww. miesiąc. Dodatkowo organ wskazał na wyrok TK z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt P 24/12 potwierdzający zgodność z Konstytucją art. 89 ust. 16 u.p.a. 2.1. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i zarzuciła: 1) naruszenie prawa materialnego w zakresie art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nałożeniu na skarżącą zobowiązania w podatku akcyzowym za marzec 2009 r. w wysokości 44 820 zł, mimo że brak jest podstaw do nałożenia na skarżącą wskazanego obowiązku, gdyż olej opałowy został przez nabywcę wykorzystany zgodnie z jego przeznaczeniem, tj. na cele grzewcze; 2) naruszenie prawa materialnego w zakresie art. 89 ust. 14 u.p.a. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że rzekome braki w oświadczeniach były wystarczającą przesłanką do zastosowania sanacyjnej stawki akcyzy, a z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynikało, że skarżąca dokonała sprzedaży oleju opałowego objętego złożonymi zestawieniami na cele grzewcze, co zostało potwierdzone uzyskanymi od nabywców tego produktu oświadczeniami, a nadto ilość oleju opałowego, jaki został sprzedany wynika z faktur VAT, a tym samym skarżąca zastosowała preferencyjną stawkę akcyzy zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa; 3) naruszenie prawa materialnego przez błędną interpretację art. 89 ust. 16 u.p.a., gdyż wskazany przepis należy interpretować w ten sposób, że chodzi w nim o takie naruszenie warunków określonych w art. 89 ust. 5-15 u.p.a., które dawałoby możliwość nałożenia na podatnika stawki sanacyjnej w przypadku, gdy podatnik dokonałby sprzedaży oleju opałowego z przeznaczeniem go na cel inny niż grzewczy, a zatem dokonanie sprzedaży oleju opałowego z wykorzystaniem go zgodnie z określonym przez ustawodawcę celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy, tj. na cele grzewcze (co nie było kwestionowane przez organ) nie daje podstaw do zastosowania stawki sanacyjnej w stosunku do skarżącej, a nadto wskazana stawka sanacyjna jest niewspółmierna do stwierdzonych uchybień; 4) niezgodność przepisu art. 89 ust. 16 u.p.a. z art. 21 ust. 1 Dyrektywy Rady 2003/96/WE i rozbieżność interpretacyjną tych regulacji, co w konsekwencji powinno prowadzić do przyjęcia interpretacji właściwej w ramach prawa wspólnotowego, a w związku z tym decydujące znaczenie powinno mieć rzeczywiste wykorzystanie produktu energetycznego, a nie terminowość realizowania obowiązków sprawozdawczych przez zobowiązanego. 2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w K. podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. 3.2. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 562/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej "TSUE") pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego: 1) czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. Urz. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, str 51 i nast. dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 u.p.a., która nakazuje zastosowanie stawki podatki akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14 -15 u.p.a.? 2) czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia zestawienia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe? 3) czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w art. 89 ust. 16 u.p.a., polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a.? 3.3. Z treści art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że zawieszenie postępowania z przyczyn określonych w tym przepisie ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, z tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia przez inny organ, sąd lub Trybunał Konstytucyjny musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu danego postępowania sądowoadministracynego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. Uznać przy tym należy, że to, iż w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, nie przesądza o braku możliwości zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na postawione w innej sprawie pytanie prejudycjalne, pod warunkiem, że zagadnienie będące przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał, będzie miało wpływ na wynik sprawy zawieszanej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest bowiem sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (zob. A. Wróbel, [w:] pr. zb. Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich /Unii Europejskiej/, Zakamycze 2002, s. 154), zatem postępowanie prowadzone przed nim jest postępowaniem sądowym, które mieści się w pojęciu "postępowania sądowego", użytym w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Podnieść także należy, że wpływ na wynik postępowania sądowego, o jakim mowa wyżej, nie musi być rzeczywisty; może to być wpływ potencjalny. Dla zawieszenia postępowania nie jest zatem konieczna identyczność (tożsamość) stanu faktycznego i stanu prawnego. Zauważenia wymaga fakt, że przepis art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. był już przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. P 24/12 nie stwierdził jego niezgodności z Konstytucją RP. Jednakże rozpatrując sprawę należy mieć na uwadze zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego, zgodnie z którą prawo krajowe może być stosowane jedynie w zakresie, w jakim nie jest sprzeczne z normami wspólnotowymi, a polskie organy i sądy mają obowiązek uwzględniania dorobku orzecznictwa TSUE (por. postanowienie NSA z 23 maja 2014 r. sygn. akt I FZ 138/14). Z tego punktu widzenia odpowiedź Trybunału na przytoczone wyżej (pkt. 3.2.) pytanie prejudycjalne będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy z uwagi na fakt, że TSUE wypowie się w niej na temat zgodności z prawem wspólnotowym przepisu prawa krajowego (art. 89 ust. 16 w związku z art. 89 ust. 15 u.p.a.), który to przepis stanowił podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. 3.4. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.