I SA/Ke 729/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za czerwiec 2007 r. postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. A. Sp. z o.o. (dalej: Spółka) w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] 2012 r. w przedmiocie podatku akcyzowego zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu PPPr. Spółka nie dopełniła tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 2 stycznia 2013 r. Sąd przesłał skarżącej urzędowy formularz PPPr i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Spółka w zakreślonym w wezwaniu terminie złożyła wniosek na urzędowym formularzu PPPr wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku Spółka wskazała, że do maja 2011 r. prowadziła działalność sprzedaży paliw oraz świadczyła usługi gastronomiczne i noclegowe. W związku ze stałym spadkiem obrotów paliwami poniosła stratę za 2011 r. w wysokości 113.155,67zł. Stację wydzierżawiono Spółce B.. Za dziesięć miesięcy 2012 r. Spółka również ponosi straty w wysokości 119.213,00zł spowodowane przede wszystkim zapłatą wysokiego zobowiązania podatku akcyzowego oraz kosztami prowadzonej działalności. Ponadto Spółka wskazuje, że spłaca kredyt inwestycyjny w banku, na dzień 31 października 2012 r. do spłaty pozostało 171.767,66zł oraz posiada zadłużenie na rzecz B. z tytułu pakietu startowego na kwotę 42.075,44zł. Spółka wskazała wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych w wysokości 1.450.000,00 zł, wartość środków trwałych w wysokości 2.552.390,00 zł, stratę za ostatni rok obrotowy w wysokości 113.155,67 zł. Stan kont na rachunkach bankowych wynosi łącznie 40.302,64 zł. Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści z art. 245 § 1 i § 2 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Z treści art. 246 § 2 p.p.s.a wynika, że ciężar udowodnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskującym o jego przyznanie. Intencją wnioskodawcy w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadzało się więc do zbadania, czy strona wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W ocenie orzekającego, sytuacja finansowa Spółki nie uzasadnia zwolnienia jej od kosztów sądowych. Po pierwsze należy wziąć pod uwagę majątek Spółki oraz wartość zgromadzonych przez Spółkę środków trwałych, tj. łącznie 4.002.390,00 zł oraz środków pieniężnych na rachunkach bankowych łącznie 40.302,64 zł. Majątek o wskazanej wartości oraz kwoty na kontach bankowych nie pozwalają dać wiary, że Spółka nie jest w stanie pozyskać środków na opłacenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie oraz nie do przyjęcia jest wniosek, że uiszczenie kosztów sądowych wpłynie w jakikolwiek sposób na jej kondycję finansową. Za zasadnością wniosku nie przemawia także wysokość poniesionej straty za 2011r. oraz straty za dziesięć miesięcy 2012 r. Strata sama w sobie nie jest odzwierciedleniem braku możliwości finansowych Spółki i co za tym idzie sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazać bowiem należy, że strata w zakresie prowadzonej działalność gospodarczej jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast braku środków finansowych, co za tym idzie sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia prawa pomocy. Wykazanie w danym roku straty nie musi oznaczać utraty płynności finansowej. Nie zmienia tego twierdzenie Spółki, że jej kondycja finansowa uległa pogorszeniu ze względu na fakt, że zapłaciła wysokie zobowiązanie podatku akcyzowego Powoływanie się na obciążenie strony płatnościami z tytułu podatku jako na okoliczność uzasadniającą przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych jest nieskuteczne, gdyż zarówno podatki jak i koszty sądowe stanowią dochód budżetu państwa i przez to są równoważne (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2008r. II GZ 80/08, treść wyroku dostępna na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceny orzekającego co do uznania, że Spółka posiada majątek umożliwiający w pełni partycypować jej w kosztach postępowania nie zmienia również powoływanie się Spółki na spłatę kredytu inwestycyjnego, w tym miejscu podkreślić należy, że fakt spłaty kredytu nie jest argumentem za przyznaniem prawa pomocy. Obowiązek spłaty zobowiązań finansowych ma oczywiście wpływ na sytuację finansową Spółki, nie stanowi jednak przesłanki, która przesądziłaby o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i okoliczność ta nie przesądza o braku możliwości poniesienia kosztów związanych z postępowaniem sądowoadministracyjnym. Spłata kredytu nie jest wydatkiem, którego ponoszeniu należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W orzecznictwie sądowym ukształtowało się już stanowisko, że zobowiązania cywilnoprawne (raty kredytu) nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2006 r., I OZ 83/06). W konsekwencji należało stwierdzić, że Spółka nie zasługuje na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie tj. zwolnienia od kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy uznano, że Spółka nie spełnia przesłanek uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z czym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.