II SA/Ke 1/12

WyrokWSA w Kielcach2012-03-15

Skład orzekający: Dorota Chobian, Teresa Kobylecka, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zajmująca lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, która złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie dotyczącej wypowiedzenia umowy najmu, może ubiegać się o dodatek mieszkaniowy?
Ratio decidendi
Osoba zajmująca lokal mieszkalny bez tytułu prawnego może ubiegać się o dodatek mieszkaniowy tylko w sytuacji, gdy oczekuje na przyznanie lokalu zamiennego lub socjalnego. Samo złożenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie dotyczącej wypowiedzenia umowy najmu nie powoduje unieważnienia prawomocnego wyroku oddalającego powództwo o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne i nie wstrzymuje jego wykonalności. Do czasu prawomocnego zakończenia postępowania wznowieniowego, organy są związane treścią prawomocnego wyroku.
Stan faktyczny
Skarżący M.H. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, jednak organ odmówił jego przyznania, wskazując na brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Umowa najmu została wypowiedziana, a powództwo o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne zostało oddalone prawomocnym wyrokiem sądu. Skarżący podniósł, że złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wypowiedzenia umowy najmu, co jego zdaniem unieważniło poprzedni wyrok. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że samo złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie wstrzymuje wykonalności prawomocnego wyroku i nie daje podstaw do przyznania dodatku mieszkaniowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Asystent sędziego Liwiusz Hanaj, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 marca 2012r. sprawy ze skargi M.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania M. H. od decyzji wydanej z upoważniania Prezydenta Miasta S. przez Kierownika Działu Dodatków Mieszkaniowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] znak: [...] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego, na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że M. H. złożył w dniu 8 sierpnia 2011r. wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Z jego treści wynikało, że wnioskodawca zamieszkuje wraz z małżonką i synem w lokalu położonym w budynku zarządzanym przez Zarząd Zasobów Komunalnych. Zarządca budynku pismem z dnia 17 sierpnia 2011r. poinformował, iż zawarta z M. H. umowa najmu lokalu nr 47 w domu nr 11 przy ul. S. w S. w dniu 19 lipca 1999r. została rozwiązana z dniem 1 marca 2009r. Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 3 marca 2009r. oddalił powództwo M. H. o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy najmu, a Sąd Okręgowy oddalił apelację od przedmiotowego wyroku. Zarządca budynku podał również, iż nie zawierano nowej umowy najmu z wnioskodawcą. Kolegium podniosło, że wnioskodawca nie jest również osobą oczekującą na przysługujący mu lokal zamienny albo socjalny. Jest zatem, zdaniem organu odwoławczego, bezsporne, że M. H. zajmuje bez tytułu prawego mieszkanie przy ul. S. 11/47, pozostające w mieszkaniowym zasobie gminy i nie jest osobą oczekującą na przysługujący mu lokal zamienny albo lokal socjalny. Wobec tego nie przysługuje mu dodatek mieszkaniowy stosownie do art. 2 ust.1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Odnosząc się do treści odwołania Kolegium podkreśliło, iż ocena istnienia przesłanek do uzyskania dodatku mieszkaniowego dokonywana jest w momencie przyznawania dodatku na dany sześciomiesięczny okres. Przedmiotem postępowania dotyczącego dodatku mieszkaniowego jest ocena, czy osoba ubiegająca się o dodatek spełnia ustawowe wymagania kwalifikujące do przyznania dodatku mieszkaniowego. W postępowaniu tym nie jest zaś regulowana sprawa tytułów prawnych do zajmowanych mieszkań. Dlatego tez jeżeli odwołujący uważa, że wypowiedzenie umowy najmu było bezskuteczne, może w tej sprawie wystąpić do sądów, które wydały w tym zakresie wyroki. W skierowanej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję M. H. zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego oraz błędną ocenę stanu faktycznego. W uzasadnieniu wskazał, iż wnioskiem z dnia 4 lipca 2011r. wznowił przed Sądem Rejonowym sprawę o wypowiedzenie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu przy ul. S. 11/47. Podstawą wznowienia postępowania był fakt, że w sprawie IC 254/08 wyroku nie wydał sędzia. Zdaniem skarżącego, z chwilą złożenia wniosku o wznowienie postępowania, unieważniony został z mocy prawa wyrok, który pozbawiał go tytułu prawnego do lokalu. Administrator i właściciel lokalu wiedział o tym, gdyż wystąpił do Sądu Rejonowego z pozwem o eksmisję i sprawa ta została zawieszona do czasu zakończenia sprawy o wznowienie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestię zasad i tryb przyznawania dodatku mieszkaniowego – przedmiotu niniejszej sprawy - reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U nr 71, poz. 734 ze zmianami), zwana dalej ustawą. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4 przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Z powyższego przepisu wynika zatem, że jedną z przesłanek uprawniających do przyznania dodatku mieszkaniowego jest posiadanie tytułu prawnego do lokalu. Zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego może również uprawniać do dodatku mieszkaniowego, jeżeli osoba taka oczekuje na przysługujący jej lokal socjalny lub zamienny. Takie brzmienie cytowanego przepisu wyklucza możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego osobie nie objętej jego zakresem. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest właśnie kwestia, czy M.owi Herce przysługuje któryś z tytułów do zajmowania lokalu, wymienionych w wyżej zacytowanym art. 2 ustawy. Jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach: 1/ M. H. zajmował lokal administrowany przez Zarząd Zasobów Komunalnych w S. na podstawie umowy najmu zawartej w 1999r., 2/ umowa ta została mu wypowiedziana ze skutkiem na datę 1 marca 2009r. 3/ Sąd Rejonowego wyrokiem z dnia 3 marca 2009r. w sprawie IC 254/08, oddalił powództwo M. H. o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy najmu lokalu, 4/Sąd Okręgowy w sprawie II CA 582/09 oddalił jego apelację od tego wyroku. W odwołaniu od decyzji organu I instancji M. H. wskazał, że dopiero zamierza wystąpić o wznowienie postępowania przez Sądem Rejonowym i Sądem Okręgowym w sprawie dotyczącej uznania wypowiedzenia umowy najmu za bezskuteczne. Natomiast w skardze wskazał, że z takim wnioskiem wystąpił już w dniu 4 lipca 2011r., a więc przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego samo złożenie przez niego wniosku do Sądu Rejonowego w S. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem oddalającym jego powództwo o uznanie wypowiedzenia umowy najmu za bezskuteczne spowodowało, że "unieważniony został z mocy prawa poprzedni wyrok", który pozbawiał go tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić. Przede wszystkim zauważyć należy, że sprawa ze skargi M. H. o wznowienie postępowania do chwili obecnej nie została zakończona. Jak wynika z informacji uzyskanej z Sądu Rejonowego w S., aktualnie sprawa ta jest na takim etapie, że Sąd Rejonowy wydał postanowienie o przekazaniu sprawy według właściwości do rozpoznania Sądowi Okręgowemu, lecz akta sprawy nie zostały jeszcze temu Sądowi przesłane (k.31). Fakt, iż sprawa ta nie została dotychczas rozstrzygnięta został przyznany na rozprawie przez pełnomocnika skarżącego. Zgodnie z art. 412 § 1 i § 2 znajdującym się w dziale VI zatytułowanym "wznowienie postępowania" kodeksu postępowania cywilnego, sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd stosownie do okoliczności bądź oddala skargę o wznowienie, bądź uwzględniając ją zmienia zaskarżone orzeczenie albo je uchyla i w razie potrzeby pozew odrzuca lub postępowanie umarza. Z kolei zgodnie z art. 414 kodeksu postępowania cywilnego wniesienie skargi o wznowienie nie tamuje wykonania zaskarżonego wyroku. Z powyższej regulacji w sposób jednoznaczny wynika, że nie ma racji skarżący, jakoby samo wniesienie przez niego skargi o wznowienie spowodowało unieważnienie z mocy prawa poprzedniego wyroku, skoro nawet wniesienie takiej skargi nie wstrzymuje wykonalności zaskarżonego wyroku. Dopóki w postępowaniu wznowieniowym nie dojdzie do ponownego rozpoznania sprawy i wydania orzeczenia wzruszającego prawomocny wyrok z dnia 3 marca 2009r., organy – w niniejszej sprawie Prezydent Miasta Skarżysko Kamienna i SKO w Kielcach – są nim związane (art. 365 § 1 kodeksu postępowania cywilnego), co oznacza, że muszą one respektować jego treść i nie mogą podejmować działań nie uwzględniających faktu wydania orzeczenia dotyczącego wypowiedzenia umowy najmu lokalu zajmowanego przez skarżącego i jego rodzinę. Należy również dodać, że zgodnie z art. 7 ust. 5 ustawy, dodatek mieszkaniowy przyznaje się na okres 6 miesięcy licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po złożeniu wniosku. Tak więc ocena istnienia przesłanek do uzyskania dodatku dokonywana jest w momencie przyznawania dodatku na dany sześciomiesięczny okres (zob. wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2007r., sygn. akt I OSK 214/06). Jeżeli więc w momencie składania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego w obrocie pozostawał prawomocny wyrok dotyczący wypowiedzenia skarżącemu umowy najmu lokalu, to M. H. jako osoba bez prawa do lokalu nie spełniał ustawowego warunku, o jakim mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy. Ponadto, skoro jak sam przyznaje w skardze, nie została zakończona sprawa o eksmisję, tak więc nie zostało mu przyznane prawo do lokalu zamiennego bądź socjalnego, co oznacza, że nie spełnia także przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy. Mając to wszystko na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło