II SA/Ke 100/08

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Dnia 27 października 2008 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. S. S. złożył w dniu 10 marca 2008 r. urzędowy formularz PPF, w którym wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W formularzu wnioskodawca podał, że pobiera zasiłek przedemerytalny w wysokości [...] zł netto miesięcznie, który w całości przeznacza na zakup lekarstw i leczenie, gdyż cierpi choroby układu krążenia, urologicznego i zwyrodnienie stawów. Skarżący stwierdził, że nie posiada żadnego majątku, nie ma stałego miejsca pobytu, korzysta z pomocy społecznej w postaci ciepłych posiłków. Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 17 kwietnia 2008 r. oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Od postanowienia nie wniesiono sprzeciwu i stało się ono prawomocne. Postanowieniem z dnia 10 lipca 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie S. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 4 czerwca 2008 r. wzywające do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. W dniu 6 października 2008 r. skarżący ponowienie złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w wyżej wymienionej sprawie, uzupełniony w dniu 13 października 2008 r. na urzędowym formularzu PPF. Z treści wniosku wynika, że S. S. utrzymuje się wyłącznie z zasiłku w wysokości [...] zł netto, z czego 290 zł jest przeznaczane na opłacenie jego pobytu w schronisku dla bezdomnych, a 100 zł na zakup lekarstw. Skarżący stwierdził, że leczy się psychiatrycznie, a jego obecny stan nie pozawala mu na samodzielne uczestnictwo w postępowaniu sądowoadministracyjnym i dlatego konieczne jest wyznaczenie radcy prawnego z urzędu. Zgodnie z art. 245 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). W rozpatrywanej sprawie sytuacja życiowa i majątkowa wnioskodawcy nie zmieniła się w sposób uzasadniający przyznanie mu prawa pomocy. Sądowi z urzędu wiadome jest, że z udziałem skarżącego toczyły się oraz nadal się toczą sprawy związane z prowadzonymi przez niego inwestycjami. Ze spraw tych wynika, że S. S. jako inwestor prowadził budowę baru szybkiej obsługi z zapleczem, stacji paliw LPG, wykonywał roboty polegające na utwardzeniu działki nr [...] we wsi B. gm. M., na której zamierza postawić hotel z zapleczem oraz wybudował budynki gospodarcze o powierzchni zabudowy 25 m2 każdy. Z powyższego wynika, że skarżący jest inwestorem licznych przedsięwzięć budowlanych wymagających znacznych nakładów finansowych. W tych okolicznościach trudno go uznać za osobę żyjącą w ubóstwie, pozbawioną dostatecznych środków materialnych dla zaspokojenia swoich potrzeb i w związku z tym wymagającą pomocy państwa, polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych i ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Za uwzględnieniem wniosku nie może również przemawiać podany przez skarżącego fakt, iż mieszka w schronisku dla bezdomnych, a jego jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek. Sąd w każdej indywidualnej sprawie rozstrzyga, czy istnieją podstawy do przyznania stronie prawa pomocy. W świetle ustaleń dotyczących stanu majątkowego skarżącego, fakt korzystania z pomocy społecznej nie może uzasadniać zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania pełnomocnika z urzędu. Nie poparte żadnymi dowodami twierdzenia o chorobie neuropsychiatrycznej i ciężkim stanie emocjonalnym, który, zdaniem skarżącego, uniemożliwia mu samodzielny udział w rozprawach, nie stanowią podstawy do przyznania prawa pomocy. Należy podkreślić, że wnioskodawca powoływał się na swoje liczne choroby fizyczne i psychiczne także w okresie gdy prowadził wyżej wymienione inwestycje. We wrześniu i październiku 2008 r. skarżący osobiście napisał i złożył w tutejszym Sądzie zażalenia w sprawach II SA/Ke 11/08, II SA/Ke 15/08 i II SA/Ke 319/08 oraz wnioski o przyznanie prawa pomocy w rozpatrywanej sprawie. Pisma zostały sporządzone w sposób prawidłowy z zachowaniem ustawowych terminów, a z ich treści wynika, że wnioskodawca doskonale orientuje się w okolicznościach faktycznych i prawnych spraw oraz potrafi samodzielnie dokonywać czynności procesowych. Ponadto należy podkreślić, że Schronisko dla Bezdomnych przy ul. Z. w K., które wnioskodawca wskazał jako miejsce aktualnego zamieszkania znajduje się w odległości 400 m od siedziby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a więc nie ma żadnych przeszkód, aby skarżący uczestniczył osobiście w rozprawach. Ponadto dla Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wiążące jest stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 625/08, zgodnie z którym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z urzędu następuje tylko wówczas, gdy brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić stronę możliwości obrony swoich praw. Takie niebezpieczeństwo nie zachodzi w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym z uwagi na gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Ponadto sąd poucza strony działające w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.