II SA/Ke 1018/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędzia NSA Anna Żak, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2015r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przedłużenia terminu rozpoczęcia działalności w punktach gry na automatach o niskich wygranych p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie sądowe. Decyzją z 16 września 2014 r., znak: 340000-IAGW-92821-6/14, Dyrektor Izby Celnej w Kielcach po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na podstawie art. 221, art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, w zw. z art. 8, art. 135 ust.1 oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, utrzymał w mocy własną decyzję z 27 czerwca 2014 r. w przedmiocie odmowy przedłużenia nieprzekraczalnego terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich punktach gry na automatach o niskich wygranych w zakresie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 7 października 2009r. W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie w sprawie toczyło się wskutek złożenia przez Spółkę kolejnego już wniosku o przedłużenie terminu rozpoczęcia działalności. Decyzją z dnia 24 marca 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w Kielcach odmówił przedłużenia Spółce nieprzekraczalnego terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich punktach gier na automatach o niskich wygranych, zaś decyzją z dnia 31 sierpnia 2011 r., ten sam organ utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 24 marca 2011r. Wyrokiem z dnia 24 maja 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę Spółki na powyższe rozstrzygnięcie podkreślając, że art. 48 ust. 1 u.g.h. przewiduje, że określony w zezwoleniu termin rozpoczęcia działalności może zostać przedłużony jednokrotnie, na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. W przypadku nierozpoczęcia działalności w terminie określonym w zezwoleniu, zezwolenie wygasa w całości lub w części, w której nie podjęto działalności (art. 48 ust. 2 u.g.h.). Skarżąca skorzystała już z możliwości przedłużenia terminu rozpoczęcia działalności określonego w zezwoleniu. W tym stanie rzeczy odmowa dokonania kolejnej zmiany zezwolenia w zakresie zmiany terminu ostatecznego uruchomienia wszystkich punktów gier była zasadna. Uwzględniając skargę kasacyjną wniesioną przez Spółkę, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 marca 2014r. sygn. akt II GSK 1527/12 uchylił wyrok z 24 maja 2012r., decyzję dyrektora Izby Celnej w K. z 31 sierpnia 2011r. oraz decyzję ją poprzedzającą z 24 marca 2011r. Rozpoznając sprawę ponownie, decyzją z 27 czerwca 2014r. Dyrektor Izby Celnej w K. odmówił przedłużenia nieprzekraczalnego terminu rozpoczęcia działalności we wszystkich punktach gry na automatach o niskich wygranych, zaś decyzją z 16 września 2014r. ten sam organ utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie w mocy. Organ przyjął, że art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie stanowi przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.Urz.WE L 204 z 21.07.1998, str. 37 z późn. zm.) oraz wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r., wydanym w połączonych sprawach C – 213/11, C – 214/11 i C – 217/11, a co za tym idzie nie wymagał notyfikacji i obowiązuje w polskim porządku prawnym. Skoro zatem w stanie faktycznym sprawy Spółka skorzystała już z prawa przedłużenia terminu rozpoczęcia działalności, nie jest możliwe kolejne przedłużenie tego terminu. W skardze od tej decyzji Spółka, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, Konstytucji oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 23 grudnia 2002r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych w zw. z art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE, wniosła o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny, zarejestrowanego pod sygn. akt P 4/14. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i o oddalenie wniosku o zawieszenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Rozstrzygnięcie sprawy zależy od innego postępowania wówczas, gdy orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić jedną z głównych podstaw rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. W takim przypadku w sprawie występuje zagadnienie wstępne, którego uprzednie rozstrzygnięcie może wpływać na wynik postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 16 maja 2013 r., sygn. akt I GZ 157/13). Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r., w sprawie o sygnaturze II GSK 686/13, Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji RP, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP ?". W uzasadnieniu postanowienia wyraźnie wskazano, że skutkiem wprowadzenia przepisów art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych jest likwidacja możliwości prowadzenia działalności gospodarczej w formie salonów gier na automatach oraz punktów gier na automatach o niskich wygranych, które funkcjonowały na podstawie wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz.U. z 2004 r., nr 4, poz. 27 ze zm.). Prowadzenie tego typu działalności stało się dopuszczalne jedynie przez podmioty posiadające koncesję na prowadzenie kasyna gry. Stanowi to bez wątpienia formę ograniczenia działalności gospodarczej i dlatego podlega ocenie z punktu widzenia zasady proporcjonalności, dla której podstawę stanowią art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Podkreślono również, że skoro cała ustawa o grach hazardowych wprowadza bardzo daleko idące ograniczenia wolności działalności gospodarczej, to zakres swobody regulacyjnej ustawodawcy w odniesieniu do ograniczenia tej wolności wymaga oceny uwzględniającej fakt uczestnictwa Polski w zintegrowanym wspólnym rynku europejskim. Z uwagi na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r., w którym orzekł on, że przepisy krajowe tego rodzaju jak przepisy ustawy o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu przepisu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, ich projekt powinien zostać przekazany Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy. Z uregulowań powyższej dyrektywy, a także rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. wynika, że rola Komisji Europejskiej w procedurze notyfikacji przepisów technicznych nie ma charakteru wyłącznie konsultacyjnego, lecz stanowczy. Obowiązek notyfikacji wynika z aktów prawa unijnego, do których przestrzegania Polska zobowiązała się na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej w art. 90 Konstytucji. Przemawia to więc za zasadnością potraktowania braku notyfikacji jako istotnej wady postępowania ustawodawczego z punktu widzenia zasady rzetelnej procedury ustawodawczej (art. 2 Konstytucji) i legalizmu działania władz publicznych (art. 7 Konstytucji). Wprawdzie w rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja oparta o art. 48 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, to jednak - w ocenie Sądu - zakres przedstawionego Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania ma bezpośredni związek z problematyką niniejszej sprawy, gdyż faktycznie będzie wskazywać na kierunek prawny rozstrzygnięć we wszystkich innych sprawach, w których spór między stronami dotyczy obowiązywania w polskim porządku prawnym nienotyfikowanych przepisów ustawy o grach hazardowych. Ponadto wedle wytycznych zawartych w wyroku NSA z 14 marca 2014r. sygn. akt II GSK 1527/12, organ administracji zobowiązany został do przeprowadzenia oceny charakteru prawnego mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o grach hazardowych, przy uwzględnieniu wykładni pojęcia "przepisu technicznego", dokonaną w powołanym wyroku TSUE, który to wyrok stanowiąc element porządku prawnego nie może być przez organ pominięty. Kontrolę prawidłowości tej oceny przeprowadza następnie sąd administracyjny w ramach wniesionej aktualnie skargi i wyrok Trybunału Konstytucyjnego będzie miał dla tej kontroli znaczenie prejudycjalne. Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego będzie miało istotne znaczenie z jeszcze jednej przyczyny. Należy bowiem odnotować bardzo dużą liczbę postępowań o analogicznym stanie prawnym i faktycznym, toczących się przed sądami administracyjnymi (jak również przed organami administracji publicznej), a przede wszystkim znaczną rozbieżność w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W ocenie Sądu, zachowanie jednolitości orzecznictwa w tej fundamentalnej kwestii jest niezwykle istotne. Z tych względów Sąd po dokonaniu oceny z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości, oraz ekonomiki procesowej doszedł do przekonania, że należy zawiesić prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.