II SA/Ke 1039/05
WyrokWSA w Kielcach2006-02-03
Skład orzekający: Dorota Chobian, Renata Detka, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wójta Gminy dotyczące powołania lub zawieszenia dyrektora szkoły, które nie jest decyzją administracyjną, podlega nadzorowi Wojewody na podstawie art. 91 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Zarządzenia Wójta, podobnie jak decyzje administracyjne, są prawną formą podejmowania władczych rozstrzygnięć w sprawach z zakresu administracji publicznej. Czynności takie jak powołanie czy zawieszenie dyrektora szkoły, nawet jeśli nie są wprost wskazane w przepisach jako wymagające formy zarządzenia, podlegają nadzorowi Wojewody na podstawie art. 91 ustawy o samorządzie gminnym. Brak wskazania wprost formy zarządzenia w przepisach dotyczących Karty Nauczyciela nie wyłącza możliwości stosowania tego środka nadzorczego.Stan faktyczny
Wojewoda Świętokrzyski stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy Piekoszów w sprawie zawieszenia w czynnościach służbowych p.o. Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych, ponieważ wcześniej stwierdził nieważność zarządzenia powołującego tę osobę na stanowisko. Wójt Gminy zaskarżył rozstrzygnięcie nadzorcze, argumentując, że jego zarządzenie o powołaniu dyrektora nie było zarządzeniem w rozumieniu przepisów i nie podlegało nadzorowi Wojewody, a także że nowelizacja ustawy o samorządzie ograniczyła kompetencje nadzorcze Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wójta Gminy Piekoszów na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: II SA/Ke 1039/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 lutego 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2006 r. sprawy ze skargi Wójta Gminy Piekoszów na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 30 sierpnia 2005 r. znak PN.I-0911/163/2005 w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia oddala skargę.
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 30 sierpnia 2005 r. Wojewoda Świętokrzyski na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r.
o samorządzie gminnym stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy Piekoszów nr 81 z dnia 17 sierpnia w sprawie zawieszenia w czynnościach służbowych p.o. Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w Jaworzni W.W.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, iż swoim wcześniejszym rozstrzygnięciem nadzorczym stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy Piekoszów z dnia 17 sierpnia 2005 r. w sprawie powołania W. W. na stanowisko p.o. Dyrektora Zespołu Placówek Oświatowych w Jaworzni. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do zastosowania art.83 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela/ Dz. U. Nr 118 z 2003 r. poz. 112 ze zm./, który upoważnia organ prowadzący szkołę do zawieszenia w pełnieniu obowiązków dyrektora szkoły a nie jego zastępcę, które to stanowisko zajmuje W. W.
W skardze na to zarządzenie Wójt Gminy Piekoszów, domagając się jego uchylenia zarzucił, iż jego zarządzenie z dnia 17.08.2005 r. dotyczące powołania dyrektora jest zarządzeniem tylko z nazwy. Nie dotyczy ono spraw, wobec których ustawodawca postanowił o załatwianiu ich w formie zarządzenia. Wydane przez niego " zarządzenie" nie może być jego zdaniem wzruszone przy pomocy art. 91 ustawy o samorządzie gminnym. Również przepisy innych ustaw takich jak ustawa o systemie oświaty czy Karta Nauczyciela nie przewidują takich kompetencji dla Wojewody. Nie oznacza to, że jego działania pozostają poza wszelką kontrolą skoro mogą one być zaskarżane do sądu. Organ nadzoru nie może czuć się odpowiedzialny za wyręczanie sądu w jego kompetencjach ani za wyręczanie obywateli w zabiegach o ochronę ich praw na drodze sądowej. Skarżący dodatkowi podniósł, że rozstrzygnięcie nadzorcze wydane zostało w oparciu o rozszerzającą wykładnię przepisów ustawy o samorządzie gminnym podczas gdy jego zdaniem od momentu nowelizacji ustawy o samorządzie na mocy art. 43 ustawy z dnia 20.06.2002r. o bezpośrednim wyborze Wójta. Burmistrza i Prezydenta miasta / Dz. U. Nr 113 poz.984 ze zm./ doszło do znaczącego ograniczenia możliwości stosowania środka nadzorczego z art. 91 ustawy o samorządzie gminnym w stosunku do aktów organu wykonawczego gminy. Zdaniem skarżącego ustawodawca pod pojęciem "zarządzenie" powziął konkretną normatywną treść, używając go dla określenia formy załatwienia sprawy w konkretnie wskazanych przypadkach. Nie oznacza ono każdej formy działania Wójta ale odnosi się do czynności podjętych w konkretnej formie działania , nazwanej przez ustawodawcę
" zarządzeniem". Skoro nie ma przepisów, w których ustawodawca określił zarządzenie jako prawną formę działania Wójta a ustawodawca enumeratywnie wyliczył sprawy, które Wójt powinien załatwia przez wydanie zarządzenia, jego zdaniem nie można w sposób dowolny przyjmować, że każda forma działania Wójta, która nie jest decyzją administracyjną ani oświadczeniem woli
w sprawach majątkowych, jest zarządzeniem. Dlatego też zdaniem skarżącego został naruszony przepis art. 91 ustawy o samorządzie gminnym.
W dopowiedzi na tę skargę Wojewoda Świętokrzyski wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż powołana przez skarżącego nowelizacja ustawy
o samorządzie w zakresie nadzoru nad organami wykonawczymi samorządu terytorialnego nie wprowadziła żadnych ograniczeń. Jego zdaniem wydane przez Wójta zarządzenie podlega nadzorowi co potwierdza wyrok NSA
w sprawie o sygn. I OSK 296/2005. Zdaniem organu nadzorczego bezpodstawne jest stanowisko, że ustawodawca w sposób enumeratywny wyliczył sprawy, które Wójt powinien załatwiać przez wydanie zarządzenia i że niezrozumiale jest zawarte w skardze stanowisko, że wydane przez skarżącego zarządzenie jest zarządzeniem tylko z nazwy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co, następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podniesione w niej zarzuty sprowadzają się do tego, iż zdaniem skarżącego skoro ustawodawca ani
w ustawie o systemie oświaty ani w Karcie Nauczyciela nie wskazał wprost, iż podejmowane przez Wójta jako organ prowadzący czynności związane
z powierzaniem obowiązków dyrektora szkoły czy też zawieszania w pełnieniu tych obowiązków mają być podjęte w formie zarządzenia, to nie podlegają one nadzorowi z art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
Z takim poglądem nie można się zgodzić. Na wstępie wskazać należy, iż
w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest już ugruntowany pogląd, że powołanie bądź odwołanie dyrektora szkoły jest sprawą z zakresu administracji publicznej z wszystkimi tego konsekwencjami. Uchwałą z dnia 16 grudnia 1996 r. NSA w składzie 7 s orzekł, iż Wojewoda może w trybie art. 91 ust.1 ustawy o samorządzie terytorialnym stwierdzić nieważność uchwały zarządu gminy o odwołaniu dyrektora szkoły podstawowej z powodu sprzeczności tej uchwały z przepisami art. 38 ustawy o systemie oświaty/ ONSA 1997/2/48/. W ocenie sądu uchwała ta zachowała swą aktualność mimo nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym wprowadzonej powołaną przez skarżącego ustawą z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta/ Dz. U. Nr 113 poz. 984 ze zm. /. Odpowiednikiem bowiem uchwał kolegialnego organu jakim był zarząd gminy są obecnie zarządzenia wójta. Zdaniem Sądu również zawieszenie dyrektora szkoły na podstawie art. 83 ust.1 ustawy Karta Nauczyciela jest sprawą z zakresu administracji publicznej. To, iż ustawodawca wprost nie wskazał
w art.83 Karty Nauczyciela / na podstawie którego skarżący wydał swoje zarządzenie, co do którego z kolei Wojewoda wydał zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze/ w jakiej formie organ prowadzący -w tym wypadku Wójt- podejmuje wskazane w tych przepisach czynności , w ocenie Sądu nie może budzić wątpliwości, iż tą formą jest właśnie zarządzenie. Zauważyć należy, iż sam skarżący określając podjętą przez siebie w dniu w dniu 17 sierpnia 2005 r. czynność nie miał wątpliwości, iż jest to właśnie zarządzenie. Aktualnie podnoszony zarzut, iż "było to tylko zarządzenie z nazwy" jest niczym nie uzasadniony. W wyroku z dnia 30 czerwca 2004 r. sygn. OSK 439/04 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż zarządzenia obok decyzji administracyjnych są prawną formą , w jakiej wójt może podejmować władcze rozstrzygnięcia i że skoro art. 38 ustawy o systemie oświaty nie wskazuje formy dla odwołania dyrektora szkoły , oznacza to, że następuje ono w formie zarządzenia wójta / OSS 2005/3/69/. Pogląd ten skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela uznając iż ma on zastosowanie także do czynności podejmowanych na podstawie art.83 Karty Nauczyciela. W ocenie Sądu ponieważ zawieszenie pełniącego obowiązki dyrektora szkoły jest aktem podjętym w sprawie administracji publicznej brak jest racjonalnych przesłanek, aby tego typu akt wyłączyć spod nadzoru, o jakim mowa w art. 91 ustawy o samorządzie gminnym.
Pomimo, że Wójt Gminy poza naruszeniem art. 91 ustawy
o samorządzie gminnym nie zawarł w skardze żadnych innych zarzutów
w szczególności co do samego rozstrzygnięcia nadzorczego to z uwagi na treść art. 134 §1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd dokonał też jego oceny pod względem zgodności z prawem. W ocenie Sądu zasadnie Wojewoda Świętokrzyski uznał, iż zawieszenie W.W. w pełnieniu obowiązków dyrektora Zespołu na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela w sytuacji, gdy stwierdzono nieważność zarządzenia Wójta Gminy powołującego ją na to stanowisko, nastąpiło z naruszeniem tego przepisu.
Mając na uwadze powyższe okoliczności skargę jako niezasadną należało oddalić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło