II SA/Ke 1108/14
PostanowienieWSA w Kielcach2015-05-20
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest zasadny, jeśli strona otrzymała już prawo pomocy w pełnym zakresie w tym samym postępowaniu?Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest bezprzedmiotowy, jeśli strona otrzymała już prawo pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika, gdy dotychczasowy nie spełnił oczekiwań strony, a niezadowolenie ze sposobu reprezentacji nie podlega kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący A. P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Wcześniej, postanowieniem Referendarza sądowego, skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w całości i ustanowiono dla niego radcę prawnego. Wyrokiem WSA skarga została oddalona. Następnie skarżący złożył kolejny wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 20 maja 2015 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu postanawia: umorzyć postępowanie sądowe w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 24.I.2015 r. zwolniono A. P. od kosztów sądowych w całości i ustanowiono dla niego radcę prawnego z urzędu w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu Na tej podstawie Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła w dniu 28.I.2015 r. pełnomocnikiem skarżącego radcę prawnego M. K.
Wyrokiem z dnia 19.III.2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. P. na decyzję Wojewody. Skarżący złożył w dniu 27.IV.2015 r. formularz PPF wnosząc o ustanowienie adwokata z urzędu, celem sporządzenia skargi kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie, z uwagi na fakt, iż prawomocnym postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 14.I.2015 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ustanowienie radcy prawnego, ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie pełnomocnika z urzędu, tym razem adwokata, jest bezprzedmiotowy.
Po pierwsze trzeba stwierdzić, że skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w całości na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego w tym również od wpisów od skargi kasacyjnej i zażaleń.
Po drugie, należy podkreślić, iż ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnił oczekiwań skarżącego (np. odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej). Niezadowolenie skarżącego z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w kwestii jego ustanowienia przez Referendarza sądowego bądź Sąd. Wyznaczenie radcy prawnego z urzędu przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Kielcach i podjęcie przez niego czynności procesowych, np. udział w rozprawie sądowej, złożenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi wykonanie wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącym nie podlega kontroli ze strony sądu administracyjnego. W przypadku wątpliwości strona niezadowolona z działań pełnomocnika może wystąpić do organu samorządu zawodowego (w rozpatrywanej sprawie do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Kielcach) z wnioskiem o dokonanie kontroli zasadności podejmowanych działań. Rola sądu administracyjnego sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że strona występująca z wnioskiem spełnia warunki do otrzymania prawa pomocy w postaci pełnomocnika z urzędu. Wskazanie natomiast konkretnego pełnomocnika oraz ewentualna ocena jego działań jest rolą samorządu zawodowego.
W związku z powyższym skarżący nie może skutecznie wnioskować o wyznaczenie kolejnego adwokata z urzędu, gdyż przyznane mu prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienia NSA z dnia 24.XI.2009 r., sygn. akt I OZ 1076/09 oraz z dnia 29.I.2010 r., sygn. akt I OZ 45/10, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do rozpoznania pod względem merytorycznym wniosku skarżącego z dnia 27.IV.2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika prawnego z urzędu, tym razem adwokata.
Zgodnie z przepisem art. 64 § 3 p.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W myśl przepisu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Stosownie do art. 258 § 3 p.p.s.a do zarządzeń oraz postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, art. 258 § 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło