II SA/Ke 1111/13

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 7 lutego 2014 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. Ś. i D. Ś. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych postanawia: I. zwolnić K. Ś. od kosztów sądowych w całości. II. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. K. Ś. złożył w dniu 20.I.2014 r. na formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. Ś. i D.Ś. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Wnioskodawca oświadczył, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami. Jedynym żywicielem rodziny jest matka skarżącego pobierająca wynagrodzenie za pracę w wysokości 1773,89 zł netto miesięcznie . Skarżący studiuje stacjonarnie, nie osiąga własnego dochodu. Jego ojciec, jest bezrobotnym bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca nie wykazał innego majątku oprócz współwłasności lokalu mieszkalnego wielkości 79 m² i gruntu pod budynkiem o powierzchni 189 m². Dochód osiągany przez matkę skarżącego jest w całości przeznaczany na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych trzyosobowej rodziny, w tym uiszczenie opłat za mieszkanie. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a" przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika prawnego przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. Biorąc pod uwagę przedstawioną powyżej sytuację majątkową skarżącego, przede wszystkim pozostawanie na utrzymaniu matki, brak własnego dochodu i majątku poza współwłasnością lokalu mieszkalnego, uznano, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, a zwłaszcza uiścić wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych. Oddaleniu podlega natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 625/08 (opublikowane w bazie http://orzecznictwo.nsa.gov.pl),, ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z urzędu następuje tylko wówczas, gdy brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić stronę możliwości obrony swoich praw. Takie niebezpieczeństwo nie zachodzi w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym z uwagi na gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Ponadto sąd poucza strony działające w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych. Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego przed wydaniem wyroku nie obowiązuje przymus adwokacki ani radcowski, skarżący mogą skutecznie dokonać wszystkich czynności osobiście lub przez pełnomocnika, którym obecnie jest jego ojciec. W większości spraw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wydaje wyrok albo postanowienie kończące po przeprowadzeniu jednej rozprawy sądowej. Należy podkreślić, że skarga została sporządzona w sposób prawidłowy z powołaniem się na naruszenie konkretnych przepisów prawa, a z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że K. Ś., jak również reprezentujący go ojciec J.Ś., nie są osobami nieporadnymi życiowo, bardzo dobrze znają okoliczności faktyczne i prawne sprawy, potrafią bronić swoich interesów. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.