II SA/Ke 119/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sylwester Miziołek po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. sp. z o. o. o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. sp. z o. o. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie kary za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez zawiadomienia organu p o s t a n a w i a : oddalić wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 31 marca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie kary za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez zawiadomienia organu. W skardze kasacyjnej od w/w orzeczenia strona skarżąca zawarła wniosek o zwolnienie jej od wpisu sądowego od tej skargi, a następnie przesłała do tut. Sądu urzędowy formularz PPF. Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2010r. Referendarz sądowy w tut. Sądzie oddalił wniosek skarżącej spółki o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. W ustawowym terminie A. sp. z o.o. wniosła sprzeciw od w/w postanowienia. W uzasadnieniu wskazano na problemy spółki z płynnością finansową oraz zagrożenie upadłością. Powyższe ma potwierdzać przekroczenie w kwietniu 2010r. salda bankowego o kwotę 79 zł. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na gruncie ustawy p.p.s.a. obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe pokrywa strona skarżąca określoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też bezczynność organu. Jak wynika z dyspozycji art. 246 § 2 w zw. z art. 245 § 1 – 3 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie prawnej, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego), bądź wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Podkreślić ponadto należy, iż opłaty sądowe – do których zalicza się wpis od skargi kasacyjnej – stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienie od tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z tego względu może być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego wnioskodawcy na pozostałych współobywateli oraz podmioty gospodarcze. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia. Strona ubiegająca się przed Sądem o przyznanie prawa pomocy musi zatem wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z danych zawartych w urzędowym formularzu o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca spółka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie handlu nieruchomościami (przede wszystkim dzierżawa i wynajem) oraz zajmuje się doradztwem gospodarczym i tłumaczeniami. Wysokość kapitału zakładowego skarżącej Spółki wynosi 50.000 zł, posiada ona środki trwałe o wartości 334.159,33 zł, w tym: grunt – 106.816 zł, budynek – 213.849,50 oraz maszyny i urządzenie techniczne – 13.493,83 zł, a wartość zysku za ostatni rok obrotowy wyniosła 29.304,09 zł. Jednocześnie stan konta wnioskodawcy na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku miał wynieść 79 zł, w związku z czym wnioskodawca otrzymał upomnienie z dnia 1 maja 2010r. o niedozwolonym przekroczeniu salda. W ocenie Sądu przesłanki finansowe wskazane w formularzu o przyznanie prawa pomocy nie uzasadniają uwzględnienia wniosku strony skarżącej o zwolnienie jej od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł. A. sp. z o.o. nie wykazała bowiem, iż spełnia ustawową przesłankę niezbędną do przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia okoliczność, iż wnioskodawca dysponuje majątkiem trwałym w wysokości 334.159,33 zł i odnotowuje zysk z prowadzonej działalności gospodarczej. Wobec tak dużej wartości przynoszącego dochód przedsiębiorstwa chwilowy brak środków pieniężnych na koncie nie może świadczyć o braku dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania w wysokości 750 zł. Znamienne przy tym pozostaje, iż upomnienie o przekroczeniu salda na koncie (którego strona nie przedłożyła) ma pochodzić z dnia 1 maja 2010r., natomiast wypełniony formularz przesłano miesiąc później. Tymczasem Sąd, badając spełnienie przesłanek niezbędnych do przyznania prawa pomocy, bada aktualną sytuację finansową wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 24 września 2008r., sygn. akt: I OZ 706/08, LEX nr 493780). Jednocześnie w celu uzyskania prawa pomocy przez osobę prawną nie wystarczy ogólnikowe powołanie się na problemy z płynnością finansową bądź zagrożenie upadłością (niepoparte żadnymi dowodami). Wskazać także trzeba, iż zgodnie ze stanowiskiem NSA zawartym w postanowieniu z dnia 15 kwietnia 2008r., sygn. akt: II OZ 318/08, LEX nr 479111 – które tut. Sąd w całości podziela – osoba prawna, czy też inna jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada niezbędnych środków, ale również że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 246 § 2 pkt 2, art. 245 § 3 w zw. z art. 260 ustawy p.p.s.a.