II SA/Ke 153/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 lutego 2022 r., znak: [...] w przedmiocie zwrotu podania oddala skargę. II SA/Ke 153/22 Uzasadnienie Postanowieniem z 4 lutego 2022 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po rozpatrzeniu zażalenia M. G. na postanowienie Starosty z 5 sierpnia 2021 r., znak: [...], w przedmiocie zwrotu podania z 11.03.2021 r. w przedmiocie realizacji sentencji wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z dnia 15.05.1970 r. sygn. akt Ws. [...], działając na podstawie art. 144 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Zgromadzony w aktach sprawy materiał wskazuje, że Starosta działając na podstawie art. 66 § 2 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego postanowił o zwrocie M. G. podania z 11.02.2021 r. w przedmiocie realizacji sentencji wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z 15.05.1970 r., sygn. akt Ws [...]. Z przedłożonej kopii wyroku wynika, że na skutek rozpoznania rewizji J. G. od postanowienia Sądu Powiatowego w S. z 18.12.1968 r. sygn. akt [...] o stwierdzenie nabycia spadku po Z. G., Sąd postanowił: "zaskarżone postanowienie w punkcie II zmienić i stwierdzić, że gospodarstwo rolne, wchodzące w skład spadku po Z. G. przypada Skarbowi Państwa w miejsce trwale niezdolnego do pracy W. G., męża spadkodawczyni, z obowiązkiem spłaty na rzecz W. G., odpowiadającej wartości gospodarstwa rolnego po spadkodawczyni, po odliczeniu długów związanych z prowadzeniem tego gospodarstwa, poza tym rewizję oddala" (postanowienie z 15 maja 1970 r.). Organ kierując się wyjaśnieniami zawartymi w piśmie M. G. z 11.03.2021 r. uzupełniającymi jego stanowisko co do stawianych organowi żądań przyjął, że intencją M. G. jest uzyskanie spłaty należnej jego ojcu na mocy wskazanego wyroku lub zwrot nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego, pozostawionego w spadku po Z. G., przejętego tym wyrokiem na rzecz Skarbu Państwa z obowiązkiem spłaty. W tych okolicznościach Starosta uznał, że nie jest właściwy w zakresie realizacji żądania wypłaty odszkodowania czy też zwrotu (wydania) nieruchomości nr 35, w kształcie istniejącym w dniu 21.02.1936 r., przedstawionym na mapie scalenia gruntów wsi K . Organ powołując się na treść art. 66 § 3 K.p.a. wskazał, że nie ma możliwości realizacji żądania objętego wnioskiem. Rozpoznając zażalenie M. G. na postanowienie Starosty z 5.08.2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło brzmienie art. 66 § 3 K.p.a. stwierdzając, że kwestia realizacji przedmiotowego wyroku (zgodnie z żądaniem strony) nie ma odzwierciedlenia w przepisach prawa materialnego administracyjnego i pozostaje poza sferą działalności administracyjnej organów administracji publicznej. W ocenie Kolegium, sprawa dotycząca realizacji przedmiotowego wyroku nie jest sprawą administracyjną rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej stosownie to zapisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Pogląd o cywilnoprawnym charakterze roszczeń skarżącego, które mogą być dochodzone przed sądem powszechnym, Kolegium poparło przytaczając stosowne orzecznictwo sądów administracyjnych. W rezultacie, organ odwoławczy podzielając w całości stanowisko Starosty , utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W skardze do tut. Sądu M. G. przedstawił rys historyczny działki nr 35 położonej we wsi K. powiat S. stanowiącej własność jego ojca – W. G . Zgodnie ze stanowiskiem skarżącego, z wyroku z 15.05.1970 r. wynika, że Skarb Państwa był zobowiązany dokonać spłaty na rzecz W. G. za przejęte gospodarstwo rolne, dopóki więc nie zostanie spłacony z odsetkami jego ojciec, to tym samym Skarb Państwa nie stanie się jego właścicielem. Z tych względów podtrzymuje żądanie zrealizowania przez Starostę postanowień zawartych w ww. wyroku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości powtarzając argumentację zawartą w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postepowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 3 Ppsa). Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, wobec spełnienia warunków wynikających z art. 119 pkt 3 Ppsa, albowiem w niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa). Jak wynika z materiału dowodowego, pismem z dnia 29.09.2016 r. skarżący zwrócił się do Starosty o wydanie wyrysu z mapy ewidencyjnej dla działki nr 35 położonej w obrębie K. gm. O., a w kolejnych pismach skierowanych do organu w 2019 r. przedstawił dokumenty potwierdzające, że stał się właścicielem tej działki, podważając jednocześnie tytuły własności wydane w odniesieniu do działek nr 35/1 i 35/2. Organ udzielając odpowiedzi informował skarżącego, że dla działek ewidencyjnych nr 35/1 o pow. 2,61 ha i nr 35/2 o pow. 1,10 ha położonych w obrębie K. gm. O., były wydane akty własności ziemi w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Nadto dla działki nr 35/1 założono księgę wieczystą. W zaistniałych okolicznościach, jak informował organ, kwestionowanie tych dokumentów nie może się odbyć w trybie administracyjnym i nie należy do organów prowadzących ewidencje gruntów, tylko do sądów powszechnych. W piśmie z 2.03.2021 r. (k. nr 70 akt adm.) Starosta zwrócił się do skarżącego o sprecyzowanie swojego żądania tj. wskazania czy żąda aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu K. gm. O. poprzez wprowadzenie określonej zmiany na podstawie załączonych dokumentów, czy tez żąda wydania wyrysu z mapy ewidencyjnej dla działki nr 35 położonej w obrębie K., gm. O.. W odpowiedzi na powyższe pismo M. G. poinformował, że żąda realizacji sentencji wyroku Sądu Wojewódzkiego w Kielcach z 15 maja 1970 r. sygn. akt Ws. [...] i stwierdził, że wyrok ten dotyczy spłaty przez Skarb Państwa na rzecz jego ojca (k. nr 75 akt adm.). Zdaniem Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy postanowienie Starosty , prawidłowo uznało, że zostały spełnione przesłanki z art. 66 § 3 K.p.a. uzasadniające zwrot skarżącemu wniesionego podania. W orzecznictwie ugruntowany jest bowiem, wypracowany na tle art. 66 § 3 K.p.a., pogląd, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie podania albo, gdy wynika z niego, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Przepis ten reguluje m.in. sytuację, w której organ administracji publicznej po dokładnym zbadaniu treści podania ustali, że nie tylko nie jest właściwy do wszczęcia i rozstrzygnięcia sprawy, ale sprawa należy do właściwości sądu powszechnego, m.in. objęta jest sprawą z zakresu prawa cywilnego (por. wyrok WSA w Łodzi z 17 stycznia 2017 r., III SA/Łd 540/16, wyrok WSA w Krakowie z 28 sierpnia 2019 r., III SA/Kr 614/19, publ. CBOSA). Niewątpliwie, co ustaliły organy obu instancji, a Sąd to akceptuje, kwestia spłaty z tytułu przejętego przez Skarb Państwa gospodarstwa rolnego, o którym orzekł Sąd w postanowieniu z 15.05.1970 r. nie należy do spraw z zakresu postępowania administracyjnego lecz stanowi przedmiot roszczeń cywilnych. Właściwym więc dla skarżącego do ich dochodzenia jest sąd powszechny. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.