II SA/Ke 158/11
WyrokWSA w Kielcach2011-04-07
Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Okręgowego Inspektora Pracy nakazująca wypłatę należnych świadczeń ze stosunku pracy podlega uchyleniu z powodu trudności finansowych pracodawcy lub nowych okoliczności faktycznych podniesionych po wydaniu decyzji?Ratio decidendi
Decyzja Okręgowego Inspektora Pracy nakazująca wypłatę należnych świadczeń ze stosunku pracy jest zgodna z prawem i nie podlega uchyleniu z powodu trudności finansowych pracodawcy ani nowych okoliczności faktycznych ujawnionych po wydaniu decyzji. Obowiązek natychmiastowej wykonalności nakazu wynika z art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy i nie podlega uznaniu organu. Nowe okoliczności mogą stanowić podstawę jedynie do wznowienia postępowania, a nie do uchylenia decyzji.Stan faktyczny
M. M., właściciel przedsiębiorstwa P.W. "F." w Kielcach, został zobowiązany przez Okręgowego Inspektora Pracy do wypłaty byłej pracownicy J. K. należnych świadczeń ze stosunku pracy, w tym wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Organ stwierdził naruszenie przepisów prawa pracy na podstawie kontroli przeprowadzonej w październiku 2010 roku. M. M. odwołał się, wskazując na trudności finansowe i wnosząc o rozłożenie płatności na raty. Skarżący podniósł również nowe okoliczności dotyczące wykorzystania urlopu przez J. K., które nie były znane w czasie wydania decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2011 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu wypłaty należnych świadczeń ze stosunku pracy oddala skargę.
Decyzją z dnia 21 grudnia 2010r. nr [...] Okręgowy Inspektor Pracy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589 ze zm.), utrzymał w mocy decyzje zawarte w nakazie Inspektora Pracy z dnia 16 listopada 2010r. nr rej. 05164-53101-K050-Np01/2010, zobowiązujące M. M. P.W. "F." w K., do wypłacenia byłej pracownicy J. K. należnych świadczeń ze stosunku pracy.
W uzasadnieniu podniesiono, iż w wyniku czynności kontrolnych w Przedsiębiorstwie przeprowadzonych w dniach 8 i 15 października 2010r. stwierdzono, że byłej pracownicy J. K. nie wypłacono należnych świadczeń ze stosunku pracy, w tym wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy w maju i czerwcu 2010r. w łącznej kwocie 989,88zł netto oraz ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystanie 9 dni urlopu wypoczynkowego za 2010r. w kwocie 464,21 zł netto. Powyższe ustalenia legły u podstaw nakazu z dnia 16.11.2010r., w którym zobowiązano pracodawcę do wypłaty należnych świadczeń. Wydane decyzje kontrolujący uzasadnił naruszeniem przez pracodawcę norm art. 94 pkt 5, art. 172, art. 171 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. – Kodeks pracy.
Od powyższej decyzji odwołanie do Okręgowego Inspektoratu Pracy złożył M. M. wskazując, iż ze względu na brak środków finansowych nie jest w stanie natychmiastowo wykonać nakaz.
Rozpatrując odwołanie organ stwierdził brak podstaw do uchylenia zawartych w nakazie decyzji. W szczególności uznał, że informacja o trudnościach finansowych nie uzasadnia takiego rozstrzygnięcia, a terminowe wypłacanie należnych pracownikowi świadczeń należy do obowiązków pracodawcy. Zdaniem organu, z analizy listy płac wynika, że pracodawca płacił wynagrodzenia zatrudnionym pracownikom, a tylko byłej pracownicy nie wypłacił świadczeń w pełnej kwocie. Rygor natychmiastowej wykonalności organ uzasadnił dyspozycją art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy.
Okręgowy Inspektor Pracy wskazał, że niewypłacalnie w ustalonym terminie należnych świadczeń ze stosunku pracy stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika, zgodnie z art. 282 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy.
W uzasadnieniu podkreślono, iż właściciel przedsiębiorstwa nie kwestionował zasadności wypłaty należnych świadczeń, wnosząc o ich rozłożenie na raty.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach M. M., wnosząc o jego zmianę, ewentualnie przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania a także przepisów prawa materialnego, kwestionując merytoryczność wydania decyzji.
Skarżący nie negował faktu, iż w odwołaniu od decyzji nie kwestionował jej zasadności. Jednakże swoje żądanie uzasadnił nowymi okolicznościami w sprawie, o których dowiedział się w połowie grudnia 2010r. Zdaniem skarżącego, w świetle nowych dowodów tj. wniosku urlopowego, znajdującego się w aktach osobowych J. K. w związku z odbywanym w 2006r. stażem w jego firmie, wypłata jakiegokolwiek wynagrodzenia lub ekwiwalentu za urlop jest chybiona. J. K. będąc zatrudniona w P.W. "F." w 2009r., wykorzystała awansem urlop za 2010r. Powyższa okoliczność została przez skarżącego podniesiona do protokołu z dnia 2 lutego 2011r. w związku z wezwaniem do złożenia wyjaśnień do protokołu z dnia 29.11.2010r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniesiono, iż w dacie wydawania nakazu świadczenia były niesporne, a wielkość należności obliczył pracodawca. W dacie wydawania decyzji w postępowaniu odwoławczym, stan faktyczny był identyczny, jak ustalony w postępowaniu kontrolnym Inspektora Pracy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589 ze zm., zwanej dalej jako ustawa), w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli właściwy inspektor pracy wydaje decyzje, o których mowa w art. 11 pkt 1-4, 6 i 7 oraz art. 11a. Przepis art. 11 pkt 7 ustawy stanowi, że w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
Z akt administracyjnych wynika, że ustalenia organu zostały dokonane w oparciu o wyniki przeprowadzonej w dniach 8 i 15 października 2010r. kontroli w Przedsiębiorstwie "F." w K., mającej na celu w sprawdzenie realizacji poprzednio wydanych środków prawnych oraz sprawdzenie przestrzegania przepisów prawa pracy, na podstawie przedłożonych przez pracodawcę dokumentów. Z czynności kontrolnych sporządzono protokół, z treścią którego skarżący się zapoznał, otrzymując jeden egzemplarz. Pracodawca osobiście uczestniczył w kontroli mając możliwość okazywania w celach dowodowych posiadanych dokumentów dotyczących sytuacji prawnej zatrudnionych w firmie pracowników. Na podstawie list płac ustalono, że pracodawca do dnia kontroli nie wypłacił w całości J. K. wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy za maj i czerwiec 2010r w kwocie 989,88zł netto, jak również kwoty 464,21zł netto tytułem należnego ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy należny za 2010r.
Wydając w dniu 16 listopada 2010r. nakaz Inspektor Pracy uznał, że doszło do naruszenia art. 94 pkt 5, stosownie do którego pracodawca jest obowiązany w szczególności terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie, art. 172 stanowiącego, że pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za czas urlopu, art. 171 § 1 Kodeksu pracy w myśl którego w przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny; co uzasadnia zastosowane środki prawne. Jednocześnie stwierdzono, że pracodawca nie kwestionował wskazanych należności.
W odwołaniu od decyzji M. M. nie podważał dokonanych przez organ I instancji ustaleń w sprawie, powołując się jedynie na problemy finansowe utrudniające wypłatę całości należnych świadczeń oraz podnosząc fakt wypłaty należności w ratach. Jako rażące naruszenie zasad współżycia społecznego wskazywał nałożenie obowiązku natychmiastowej wypłaty reszty wynagrodzenia, jak również dodatkowo ukaranie pracodawcy za brak wypłaty wynagrodzenia w terminie. Powyższe okoliczności, w świetle obowiązujących regulacji prawnych, nie mogły zatem stanowić, jak słusznie uznał organ II instancji, podstawy do uchylenia nakazu z dnia 16.11.2010r.
W orzecznictwie podkreślono, że inspektor pracy nie może nałożyć obowiązku wypłaty należnego pracownikowi wynagrodzenia, w przypadku sporu o roszczenie ze stosunku pracy. Właściwym bowiem do rozstrzygania tego typu spraw jest wyłącznie Sąd Pracy. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje (i tego nie kwestionuje skarżący), że w dacie rozpatrywania sprawy zarówno przez organ I jak i II instancji, nie istniał spór co do wypłaty należnych byłej pracownicy wynagrodzeń. Wielkość należności obliczył pracodawca nie wnosząc zastrzeżeń co do zasadności należności. Oznacza to, że nakaz dotyczył świadczeń pracowniczych należnych w rozumieniu art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy. W tej sytuacji obowiązek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nakazowej Inspektora Pracy jest obowiązkiem ustawowym wynikającym z art. 11 pkt 7 ustawy i nie podlega swobodnej ocenie i uznaniu organu.
W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja w przedmiocie zobowiązania pracodawcy do wypłacenia byłej pracownicy J. K. należnych świadczeń ze stosunku pracy, została podjęta po uprzednim przeprowadzeniu czynności kontrolnych, w trakcie których ustalono, że doszło do naruszenia przepisów prawa pracy. Nakaz dotyczył świadczeń pracowniczych należnych, nie budzących zastrzeżeń i wątpliwości samego pracodawcy, co prowadzi do uznania, że wydanie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie było dotknięte naruszeniem prawa.
Należy wszakże podkreślić, że kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcie Sąd czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania przez organ decyzji ostatecznej. Jeżeli zatem po wydaniu ostatecznego rozstrzygnięcia wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, zachodzą przesłanki do żądania wznowienia postępowania z przyczyny, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Z tego względu podnoszone w skardze okoliczności mogą uzasadniać wyłącznie podstawę do żądania wznowienia postępowania, a nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Stosownie do art. 148 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji.
Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło