II SA/Ke 164/11

WyrokWSA w Kielcach2011-04-06

Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania i oddalić skargę, gdy odwołanie zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu bez wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało wniesione po upływie ustawowego 14-dniowego terminu i nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu. W takim przypadku postanowienie o uchybieniu terminu jest ostateczne i wyklucza merytoryczne rozpoznanie odwołania.
Stan faktyczny
K.P. otrzymał decyzję Starosty O. o utracie prawa do zasiłku, doręczoną 27 października 2010 r. Odwołanie od tej decyzji zostało nadane 16 listopada 2010 r., po upływie 14-dniowego terminu przewidzianego w art. 129 § 2 k.p.a. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania i oddalił odwołanie. K.P. zaskarżył postanowienie Wojewody do WSA w Kielcach, podnosząc m.in. brak wskazania podstawy prawnej terminu w decyzji oraz zarzut asymetrii prawa wobec organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi K.P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] Wojewoda stwierdził, że odwołanie wniesione przez K. P. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty O. w dniu [...] nr [...] w sprawie utraty prawa do zasiłku od dnia 9 października 2010 r., zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia z art. 129 § 2 kpa. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że ze zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji Starosty O. z dnia [...] wynika, że decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 27 października 2010 r., natomiast odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 16 listopada 2010 r., a zatem po upływie 14 dniowego terminu. K. P. został przy tym prawidłowo pouczony o terminie wniesienia odwołania. Wojewoda podkreślił, że w związku z niezachowaniem terminu do wniesienia odwołania oraz niezłożeniem przez skarżącego wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, odwołanie nie może zostać rozpatrzone. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach K. P. podnosząc, że w zaskarżonej decyzji organ I instancji nie wskazał podstawy prawnej, z której wynikałoby, że na złożenia odwołania ma 14 dni, w związku z czym nie miał możliwości zapoznania się, jakie prawa i obowiązki przysługują mu w tym zakresie. Skarżący podniósł szereg okoliczności dotyczących zasadności decyzji organu I instancji oraz zwrócił się do Sądu o "określenie, czy w obowiązującym systemie prawnym obowiązuje asymetria prawa". Wskazał, że jego jako obywatela obowiązuje rygorystyczne przestrzeganie prawa w zakresie terminów, podczas gdy organy administracji tych terminów nie przestrzegają. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w pisemnych motywach zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy. Sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 u.p.p.s.a.). Przede wszystkim podkreślić należy, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody ego z dnia [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty O. w dniu [...] Sąd nie badał zatem zgodności z prawem wyżej wskazanej decyzji, a więc wszelkie zarzuty skargi odnoszące się do niej są w niniejszym postępowaniu bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy, w drodze postanowienia stwierdza uchybienie przez stronę terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Warunkiem skuteczności wniesienia przez stronę odwołania jest zachowanie czternastodniowego terminu do jego wniesienia, rozpoczynającego bieg od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Organ odwoławczy jest zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie od kwestionowanej przez stronę decyzji zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, a w przypadku uchybienia terminu - do stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Rozpoznanie bowiem odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony na wniosek strony, stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Bezsporny w niniejszej sprawie pozostaje fakt, iż decyzja wydana z upoważnienia Starosty O. z dnia [...], zawierająca prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania, została doręczona K. P. w dniu 27 października 2010 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem na zwrotnym poświadczeniu odbioru, znajdującym się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy (k.23). Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem K.owi P. w dniu 10 listopada 2010 r. Skarżący nadał natomiast w urzędzie pocztowym odwołanie od powyższej decyzji w dniu 16 listopada 2010 r., a więc prawie tydzień po upływie terminu określonego w art. 129 §2 k.p.a. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95, niepubl.). W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004). Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt. SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 134 k.p.a. do stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia przez K. P. terminu do wniesienia odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu pierwszej instancji. Oznacza to, że weryfikacja takiej decyzji w postępowaniu odwoławczym nie jest możliwa. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego faktu, że organ I instancji nie wskazał podstawy prawnej, z której wynikałoby, że skarżący na złożenia odwołania ma 14 dni, wyjaśnić należy, że powyższa okoliczność nie może mieć wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia. Rzeczywiście organ I instancji nie wskazał podstawy prawnej wniesienia odwołania, tj. art. 129 § 2 kpa, ale obowiązek taki nie wynika z żadnego przepisu prawa. Zgodnie bowiem z art. 107 § 1 kpa, decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Określenie w tym przepisie, że postanowienie powinno zawierać powołanie podstawy prawnej, dotyczy podstawy rozstrzygnięcia, a nie podstawy pouczenia o środkach zaskarżenia. Prawo strony do wniesienia takich środków wystarczająco zabezpiecza obowiązek zamieszczenia w postanowieniu treści pouczenia. Podanie w postanowieniu szczegółowej treści pouczenia wystarcza bowiem do zapewnienia stronie należycie dbającej o swoje interesy realnej możliwości skorzystania z środków zaskarżenia. Takie szczegółowe i zgodne z art. 129 § 2 kpa pouczenie znalazło się w decyzji organu I instancji. Skarżący jednak do jego treści się nie zastosował. Niezasadny również jest zarzut, w którym K. P. twierdzi, że organy nie przestrzegają ustawowych terminów, podczas gdy on musi ich rygorystycznie przestrzegać. W niniejszej sprawie nie można bowiem stwierdzić jakiejkolwiek przewlekłości postępowania po stronie organów administracji. W szczególności w nawiązaniu do uzasadnienia skargi należy wyjaśnić, że odwołanie skarżącego datowane na 16 listopada 2010 r. zostało doręczone Wojewodzie emu w dniu 29 listopada 2010 r., w związku z czym wydając zaskarżone postanowienie w dniu [...], Wojewoda nie naruszył miesięcznego terminu załatwienia sprawy przez organ odwoławczy, określonego w art. 35 § 3. Skoro podniesione zarzuty nie odniosły zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które należało wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło