II SA/Ke 183/13

PostanowienieWSA w Kielcach2013-06-27

Skład orzekający: Dorota Chobian, Jacek Kuza, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała zgromadzenia związku międzygminnego dotycząca ustalenia wysokości składki inwestycyjnej dla gminy, która wystąpiła ze związku, jest aktem podejmowanym w sprawie z zakresu administracji publicznej, podlegającym kognicji sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Uchwała zgromadzenia związku międzygminnego dotycząca rozliczeń majątkowych pomiędzy związkiem a gminą, która wystąpiła z tego związku, nie jest aktem podejmowanym w sprawie z zakresu administracji publicznej. Spory o charakterze majątkowym w takich sytuacjach należą do właściwości sądów powszechnych, co wynika wprost z przepisów ustawy o samorządzie gminnym. W związku z tym, sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznania skargi na taką uchwałę, co skutkuje jej odrzuceniem.
Stan faktyczny
Gmina N. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na uchwałę Zgromadzenia Związku Międzygminnego "..." dotyczącą zmiany uchwały w sprawie ustalenia wysokości składek na 2012 rok. Gmina podniosła, że wystąpiła ze związku z dniem 1 stycznia 2010 r. i nie powinna być obciążana kosztami inwestycji realizowanej przez związek po jej wystąpieniu. Związek Międzygminny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, argumentując, że gmina powinna partycypować w kosztach inwestycji rozpoczętej przed jej wystąpieniem ze związku.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę i zwrócić Gminie uiszczony wpis od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2013r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy na uchwałę Zgromadzenia Związku Międzygminnego "..." z siedzibą w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie ustalenia wysokości składek na 2012 rok p o s t a n a w i a: I. odrzucić skargę; II. zwrócić Gminie uiszczony przez nią wpis od skargi w kwocie 300 (trzysta) złotych. Zgromadzenie Związku Międzygminnego "..." uchwałą z dnia [...] Nr [...] wydaną w sprawie zmiany Uchwały Nr [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego "...." z dnia [...] dotyczącej ustalenia wysokości składek na 2012 r. - uchwaliło nową wysokość składki inwestycyjnej na rok 2012 r. m.in. dla Gminy N.. W § 1 tej uchwały m.in. wskazano, że składka przeznaczona jest na realizację inwestycji pn. Zapewnienie prawidłowej gospodarki wodno-ściekowej na terenie Związków Międzygminnych N. i N. w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko. W skierowanej do WSA w Kielcach skardze na powyższą uchwałę Gmina N. wniosła o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skarżąca Gmina wskazała, że z dniem 1 stycznia 2010 r. wystąpiła ze Związku Międzygminnego "...", a zatem nie można jej obciążać jakimikolwiek kosztami na realizację jego zadań. Nadto dodała, że inwestycja, o której mowa w zaskarżonej uchwale została podjęta w czasie, gdy Gmina N. już wystąpiła ze Związku, przez co Związek ten planując finansowanie takiej inwestycji nie miał prawa brać pod uwagę środków Gminy N. W odpowiedzi na skargę Zgromadzenie Związku Międzygminnego "..." z siedzibą w S. wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu podało, że faktycznie Gmina N. wystąpiła ze Związku z datą wskazaną w skardze, jednak winna ona partycypować w kosztach inwestycji, które rozpoczęto przed jej wystąpieniem ze Związku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Według przepisu § 2 tego artykułu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała Zgromadzenia Związku Międzygminnego "..." z dnia [...]w sprawie zmiany uchwały tego samego organu z dnia [...] dotyczącej ustalenia wysokości składek na 2012 r. W uchwale tej ustalono m.in. wysokość składki inwestycyjnej na rok 2012 r. dla Gminy N. Wskazana Gmina w momencie podejmowania zaskarżonej uchwały nie była już członkiem ww. Związku, w związku z czym wyraziła pogląd, że obciążanie jej jakimikolwiek składkami z tytułu planowanych, czy realizowanych przez ten Związek inwestycji jest niedopuszczalne. Z przedstawionych okoliczności wynika, że na skutek wydania zaskarżonej uchwały, pomiędzy dwoma odrębnymi podmiotami prawa cywilnego, tj. związkiem międzygminnym, a gminą będącą jego byłym członkiem, ujawnił się spór majątkowy dotyczący wzajemnych rozliczeń z tytułu kosztów działalności tego związku. Takie spory majątkowe są sprawami cywilnymi podlegającymi rozpoznaniu przez sądy powszechne, o czym wprost stanowi art. 8 ust. 2b ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142/01 poz. 1591 ze zm.). W konsekwencji oznacza to, że również uchwała związku międzygminnego dotycząca rozliczeń pomiędzy gminą, która wystąpiła ze związku międzygminnego, a tym związkiem, nie jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej, ale w sprawie cywilnej, przez co nie jest objęta zakresem właściwości sądów administracyjnych, określonym w powołanym przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie jest taka uchwała bowiem ani aktem prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.), ani też aktem organu jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków innym niż określony w art. 3 § 2 pkt 5, podejmowanym w sprawie z zakresu administracji publicznej (por. podzielany przez Sąd w niniejszym składzie pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 29 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 671/12 (dostępne w internecie orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdzono, że "powstałe w wyniku uchwał Związku Międzygminnego spory majątkowe pomiędzy gminą, która wystąpiła ze związku międzygminnego a tym związkiem, mają charakter cywilnoprawny a tym samym do ich rozpoznania właściwe są sądy powszechne. Wynika to z charakteru tych sporów, a wprost przesądza o tym przepis art. 8 ust. 2b ustawy o samorządzie gminnym, stanowiący, iż "spory majątkowe wynikłe z porozumień o których mowa w ust. 2 i 2a oraz w art. 74, rozpatruje sąd powszechny" i przepis art. 64 ust. 5 tejże ustawy, w myśl którego "do związków międzygminnych stosuje się odpowiednio art. 8 ust. 2-5 i art. 39 ust. 4 u.s.g."). Ponieważ zaskarżona uchwała nie jest objęta właściwością sądów administracyjnych, a spory powstałe na jej tle powinny rozpoznawać sądy powszechne, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargę należało odrzucić. W związku z takim rozstrzygnięciem Sąd, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o zwrocie wpisu sądowego na rzecz skarżącej Gminy N.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło