II SA/Ke 185/18

PostanowienieWSA w Kielcach2018-07-11

Skład orzekający: Krzysztof Armański, Dorota Pędziwilk-Moskal, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy mieszkańcy budynku wielorodzinnego, którzy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, mogą być dopuszczeni do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestników, jeśli wykażą interes prawny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia wnioskodawców do udziału w sprawie w charakterze uczestników, ponieważ nie wykazali oni interesu prawnego, który uzasadniałby ich legitymację procesową w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego, a nie tylko z interesu faktycznego, a w tej sprawie wnioskodawcy nie powołali takiego przepisu. Odpowiedzialność za obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na zarządcy budynku, którym w tym przypadku była spółdzielnia mieszkaniowa.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy, mieszkańcy budynku wielorodzinnego, złożyli wniosek o dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestników. Postępowanie toczyło się ze skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na spółdzielnię mieszkaniową obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Wnioskodawcy wywodzili swój interes prawny z troski o bezpieczeństwo mieszkańców. Organ odwoławczy sprzeciwił się dopuszczeniu wnioskodawców.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestników.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2018 r. na rozprawie wniosków [....] o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników w sprawie ze skargi [...] na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Kielcach z dnia [...] w przedmiocie obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestników: [...]. Decyzją z dnia [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej, po rozpatrzeniu odwołania [...], utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej znak: [...]w sprawie wykonania obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...]. Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach [...] . Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie sądowej w dniu 11 lipca 2018r.: - [...] złożyli wniosek o dopuszczenie ich do udziału w sprawie w charakterze uczestników, wskazując że są członkami [...] i mieszkańcami bloku ul. [...] - pełnomocnik organu sprzeciwił się dopuszczeniu wyżej wymienionych osób jako uczestników postępowania, - [...] oświadczyła, że swój interes prawny wywodzi z tego, że chodzi o bezpieczeństwo mieszkańców w związku z ewentualną budową drogi pożarowej. Pozostali wnioskodawcy przyłączyli się do tego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018r. poz. 1302), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., udział w charakterze uczestnika postępowania może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Jak wynika z treści powyższego przepisu okolicznością warunkującą przymiot uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego jest fakt posiadania interesu prawnego. Stwierdzenie istnienia takiego interesu ma miejsce, gdy wynika to z przepisu prawa materialnego, jak również przepisu prawa procesowego. Uprawnienie do występowania w postępowaniu sądowym w charakterze strony uzależnione jest wobec tego od wykazania związku między chronionym przez przepisy prawa interesem prawnym, a aktem organu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z dnia 25 czerwca 2008r. sygn. akt. II OZ 655/08, niepubl.). Jednocześnie o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego). W orzecznictwie podkreśla się także, że interes prawny musi być własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny, ale i prawny (por. postanowienie NSA z dnia 2 kwietnia 2008r., II OZ 280/08, LEX Nr 506870). Sytuacja w jakiej znaleźli się wnioskodawcy w sprawie niniejszej, nie spełnia przesłanki określonej w art. 33 § 2 ustawy p.p.s.a. Brak jest bowiem przepisu, z którego wnioskodawcy mogliby wyprowadzić swój interes prawny do występowania w sprawie w charakterze uczestników. Podkreślić przy tym trzeba, że interes prawny jest kategorią normatywną, mającą swe źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy i stanowiących podstawę prawną jej rozstrzygnięcia, a zarazem ściśle związaną z przedmiotem prowadzonego postępowania (por. powołany wyżej wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993r., sygn. akt I SA 1719/92). Z kolei sam interes faktyczny nie tworzy legitymacji procesowej (por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 1993r., sygn. akt II SA 1783/93). W rozpoznawanej sprawie wnioskodawcy nie wykazali, aby posiadali interes prawny w jej rozstrzygnięciu, ani nie powołali w tym zakresie odpowiedniego przepisu prawa materialnego. Należy nadto zwrócić uwagę, że zarządcą budynku, w którym mieszkają wnioskodawcy, jest [...] i to do niej jako podmiotu właściwego w tym zakresie zostały skierowane decyzje organów obu instancji w sprawie wykonania obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie wskazuje się, że stroną postępowania w przedmiocie wykonania określonych obowiązków w zakresie ochrony przeciwpożarowej jest spółdzielnia, która faktycznie zarządza budynkiem, a nie również właściciele lokali stanowiących odrębny przedmiot własności (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 15 grudnia 2009r. II SA/Go 865/09 orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżąca sprawuje zarząd zgodnie z treścią art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2018r. poz. 845). Tym samym jest ona uprawniona do reprezentowania na zewnątrz wszystkich właścicieli lokali stanowiących odrębny przedmiot własności niezależnie od tego, czy są oni członkami [...], czy też nie (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2010r. sygn. akt II OSK 1255/09 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2011r. sygn. akt II OSK 694/10). Wskazać ponadto należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2017, poz.736 ze zm.), odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w ust. 1, stosownie do obowiązków i zadań powierzonych w odniesieniu do budynku, obiektu budowlanego lub terenu, przejmuje - w całości lub w części - ich zarządca lub użytkownik, na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej ustanawiającej zarząd lub użytkowanie. W przypadku gdy umowa taka nie została zawarta, odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem. Stroną na którą nałożono obowiązki w niniejszej sprawie jest jedynie [...]. Oceny tej nie może zmienić fakt, że osoby wnioskujące o ich dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników są mieszkańcami bloku [...] i zarazem członkami [...] Mieszkaniowej, na którą organ nałożył obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej w odniesieniu do tego obiektu. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 33 § 2 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło