II SA/Ke 199/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2012 roku sprawy ze skargi D.P. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewody na rzecz D.P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania D. P., utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy Ł. z dnia [...] znak: [...] o odmowie wymeldowania S. P. z pobytu stałego z lokalu położonego w Ł. przy ul. O. 15. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wyjaśnił, że w decyzji Wójta Gminy Ł. podstawę odmowy wymeldowania S. P. stanowił art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W odwołaniu od powyższej decyzji D. P. podnosiła, że jej syn S. P. od grudnia 2010r. do obecnej chwili nie zamieszkuje pod wskazanym adresem. Mieszka z żoną i dziećmi w miejscowości Z.. Zajmowane przez niego pomieszczenia są zamknięte na klucz i nie ma do nich dostępu. Rozpatrując odwołanie Wojewoda w całości podzielił ustalenia organu I instancji wskazując, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie świadczy o tym, że w lokalu przy ul. O. 15 znajdują się rzeczy osobiste S. P. a on sam kilkakrotnie w ciągu tygodnia bywa w spornym lokalu. Stan ten wynika z oświadczenia zainteresowanego, zeznań świadków w osobach, R. P., także samej D. P. oraz W.K., która potwierdziła ponadto, że zainteresowany zajmuje na przedmiotowej posesji oborę, dwie szopy, kurnik. W ocenie organu odwoławczego, jednorazowa kontrola meldunkowa Policji, w toku której nie ustalono faktu zamieszkiwania S. P. w tym lokalu, nie stanowi wiarygodnego dowodu z uwagi na brak możliwości wejścia do zajmowanych przez niego pomieszczeń, zamkniętych na klucz. Przytaczając brzmienie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach Wojewoda stwierdził, że S. P. nie opuścił trwale i dobrowolnie lokalu położonego przy ul. O. 15 w Ł.. Opuszczenie miejsca pobytu stałego wiąże się nie tylko z fizycznym nieprzebywaniem w lokalu, ale także z zamiarem jego opuszczenia, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i założeniem w nowym ośrodku swoich osobistych i majątkowych interesów. Wyrazem dobrowolnego opuszczenia danego lokalu jest zabranie wszystkich swoich osobistych rzeczy (mebli i innych) oraz skoncentrowanie swojego centrum życiowego poza miejscem pobytu stałego, zaś rezygnacja z prawa do przebywania w lokalu powinna nastąpić w sposób wyraźny poprzez złożenie stosownego oświadczenia woli, albo poprzez odpowiednie zachowanie się, które bez wątpliwości wyraża wolę danej osoby. Zdaniem organu, otrzymanie przez S. P. i jego rodzinę mieszkania socjalnego nie świadczy o trwałej rezygnacji z pobytu w spornym lokalu, gdzie choćby odbiera kierowaną do niego korespondencję. W oparciu o zgromadzone dowody Wojewoda uznał, że w świetle powołanego art. 15 ust. 2 oraz wskazanych kryteriów oceny przesłanek wymeldowania osoby fizycznej z miejsca pobytu stałego, nie zostały spełnione wszystkie przesłanki uprawniające do wymeldowania. Skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach D. P., domagając się ich uchylenia. Podjętym rozstrzygnięciom Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 107, 7 i 77 k.p.a. Zdaniem autorki skargi, organ niewłaściwie przeprowadził postępowanie dowodowe, nie wyjaśniając wszystkich istotnych okoliczności sprawy, mających wpływ na rozstrzygnięcie. Opierając się na ogólnym stwierdzeniu i przekonaniu, że pozostawienie swoich rzeczy i fakt przebywania na posesji mają świadczyć o przebywaniu S. P. w lokalu mieszkalnym, Organ pominął ustalenie, czy S. P. faktycznie korzysta z lokalu w takim zakresie jak pozostali jego mieszkańcy. Okoliczności sprawy zaś wskazują, że definitywnie zerwał więź z miejscem swojego poprzedniego zamieszkania. Świadczy o tym brak pomocy przy pielęgnacji obłożnie chorego ojca, nie odwiedzanie go a także otrzymanie lokalu socjalnego. Naruszenie art. 15 ust. 2 cyt. ustawy skarżąca upatruje w nieudokumentowaniu okoliczności faktycznych stanowiących przesłanki do wymeldowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej zwana p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy i przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Wojewody ego została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006r. Nr 149, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej jako ustawa, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W świetle tej regulacji, badając zasadność wniosku o wymeldowanie ustalenia wymaga, czy wnioskowana do wymeldowania osoba opuściła miejsce pobytu stałego, przy czym - w myśl utrwalonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądu - przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 302/05, LEX nr 190969). Stosownie do treści art. 6 ust. 1 ustawy pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W orzecznictwie przyjmuje się, że pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem, z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenie ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że S. P. zamieszkuje w lokalu położonym w Ł. przy ul. O. 15 w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy. Fakt pozostawienia w tym lokalu rzeczy osobistych oraz ustalenie przez organ, że S. P. jest często widywany na terenie posesji pozwalają na stwierdzenie, iż w/w nie zerwał wszelkich związków z dotychczasowym mieszkaniem. Jednakże powyższe okoliczności nie oznaczają, że lokal przy ul. O. 15 stanowi jego centrum życiowe, ośrodek osobistych i majątkowych interesów. W świetle dotychczasowych ustaleń organu mogą stanowić tylko potwierdzenie, iż S. P. sporny lokal traktuje wyłącznie jako miejsce przechowywania swoich rzeczy. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że jego żona wraz z dziećmi zamieszkuje w lokalu pod adresem S. 56A, w którym on "zazwyczaj" nocuje. Powyższe okoliczności skarżący potwierdził na rozprawie w dniu 17 maja 2012r., przyznając, iż mieszka razem z rodziną. W zgromadzonym materiale brak jest dowodów wskazujących na konflikty pomiędzy małżonkami i innymi wspólnie zamieszkującymi członkami rodziny. Bezspornie konflikt istnieje pomiędzy matką D. P. i jej synem. W stanie faktycznym danej sprawy niezbędne jest więc ustalenie, gdzie mieści się centrum życiowe S. P.: w lokalu położonym w Ł., w którym mieszka jego matka D. P., czy też w lokalu położonym w S., w którym mieszka jego rodzina to jest żona i siedmioro dzieci. Od wyjaśnienia tej kwestii zależeć będzie ocena, czy w kontekście przesłanek z art. 15 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy istnieją podstawy do wymeldowania czy też odmowy wymeldowania S. P. z lokalu położonego w Ł., przy ul. O. 15. Brak ustaleń organu w opisanym wyżej zakresie prowadzi do wniosku, że organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, mających wpływ na rozstrzygnięcie, co narusza art. 7, 77 § 1 k.p.a. Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji uwzględni poczynione w uzasadnieniu przez Sąd rozważania. W szczególności w celu stwierdzenia gdzie znajduje się centrum życiowe, w którym koncentrują się interesy osobiste, rodzinne, majątkowe skarżącego, organ powinien skorzystać przede wszystkim z wyjaśnień strony oraz zeznań jego żony i innych osób np. sąsiadów lokalu położonego w S. 56A. Zasadnym byłoby ustalenie, gdzie skarżący nocuje, spożywa posiłki, skąd wychodzi do pracy. Dopiero całość zebranego w sprawie materiału dowodowego pozwoli organowi na właściwą jego ocenę i uznanie czy zachodzą w sprawie przesłanki przewidziane art. 15 ust. 2 ustawy, niezbędne do wymeldowania S. P. z pobytu stałego z lokalu położonego w Ł., przy ul. O. 15, zgodnie z wnioskiem D. P.. Wymienione wyżej naruszenia prawa procesowego, jako że miały istotny wpływ na wynik sprawy, spowodowały konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Ponieważ uchybienia te dotyczą także rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, Sąd uznał za niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy uchylenie także, w oparciu o art. 135 p.p.s.a., decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto o przepis art. 152 p.p.s.a.