II SA/Ke 232/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Asesor WSA Sylwester Miziołek,, Protokolant Sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2007r. sprawy ze skargi Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu wójta I. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, II. stwierdza ,że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewody na rzecz Gminy kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] znak: [...] stwierdził nieważność uchwały nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia mandatu Wójta Gminy. W uzasadnieniu podał, iż uchwała jest sprzeczna z prawem, albowiem została podjęta z naruszeniem art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 2002r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz.U. Nr 113, poz. 984 ze zm.) oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis art. 26 ust. 2 powołanej ustawy z 20.06.2002r. upoważnia radę gminy wyłącznie do stwierdzenia w drodze uchwały wygaśnięcia mandatu w przypadkach w nim określonych, nie może zatem stanowić podstawy wydania tzw. "uchwały negatywnej". Taka wykładnia koresponduje z treścią art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w myśl którego organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Nie można zatem domniemywać kompetencji organu do wydawania określonego rodzaju aktu. Na podstawie uchwały nr [...] z dnia [...] Rady Gminy, Gmina zaskarżyła przedmiotowe rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wnosząc o jego uchylenie i zarzucając: - naruszenie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 2002r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta poprzez niewłaściwą jego wykładnię polegająca na przyjęciu, że Rada Gminy nie miała prawa podjąć uchwały o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu wójta czyli tzw. uchwały negatywnej, - naruszenie art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) poprzez przyjęcie, iż przedmiotowa uchwała jest sprzeczna z prawem, - naruszenie art. 107 kpa poprzez wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego bez oznaczenia daty jego wydania. Zdaniem skarżącej, zastosowana przez Wojewodę wykładnia art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 20.06.2002r. ogranicza samodzielność gminy co pozostaje w sprzeczności z zasadą samodzielności jednostek samorządu terytorialnego wyrażoną w art. 165 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany przepis zawiera normę kompetencyjną dla rady gminy do podjęcia uchwały oraz określa jej przedmiot. Taki sposób rozumienia treści przepisu jest zgodny ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego zajętym w uchwale 7 sędziów z dnia 11 kwietnia 2005r. w sprawie sygn.akt II OPS 1/5 opublikowany ONSA i WSA 2005/5/87. Przewidziany prawem wymóg złożenia przez wójta wyjaśnień uzasadnia dla rady gminy możliwość podjęcia uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu czyli zarówno uchwały o wygaśnięciu jak i odmowie wygaśnięcia mandatu wójta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż zostały spełnione wymogi formalne od spełnienia których zależy skuteczne wniesienie skargi do Sądu, albowiem skarga została wniesiona w przewidzianym prawem terminie i poprzedzona była uchwałą organu, który podjął zaskarżoną uchwałę. Zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 2002r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz.U. Nr 113, poz. 984 ze zm. – cytowanej dalej jako ustawa) wygaśnięcie mandatu w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 1 – 7 stwierdza rada gminy, w drodze uchwały, najpóźniej po upływie miesiąca od dnia wystąpienia przesłanek wygaśnięcia mandatu. Przed podjęciem uchwały o wygaśnięciu mandatu z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, należy umożliwić wójtowi złożenie wyjaśnień. Bezspornie z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że rada jest uprawniona do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu wójta. Skoro ustawodawca przewidział wymóg umożliwienia wójtowi złożenia wyjaśnień to oznacza, że pozostawił radzie możliwość oceny co do przesłanek skutkujących wygaśnięciem mandatu. Z tego względu w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę rada gminy jest również uprawniona do podjęcia uchwały w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności mandatu wójta. Taka uchwała ma wyłącznie charakter opinii, oświadczenia woli rady gminy, która jest wyrazem dokonanej oceny sytuacji prawnej i faktycznej. W rezultacie, w stosunku do takiej uchwały nie można skutecznie podnieść zarzutu naruszenia prawa, a tym samym stwierdzić jej nieważności. Ubocznie należy podnieść, że podjęcie przez radę gminy uchwały odmawiającej stwierdzenia wygaśnięcia mandatu wójta nie stanowi przeszkody dla wojewody do wydania zarządzenia zastępczego w trybie przewidzianym art. 98a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). W tym stanie rzeczy Sąd stwierdzając naruszenie prawa przez Wojewodę, na podstawie art. 148 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach oparto o art. 200 p.p.s.a.