II SA/Ke 248/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi M. S. na czynność Wójta Gminy S. z dnia 15 lutego 2023 r., znak: [...] w przedmiocie pisma informacyjnego postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić M. S. kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Działająca w imieniu Wójta Zastępca Wójta w S. skierowała do M. S. w związku z otrzymanym zawiadomieniem z Urzędu Gminy w K. z 20 stycznia 2023 r. dotyczącym ustalenia nr porządkowego 2 dla budynku mieszkalnego istniejącego na działce ewidencyjnej nr [...] położonej przy ul. L. w obrębie [...] gm. K. - pismo informujące, że należy bezzwłocznie dokonać czynności przemeldowania na aktualny adres w Urzędzie Gminy właściwym ze względu na położenie nieruchomości, w której zamieszkuje ww. w celu uporządkowania stanu faktycznego, co dotyczy również nieletnich dzieci: W. i A. S . W piśmie wskazano, że według stanu na dzień 08.02.2023 r. w obrębie ewidencyjnym [...] gm. S., zgodnie z prowadzoną w formie elektronicznej Ewidencją Miejscowości Ulic i Adresów nie widnieje numer porządkowy [...]. Organ nadmienił, że niedopełnienie tej czynności w terminie miesiąca od daty odebrania pisma skutkować będzie wszczęciem z urzędu postępowania administracyjnego o wymeldowanie z miejsca pobytu stałego. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze z 15 marca 2023 r. M. S. zaskarżył opisaną wyżej "czynność w zakresie administracji publicznej Wójta Gminy S. w przedmiocie pisma informacyjnego znak: USC.5343.I.3.2023 z dnia 15.02.2023 w zw. z pismem w przedmiotowych aktach znak: OŚiGM, że według stanu na dzień 08.02.2023 r. w obrębie ewidencyjnym [...] gm. S., zgodnie z prowadzoną w formie elektronicznej Ewidencją Miejscowości Ulic i Adresów nie widnieje numer porządkowy [...]". Zaskarżonej czynności w zakresie administracji publicznej zarzucił naruszenie: - art. 47b ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm. - dalej p.g.i.k.) w zw. z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. z 2021 r. poz. 1368) poprzez ich niezastosowanie i dokonanie bez podstawy prawnej ustaleń, że numer historyczny L. [...] funkcjonujący od ponad 40 lat przestał istnieć, pomimo braku istnienia ku temu podstaw; - art. 77 § 1 K.p.a. przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia kwestii tj. że numer porządkowy L. [...] istniał i został nadany ponad 40 lat temu; - art. 7, art. 7a, art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a. przez niewyjaśnienie motywów podejmowanych czynności, w szczególności w zakresie ładu i czytelności numeracji porządkowej jak również aspektu historycznego ukształtowania ciągłości numeracji porządkowej budynku; - art. 2, art. 7 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 1997 r. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) tj. zasady równości obywateli wobec prawa w związku z odmiennym, uznaniowym potraktowaniem obywateli w takiej samej sytuacji prawnej i faktycznej oraz brak wskazania uzasadnienia i motywów czynności oraz dowodów, na jakich organ oparł się, twierdząc, że nie ma przedmiotowego numeru domu L. [...]. W oparciu o wskazane zarzuty, skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności podejmowanej czynności względem niego jako właściciela nieruchomości o nr domu L. [...], 28-[...] S. (działka nr [...]) oraz zasądzenie od organów na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw. W uzasadnieniu autor skargi podniósł, że w ww. piśmie z 15.02.2023 był nakłaniany do dokonania bezzwłocznie czynności przemeldowania wraz z żoną i dziećmi na adres W., ul. L. [...], w sytuacji gdy nie był informowany o jakimkolwiek wszczęciu postępowania z urzędu dotyczącej zmiany numeracji budynków, na działce nr [...], na której zamieszkuje nieprzerwanie od ponad 40 lat. Skarżący szczegółowo przedstawił argumenty, że zamieszkuje w miejscowości L. [...], 28-[...] S . Zdaniem strony, czynność Wójta Gminy S. zmierza do wykreowania nieistnienia numeru domu L. [...] i w związku z tym do zmiany przynależności tej nieruchomości z L. [...], gmina S., Powiat J. na miejscowość W., gmina K., Powiat P., co w konsekwencji wiąże się z utratą biernego i czynnego prawa wyborczego przez niego i jego żonę. Prowadzone działania organu naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 7, 7a, 8, 9, 11 i 77 § 1 K.p.a., albowiem jako właściciel w ogóle nie był przez organ poinformowany o wszczęciu postępowania w sprawie numeru dla nieruchomości L. [...], czy też o zakończeniu takiego postępowania i możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiale dowodowym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezpodstawnej i niezasadnej. W uzasadnieniu przedstawił argumenty świadczące o tym, że nieruchomość skarżącego, mimo, że znajduje się przy granicy z Gminą S., przynależy geodezyjnie do Gminy K. i tylko ta Gmina jest właściwa do nadania numeru porządkowego dla jego budynku. Gmina S. chce doprowadzić do ujednolicenia stanu faktycznego, gdyż jak twierdzi, skarżący niezmiennie zamieszkuje na terenie Gminy K. w obrębie W., a jego zameldowanie pod adresem L. [...] w Gminie S. jest niespójne z miejscem jego faktycznego zamieszkania, co także ma wpływ na inne kwestie, choćby związane z opłatami za wywóz śmieci, czy też biernym i czynnym prawem wyborczym w wyborach do rady gminy, rady powiatu i sejmiku województwa oraz wyborach wójta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, albowiem brak jest podstaw do jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 – p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Na podstawie art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Natomiast art. 3 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przepisy art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. zawierają zamknięty katalog spraw, które podlegają kontroli sądów administracyjnych, co oznacza, że kontrola działalności administracji publicznej nie obejmuje innych spraw niż wymienionych w tych przepisach. Zgodnie z art. 47a ust. 1 p.g.i.k. do zadań gminy należy 1) ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów; 2) umieszczanie i utrzymywanie w należytym stanie tabliczek z nazwami ulic i placów w miastach oraz innych miejscowościach na obszarze gminy. Ewidencję miejscowości, ulic i adresów prowadzi się w systemie teleinformatycznym (ust. 2). Ewidencję miejscowości, ulic i adresów zakłada się m.in. na podstawie ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości (ust. 3 pkt 1). Zgodnie z ust. 5 art. 47a p.g.i.k., wójt (burmistrz, prezydent miasta) ustala numery porządkowe, o których mowa. w ust. 4 pkt 5 lit a z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które tymi nieruchomościami władają. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że użyte w przywołanym przepisie ustawy pojęcie "ustalanie numerów porządkowych budynków" obejmuje zarówno te czynności w wyniku których organ po raz pierwszy ustala numer porządkowy, jak i takie sytuacje, w których dochodzi do zmiany ustalonego wcześniej numeru i ponownego ustalenia numeru porządkowego (por. wyrok NSA z 21.11.2019 r. sygn. akt I OSK 796/18). Nie budzi wątpliwości, że zaskarżone pismo z 15 lutego 2023 r. nie dotyczy ustalenia bądź zmiany numeru porządkowego. Powyższe wynika z faktu, że tej czynności dokonał Wójt Gminy K. w skierowanym do skarżącego zawiadomieniu z 20 stycznia 2023 r. znak: GIROŚ.6624.3.2023. wydanym na podstawie art. 47a ust. 1 pkt 1 i ust. 5 p.g.i.k. dotyczącym ustalenia nr porządkowego [...] dla budynku mieszkalnego istniejącego na działce ewidencyjnej nr [...] położonej przy ul. L. w obrębie [...] gm. K . Właściwość organu w tym zakresie potwierdza znajdująca się w aktach sprawy informacja o działce z dnia 9 stycznia 2023 r. wskazująca, że przedmiotowa działka nr [...] położona jest w województwie świętokrzyskim, powiat p., jednostka ewidencyjna K., nazwa obrębu: W., numer obrębu: [...], jednostka rejestrowa: G [...]. Z tego względu mimo "wycofania się" z nadanego numeru porządkowego, o czym świadczy pismo Wójta Gminy K. z 20 lutego 2023 r. znak: GIROŚ.6624.3.2023, dla oceny dopuszczalności niniejszej skargi okoliczność ta nie ma znaczenia, gdyż właściwość organu do wydania zawiadomienia nie zmieniła się, a nadto powyższe pismo zostało skierowane do skarżącego później niż zaskarżone pismo Wójta Gminy S . W zaskarżonym piśmie zaznaczono, że konieczność przemeldowania M. S. jest związana z zawiadomieniem z Urzędu Gminy w K. z dnia 20.01.2023 r., zaś nie dopełnienie tej czynności w terminie wskazanym przez organ skutkować będzie wszczęciem z urzędu postepowania administracyjnego o wymeldowanie z miejsca pobytu stałego. Zauważyć należy, że w świetle przepisów i orzecznictwa sądów administracyjnych zawiadomienie wydane na podstawie art. 47a ust. 1 pkt 1 i ust. 5 p.g.i.k. jest traktowane jako czynność materialno-techniczna w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Z kolei przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. 2021 r., poz. 510) przewidują możliwość wymeldowania z miejsca pobytu stałego z urzędu w drodze decyzji administracyjnej. Zatem zarówno zawiadomienie o którym mowa w art. 47a ust. 5 p.g.i.k. jak i decyzja w przedmiocie wymeldowania z urzędu, podlegają kontroli sądu administracyjnego, albowiem mieszczą się w katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. Samo zawarte w zaskarżonym piśmie stwierdzenie organu, "iż wg stanu na dzień 08.02.2023 r., w obrębie ewidencyjnym [...] gm. S., zgodnie z prowadzoną w formie elektronicznej Ewidencją Miejscowości Ulic i Adresów nie widnieje numer porządkowy [...]", nie oznacza, zdaniem Sądu, że organ dokonał czynności materialno-technicznej polegającej na ustaleniu lub zmianie numeru porządkowego. Nie toczy się również żadne postępowanie administracyjne, które organ powinien zakończyć w prawem przewidzianej formie, co oznacza, że organ nie prowadzi postępowania w odniesieniu do sytuacji prawnej podmiotu który nie jest jeszcze stroną ani uczestnikiem toczącego się postępowania. W ocenie Sądu zaskarżone pismo nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a jest jedynie formą zakomunikowania pewnych faktów jego adresatowi. Stanowi więc przejaw realizacji określonej w art. 9 kpa zasady udzielania informacji, zgodnie z którą, organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Skoro zatem samo pismo nie kreuje wobec skarżącego żadnych obowiązków ani uprawnień wynikających z przepisów prawa to brak jest podstaw do przyjęcia, że stanowi ono czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W konsekwencji objęte skargą pismo nie podlega kognicji sądu administracyjnego, co uzasadnia odrzucenie w tym zakresie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. O zwrocie opłaty sądowej orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.