II SA/Ke 250/12

WyrokWSA w Kielcach2012-05-24

Skład orzekający: Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest uprawniony do wprowadzania zmian w rejestrze na podstawie dokumentów sprzed daty ostatniego wpisu, jeśli skarżący kwestionują poprawność wcześniejszych zapisów i nie przedłożyli nowych opracowań geodezyjnych?
Ratio decidendi
Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest uprawniony do wprowadzania zmian w rejestrze na podstawie dokumentów starszych niż ostatni wpis, jeśli nie dysponuje nowymi opracowaniami geodezyjnymi. Postępowanie ewidencyjne ma charakter rejestrowy i wtórny wobec zdarzeń prawnych, a organ nie może rozstrzygać o prawie własności. Skarga nie może być uwzględniona, jeśli skarżący nie przedłożyli dokumentów uzasadniających zmianę zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Stan faktyczny
Skarżący H.G. i Z.K. domagali się zmiany w rejestrze ewidencji gruntów polegającej na przypisaniu im własności działek oznaczonych numerami 194, 233 oraz 196, 235. Organ I instancji odmówił wprowadzenia zmian, wskazując na brak wymaganych dokumentów i zgodność obecnego stanu z księgami wieczystymi. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wyjaśniając stan prawny działek na podstawie aktu własności ziemi, umowy przekazania gospodarstwa rolnego oraz ksiąg wieczystych. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów postępowania i błędne ustalenie stanu faktycznego, kwestionując poprawność protokołu z 1958 r. i domagając się uwzględnienia dokumentów z wcześniejszego okresu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 maja 2012r. sprawy ze skargi H.G., Z.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany w rejestrze ewidencji gruntów oddala skargę. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty J. z dnia [...] znak: [...] w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w rejestrze ewidencji gruntów polegających na zamianie właścicieli działek oznaczonych nr nr 194,233 oraz nr nr 196 i 235. Rozstrzygnięcie organu II instancji zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem z dnia 5 września 2011r., skierowanym do Starosty J., H. G. i Z. K. wnieśli o wprowadzenie zmiany do rejestru ewidencji gruntów obrębu P., gmina J. polegającej na przyporządkowaniu H. G. własności lasu oznaczonego obecnie jako działki nr 194 i 233, a Z. K. własności lasu oznaczonego obecnie jako działki nr 196 i 235. Organ I instancji, odmawiając wprowadzenia żądanych zmian, wskazał że w niniejszej sprawie wnioskodawcy – wbrew dyspozycji art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r. nr 193, poz. 1287), zwanej dalej ustawą – nie przedstawili wymaganych dokumentów. Ponadto dokumenty, na które powołują się H. G. i Z. K. i które zostały zgromadzone jako materiał dowodowy, potwierdzają stan aktualnie ujawniony w ewidencji gruntów i budynków. Stan ten jest zgodny ze stanem prawnym, jaki przedstawiają zapisy w księdze wieczystej nr [...], którą objęte są działki nr 196 i 235. W podstawie prawnej powołano art. 22 ust. 1 ustawy, § 45, 46 i 47 ust. 3 w związku z § 37 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454) oraz art. 104 i 107 k.p.a. W odwołaniu od w/w decyzji H. G. i Z. K. podnieśli, że w protokole ustalenia stanu władania z dnia 4 sierpnia 1958r. istnieją nieprawidłowości polegające na braku parafki E. K. i J. G. przy skreśleniu numerów działek i wpisaniu nowych numerów działek. Oznacza to, zdaniem stron, że dokonanie zmian w tym protokole mogło nastąpić po jego sporządzeniu bez wiedzy i zgody zainteresowanych. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zakwestionowaną decyzję, wskazał co następuje: W rejestrze ewidencji gruntów i budynków założonym w 1959r. dla wsi K.C., w jednostce rejestrowej nr 71, jako osoba władająca gruntem oznaczonym między innymi jako działki nr 134 i 169 wykazany został E. K., natomiast w jednostce rejestrowej nr 12 jako osoba władająca gruntem oznaczonym między innymi jako działki nr 136 i 171 wykazany został J. G.. Na podstawie aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r. J. G. oraz jego żona A. G. stali się właścicielami między innymi działek nr 136 i 171. Na mocy umowy przekazania gospodarstwa rolnego z dnia 12 stycznia 1979r., sporządzonej przez Naczelnika Miasta i Gminy J., J. i A. małż. G. przekazali gospodarstwo rolne będące ich własnością - w tym działki nr 136 i 171 - H. i E. G.. W związku ze zmianą administracyjną granic wsi K.C. i P. w 1979r. założono nową ewidencję gruntów dla obrębu P. gmina J.. W rejestrze gruntów obrębu P. z 1979r. w jednostce nr 35 wpisano H. i E. G. jako właścicieli działek nr 196 i 235 na podstawie ww. umowy z dnia 12 stycznia 1979r. i stan taki jest wykazany w obecnie obowiązującym rejestrze gruntów. Jak wynika z uwagi zamieszczonej na wyrysie z 1986r. z mapy ewidencji gruntów obrębu P. działki nr 196 i 235 odpowiadają działkom nr 136 i 171 z ww. aktu własności ziemi. Dla nieruchomości stanowiącej działki nr 196 i 235 Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą [...], w której jako właściciele ujawnieni są H. i E. G.. Z tego też względu stan ujawniony w ewidencji gruntów w odniesieniu do działek nr 196 i 235 jest zgodny ze stanem prawnym wynikającym z ww. aktu własności ziemi, umowy przekazania gospodarstwa rolnego oraz księgi wieczystej. Z kolei w jednostce rejestrowej nr 48 rejestru gruntów obrębu P. z 1979r. wpisano E. K. jako władającego między innymi działkami nr 194 i 233. Z porównania mapy ewidencji gruntów wsi K.C. z 1963r. z mapą ewidencji gruntów obrębu P. z 1974r. wynika, że działki nr 134 i 169 odpowiadają działkom nr 194 i 233. Umową przekazania gospodarstwa rolnego spisaną w formie aktu notarialnego z dnia 17 grudnia 1987r. E. i J. małż. K. przenieśli nieodpłatnie na rzecz syna Z. K. między innymi posiadanie ww. działek nr 194 i 233. Przedmiotowy akt notarialny został sporządzony po zmianie granic administracyjnych wsi C.K. i P., a w jego treści podano numery działek 194 i 233 położone według nowej ewidencji gruntów z 1979r. we wsi P. W akcie mylnie opisano, że działki te są położone we wsi C.K.. Na podstawie ww. aktu notarialnego w rejestrze ewidencji gruntów obrębu P. jako właściciela działek nr 194 i 233 ujawniono Z. K. i zapis taki figuruje w obecnie obowiązującym rejestrze gruntów. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ II instancji stwierdził, że rozstrzygnięcie kwestii poprawności zmiany numerów w protokole ustalenia stanu władania nieruchomościami z 1958r. i dokonanych wówczas skreśleń nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy – wobec faktu uregulowania stanu prawnego działek nr 136 i 171 (aktualnie nr 196 i 235) poprzez wydanie aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r. Ponadto sformułowane przez wnioskodawców żądanie sprowadza się w istocie do zamiany nieruchomości między skarżącymi – niezgodnie ze stanem prawnym wynikającym z ww. aktu własności ziemi i wykazanym w księdze wieczystej [...] – a zatem do rozstrzygnięcia w sprawie własności tych nieruchomości, do czego starosta nie jest uprawniony. Organ podkreślił, że w postępowaniu ewidencyjnym nie rozstrzyga się o własności gruntów. W postępowaniu tym rejestruje się jedynie stany prawne nieruchomości, zmieniające się w czasie, w oparciu o stosowne kolejno powstające dokumenty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego H. G. i Z. K. zarzucili decyzji organu II instancji, że jest ona wadliwa, chybiona i całkowicie bezpodstawna. Zdaniem skarżących organ dopuścił się w szczególności naruszenia art. 7 k.p.a., nie dokonując należytego i wyczerpującego wyjaśnienia przedmiotowej sprawy, czym naruszył ich interes prawny. Jakkolwiek skarżący zdają sobie sprawę z tego, jaki jest stan prawny ich nieruchomości, to kwestionują stanowisko organu, że swych praw powinni dochodzić na drodze postępowania cywilnoprawnego, bądź też uregulować obecny stan poprzez zawarcie umowy cywilnoprawnej np. umowy zamiany. Obecny stan nie został bowiem wywołany przez strony, lecz przez organ ówczesnej administracji państwowej. Nie jest zatem uzasadnione by skarżący na swój własny koszt naprawiali błędy popełnione przez funkcjonariuszy administracji państwowej (obecnie samorządowej), zwłaszcza że nie posiadają oni odpowiednich dokumentów, w szczególności archiwalnych map, do których dostęp ma wyłącznie organ. Odwołując się do aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r. strony wskazały, że ujęto w nim wadliwy stan prawny – sprzeczny z rzeczywistym stanem faktycznym. Zostało to spowodowane przez błąd urzędnika Wydziału Ewidencji Gruntów, który w sposób wadliwy i całkowicie nieprawidłowy przeniósł na mapy stan władania gruntami (lasem), jaki został wytyczony w terenie. W tym zakresie wskazano w skardze na okoliczność (pominiętą przez organ), że grunty będące przedmiotem niniejszej sprawy nie zostały nabyte w drodze umowy, czy dziedziczenia, lecz zostały przydzielone mieszkańcom wsi, w tym poprzednikom prawnym H. G. i Z. K. po II wojnie światowej. Z tego też względu z pewnością istnieją w tym zakresie dokumenty, będące w posiadaniu organu, do których strona skarżąca nie ma dostępu. Pomimo tego stosowne dokumenty nie zostały zbadane, a w postępowaniu ograniczono się jedynie do powołania aktu własności ziemi z 5 października 1976r. Zdaniem skarżących "nie jest zasadne opieranie się na najnowszych dokumentach powielających błąd urzędników Ewidencji, lecz konieczne jest sięgnięcie i prześledzenie wszystkich dokumentów od samego początku, tj. od momentu gdy poprzednicy prawni H. G. i Z.K. stali się posiadaczami działek". Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie zgodnie z żądaniem strony zawartym we wniosku z dnia 5 września 2011r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym, a zatem rozpoznając sprawę nie posiada - w zakresie swej kognicji - możliwości wydawania rozstrzygnięć merytorycznych. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Na wstępie należy wskazać, że sprawy z zakresu ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287, ze zm.),zwanej dalej ustawą, co wynika z jej art. 1 pkt 3. Zgodnie z art. 2 pkt 8 tej ustawy, istotę ewidencji gruntów stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych i prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje między innymi informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbioru dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy). Natomiast zgodnie z jej art. 20 ust. 2 pkt 1, w ewidencji wykazuje się także właściciela gruntów. W świetle art. 24 ust. 1 ustawy informacje o gruntach zawiera operat ewidencyjny, składający się z bazy danych prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego, obejmującej m.in. rejestry, kartoteki i wykazy oraz mapę ewidencyjną, a także ze zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych. Z dalszych przepisów ustawy wynika, że ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1), a do ich zadań należy również prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 7d). Z kolei w myśl art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy, w rozumieniu k.p.a., wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego jest organem wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej. Przepis ten oznacza w powiązaniu z unormowaniami zawartymi w k.p.a., że wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego uprawniony jest do kontroli instancyjnej i badania prawidłowości decyzji podejmowanych przez starostów w sprawach zmian w ewidencji gruntów i budynków. Omawiana ustawa, określając przedmiot ewidencji oraz sposób jej gromadzenia w postaci operatu ewidencyjnego, nie zawiera w zasadzie reguł prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian. Kwestie te reguluje natomiast rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38 poz. 454). Z przepisów Rozdziału 3 powołanego rozporządzenia, regulującego prowadzenie ewidencji gruntów i budynków oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych, wynika, że podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, tj. utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2). Sama zaś aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1). Usuwanie błędów lub omyłek ewidencji w ramach jej aktualizacji nie jest zatem wyłączone, pod warunkiem jednakże, iż uzasadnia to aktualny stan prawny, który ewidencja ma odzwierciedlać, a nie tworzyć. Nie jest więc aktualizowaniem ewidencji wprowadzenie zmian na podstawie dokumentów stwierdzających stan wcześniejszy niż wynikający z aktualnie obowiązującego stanu prawnego. Stanowisko to znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym istniejący zapis w ewidencji gruntów może być zmieniony tylko na podstawie dokumentów urzędowych, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych (por. wyroki NSA: z dnia 14 listopada 2007r., sygn. akt I OSK 1488/06 oraz z dnia 11 marca 2008r., sygn. akt I OSK 350/07, dostępne w internetowej bazie orzeczniczej NSA). Należy podkreślić, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych (§ 46 ust. 1 ww. rozporządzenia). Przepis ten w ust. 2 przewiduje, że z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych (pkt 1), opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych (pkt 2). Ewidencja obejmuje dane dotyczące właścicieli nieruchomości (§ 10 ust. 1 pkt 2), a w przypadku braku takich danych, wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi nieruchomościami władają (§ 10 ust. 2). Z ustaleń organów wynika, że w rejestrze ewidencji gruntów i budynków założonym w 1959r. dla wsi K.C. w jednostce rejestrowej nr 12 jako osoba władająca gruntem oznaczonym między innymi jako działki nr 136 i 171 wykazany został J. G.. Na podstawie aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r. J. G. oraz jego żona A. G. stali się właścicielami między innymi działek nr 136 i 171. Na mocy umowy przekazania gospodarstwa rolnego z dnia 12 stycznia 1979r., sporządzonej przez Naczelnika Miasta i Gminy J., J. i A. małż. G. przekazali gospodarstwo rolne będące ich własnością w tym działki nr 136 i 171 H. i E. G.. W związku ze zmianą administracyjną granic wsi K.C. i P. w 1979r. założono nową ewidencję gruntów dla obrębu P., gmina J.. W rejestrze gruntów obrębu P. z 1979r. w jednostce nr 35 wpisano H. i E. G. jako właścicieli działek nr 196 i 235 na podstawie ww. umowy z dnia 12 stycznia 1979r. W tym miejscu podkreślić trzeba, że stan taki znajduje odzwierciedlenie w obecnych zapisach rejestru gruntów. Jak wynika z uwagi zamieszczonej na wyrysie z 1986r. z mapy ewidencji gruntów obrębu P., działki nr 196 i 235 odpowiadają działkom nr 136 i 171 z ww. aktu własności ziemi. Ponadto dla nieruchomości stanowiącej działki nr 196 i 235 Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą [...], w której jako właściciele ujawnieni są H. i E. G.. Odnośnie działek nr 194 i 233 wskazać trzeba, że w rejestrze ewidencji gruntów i budynków założonym w 1959r. dla wsi K.C. w jednostce rejestrowej nr 71, jako osoba władająca gruntem oznaczonym m.in. jako działki nr nr 134 i 169 wykazany został E. K.. Z kolei w jednostce rejestrowej nr 48 rejestru gruntów obrębu P. z 1979r. jako władającego tymi działkami wpisano również E. K.. Z porównania mapy ewidencji gruntów wsi K.C. z 1963r. z mapą ewidencji gruntów obrębu P. z 1974r. wynika, że działki nr 134 i 169 odpowiadają działkom nr 194 i 233. W dniu 17 grudnia 1987r. umową przekazania gospodarstwa rolnego spisaną w formie aktu notarialnego E. i J. małż. K. przenieśli nieodpłatnie na rzecz syna Z. K. między innymi posiadanie ww. działek nr 194 i 233. Na podstawie ww. aktu notarialnego w rejestrze ewidencji gruntów obrębu P. jako właściciela działek nr 194 i 233 ujawniono Z. K., który to zapis figuruje obecnie w rejestrze gruntów. Powyższe ustalenia organu są prawidłowe i znajdują pełne oparcie w materiale dowodowym zebranym w aktach sprawy. Wbrew zarzutom skargi ustalone przez organ okoliczności - istotne dla rozstrzygnięcia sprawy - obrazują przedstawione Sądowi akta administracyjne, a w szczególności znajdujące się w nich: - wypisy i kopie aktualnej mapy ewidencyjnej dotyczące przedmiotowych działek, - kopie wyrysu złożonego do księgi wieczystej nr [...] oraz wydruk jej elektronicznej treści, - kopie części akt z postępowania uwłaszczeniowego zakończonego wydaniem aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r., - kopie zapisów pozycji rejestrowych nr 35 i 48 w archiwalnym rejestrze gruntów obrębu P., gmina J., założonego w 1979r. a zaewidencjonowanego pod nr 235/12/33/63, - kopię części mapy ewidencyjnej obejmującej opracowaniem grunty wsi P., gmina J. i przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr 235/12/33/63 w dniu 20.09.1974r., - kopie zapisów z rejestru gruntów wsi K.C., gromady P. powiat J., założonego w 1959r. i dotyczących pozycji rejestrowych nr 12 i 71, - kopie protokołu ustalenia stanu władania gruntami wsi K.C. oraz skorowidzu alfabetycznego do rejestru pomiarowego złożonych do operatu pomiarowego gruntów wsi K.C. i zaewidencjonowanego w zasobie geodezyjnym i kartograficznym pod nr 247/2/103/63 w 1963r., - kopię części mapy ewidencji gruntów wsi K.C. nr ewid. 247/2/103/63 obejmującej przedmiotowe działki. Wymienione dokumenty zostały szczegółowo omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stąd też stwierdzić trzeba, że wbrew zarzutom skargi w niniejszej sprawie zostały podjęte wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.), przy jednoczesnym zebraniu i rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) i zachowaniu reguł oceny materiału dowodowego wskazanych w art. 80 k.p.a. Nie budzi wątpliwości Sądu, że żądanie zgłoszone przez skarżących zostało prawidłowo zakwalifikowane przez orzekające organy jako wniosek o wprowadzenie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie podmiotowej. Skarżący żądali bowiem dokonania w części opisowej ewidencji gruntów zmiany polegającej na wpisaniu w miejsce Z. K. - H. G. jako właściciela działek nr 194 i 233, a Z. K. jako właściciela działek nr 196 i 235, (stanowiących według zapisów tej ewidencji własność H. G.), a co za tym idzie - wykreślenia dotychczasowych wpisów w tym zakresie. Skarżący H. G. i Z. K., domagając się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, podnosili, że dokumenty sporządzone przy zakładaniu ewidencji, a mianowicie protokół ustalenia stanu władania z 1958r., są nieprawidłowe, gdyż brak jest parafek zainteresowanych przy skreśleniu numerów działek i wpisaniu nowych numerów, co oznacza – ich zdaniem – że dokonanie zmian w tym protokole mogło nastąpić po jego sporządzeniu – bez wiedzy i zgody zainteresowanych. Podkreślić trzeba, że w tym zakresie skarżący całkowicie pomijają stan faktyczny i prawny nieruchomości wynikający z późniejszych zdarzeń prawnych, a mianowicie z faktu uregulowania stanu prawnego nieruchomości oznaczonej jako działki nr nr 196 i 235 poprzez wydanie aktu własności ziemi z dnia 5 października 1976r. Żądanie skarżących sprowadza się w istocie do zamiany nieruchomości między skarżącymi – czego w postępowaniu ewidencyjnych czynić nie można. Organ prowadzący ewidencję, jak trafnie podnosi organ odwoławczy, nie może rozstrzygać o prawie własności nieruchomości. Uprawnienie to jest bowiem przynależne sądom powszechnym. Istota zagadnienia, której skarżący zdają się nie dostrzegać, sprowadza się do tego, że powoływane przez stronę dokumenty pochodzą z okresu wcześniejszego od stanu, jaki został uwzględniony przy ostatniej zmianie w rejestrze ewidencji gruntów. Natomiast same twierdzenia skarżących, że wcześniejsze dokumenty zawierają błędy, są niewystarczające do dokonania wnioskowanych przez strony zmian w ewidencji. Organ prowadzący ewidencję, będąc zobowiązany do bieżącego aktualizowania danych w niej zawartych, dokonuje bowiem wpisów chronologicznie w oparciu o aktualne, kolejno powstające opracowania geodezyjno-kartograficzne oraz dokumenty prawne. Jak już podkreślono wcześniej, charakter prowadzonego postępowania (postępowanie rejestrowe) powoduje, że organ orzekający nie jest uprawniony do odnotowywania w ewidencji gruntów i budynków danych co do stanu faktycznego i prawnego określonego gruntu, pochodzących sprzed daty, w której dokonano ostatnich zapisów, jeśli nie dysponuje określonymi dokumentami wytworzonymi po dokonaniu ostatniej zmiany w ewidencji. Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jest i ta okoliczność, że skarżący nie przedłożyli żadnego opracowania geodezyjnego lub kartograficznego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, którego treść, zgodnie z przepisem § 46 ust. 2 pkt 2 cyt. rozporządzenia, mogłaby stanowić podstawę wprowadzenia żądanych przez niech zmian. W tym miejscu jeszcze raz należy wyjaśnić skarżącym, że postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma jedynie charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Końcowo wskazania wymaga, że stan prawny działek nr 194 i 233 nie jest uregulowany, gdyż wbrew obecnym zapisom w ewidencji gruntów z aktu notarialnego z dnia 17 grudnia 1987r. wynika, że przeniesiono ich posiadanie. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło