II SA/Ke 251/18
WyrokWSA w Kielcach2018-09-06
Skład orzekający: Dorota Chobian, Krzysztof Armański, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji (starosta) ma kompetencje do badania prawidłowości naliczonych punktów karnych przy wydawaniu decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji?Ratio decidendi
Starosta, wydając decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w przypadku przekroczenia 24 punktów karnych, nie ma uprawnień do badania prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczono punkty karne. Kompetencje te przysługują wyłącznie organom Policji oraz sądowi administracyjnemu w postępowaniu dotyczącym wpisu do ewidencji punktów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o skierowaniu kierowcy Z.Z. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, wydanej na skutek przekroczenia przez niego 24 punktów karnych. Kierowca kwestionował zasadność i liczbę przypisanych mu punktów karnych, podnosząc m.in. argument o stanie wyższej konieczności. Organy administracji obu instancji utrzymały w mocy decyzję o skierowaniu na egzamin, uznając, że nie mają kompetencji do badania prawidłowości naliczonych punktów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2018r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kielce-Zachód w Kielcach delegowanej do Prokuratury Okręgowej sprawy ze skargi Z.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 lutego 2018r. znak: [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach decyzją z dnia 5 lutego 2018r., znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania Z.Z. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty B. z dnia 29 listopada 2017r. znak: [...] orzekającej o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii A, B, C prawa jazdy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że wnioskiem z dnia 5 października 2017r. Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do organu pierwszej instancji o skierowanie Z.Z. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego, wobec przekroczenia 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. We wniosku wskazano dwa przypadki naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od 30 września do 19 listopada 2015r., za które kierujący uzyskał łącznie 26 punktów karnych. W związku z powyższym organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 29 listopada 2017 r., powołując w podstawie prawnej m.in. art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 128) oraz art. 139 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 978).
W odwołaniu od decyzji organu I instancji Z.Z. podniósł, że w chwili otrzymania 25 punktów za jedno zdarzenie w dniu 30 września 2015 r. kierował karetką pogotowia ratunkowego jadąc na sygnałach świetlnych i dźwiękowych. Wykonując manewr wyprzedzania kolumny samochodów działał w przeświadczeniu, że porusza się w stanie wyższej konieczności. Wyjaśnił, że to nieracjonalne zachowanie kierującej pojazdem Alfa Romeo, która mimo nadjeżdżającej karetki zajechała drogę, doprowadziło do kolizji. Jego zdaniem brak jest racjonalnych przesłanek wskazujących na potrzebę skierowania na egzamin kontrolny. Zakwestionował liczbę, jak i zasadność przypisanych mu punktów karnych.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy.
Kolegium mając na uwadze powołane wyżej przepisy wskazało, że okres jednego roku obejmuje termin od dnia popełnienia pierwszego naruszenia, tj. w tym przypadku od dnia 30 września 2015r. do dnia 30 września 2016r., i ustaliło, że w tym okresie Z.Z. dopuścił się dwóch naruszeń prawa, tj. w dniu 30 września 2015r. w miejscowości S., Krakowska - 25 pkt oraz w dniu 19 listopada 2015r. w miejscowości S., Rynek - 1 pkt. Zatem przed upływem roku liczonego od dnia 30 września 2015 r. uzyskał łącznie w tym czasie 26 punktów karnych.
Przytaczając orzecznictwo sądowoadministracyjne Kolegium podkreśliło, że organ jakim jest starosta wydając na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów karnych za przekroczenie przepisów ruchu drogowego, decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie ma uprawnień do badania prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczone zostały kierowcy punkty karne.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na decyzję organu odwoławczego Z.Z., domagając się jej uchylenia, jak też usunięcia z obrotu prawnego decyzji organu I instancji, powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu, a nadto zarzucił niedokonanie przez organy wyczerpujących ustaleń dotyczących okoliczności sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego wyeliminowania z obrotu prawnego.
Decyzja organu I instancji, utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją, została wydana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1260 ze zm., obowiązującym na datę orzekania przez organy), dalej jako "p.r.d.", zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.
Przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b p.r.d. ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie daje organowi uprawnień do uznaniowego traktowania i rozstrzygania o skutkach naruszenia przez kierowcę przepisów ruchu drogowego. Oznacza to, że osoba kierująca pojazdem, która za naruszenie przepisów związanych z bezpieczeństwem na drogach otrzymała ponad 24 punkty wpisane do wskazanej ewidencji, musi być bezwzględnie skierowana na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Jedynymi przesłankami skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest posiadanie przez osobę naruszającą przepisy ruchu drogowego uprawnień do kierowania pojazdami, przekroczenie przez nią ustalonego limitu punktów wpisanych do ewidencji, o jakiej mowa w art. 130 ust. 1 p.r.d. oraz złożenie stosownego wniosku przez wskazany organ Policji (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2018r., sygn. I OSK 2579/17).
Podstawą do wydania przez organ I instancji decyzji w niniejszej sprawie był wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach z dnia 5 października 2017r. o sprawdzenie kwalifikacji Z.Z. do kierowania pojazdami w związku z dwukrotnym naruszeniem przez niego przepisów ruchu drogowego i otrzymaniem łącznie 26 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego.
Zgodnie z art. 130 ust. 1 p.r.d. policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji.
Ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Organy te - po myśli art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b p.r.d.- wiąże wniosek komendanta wojewódzkiego Policji o skierowanie danego kierowcy na egzamin sprawdzający jego kwalifikacje, który to wniosek jest składany, gdy w ewidencji wykazane zostało, że kierowca ten przekroczył limit 24 punktów karnych (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2018 r., I OSK 1593/16, lex nr 2502435).
W niniejszej sprawie, w świetle znajdujących się w aktach dokumentów, nie może budzić żadnych wątpliwości to, że skarżący w okresie od 30 września 2015r. do 30 września 2016r. dwukrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co przypisano mu łącznie 26 punktów. Podkreślić należy, że w postępowaniu o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji przedmiotem rozważań starosty nie mogą być zarzuty dotyczące ilości posiadanych punktów, czy okoliczności naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarzuty te mogą być rozważane wyłącznie w postępowaniu przed organami Policji, a następnie przed sądem administracyjnym – w skardze w przedmiocie wpisu do ewidencji. W konsekwencji, organy obu instancji prawidłowo i w wystarczającym do rozstrzygnięcia stopniu ustaliły stan faktyczny sprawy, a przedstawiona w uzasadnieniu decyzji interpretacja przepisów była prawidłowa. Wniosek organu Policji o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem i stwierdzenie w tym wniosku, że skarżący otrzymał łącznie 26 punktów karnych obligowały Starostę do wszczęcia postępowania w tym zakresie i w konsekwencji - do wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło