II SA/Ke 254/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o przyznanie pomocy społecznej po wznowieniu postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. II SA/Ke 254/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta K. przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...], którą to decyzją po rozpatrzeniu wniosku A. C. o wznowienie postępowania, odmówiono uchylenia decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia 28 grudnia 2001 r. z powodu braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy ustalił, że wnioskiem z dnia 2 czerwca 2006r. A. C. wystąpił o wznowienie postępowania, między innymi w sprawie decyzji z dnia [...]., którą udzielono mu pomocy społecznej w formie obiadów wydawanych bezpłatnie w dni robocze w barze "J." w okresie od 2 stycznia do 30 czerwca 2002r. Jako podstawę wznowienia A. C. podał art. 145 § 1 pkt 5 i 7 k.p.a. w związku z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku organ I instancji postanowieniem z dnia 19 czerwca 2006r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia 28 grudnia 2001r., a następnie decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia powyższej decyzji ostatecznej uzasadniając odmowę tym, iż po uchyleniu mogłaby zapaść tylko decyzja o tej samej treści. W ocenie organu I instancji brak było podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji ostatecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło powyższą decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W wyniku ponownego rozpatrywania sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...]., odmówił uchylenia decyzji z dnia [...]. z powodu braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. Odnosząc się do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w aktach sprawy brak jest zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji z dnia [...] Pismem z dnia 19 czerwca 2006 r. Główny Specjalista Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie przesłał skarżącemu uwierzytelnione kserokopie decyzji, w tym decyzji z dnia [...], które A. C. otrzymał w dniu 6 lipca 2006 r. W związku z powyższym, przewidziany w art. 129 §2 k.p.a. czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 20 lipca 2006 r. W dniu 7 listopada 2006 r. A. C. zwrócił się do Kolegium z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...], składając jednocześnie odwołanie od decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po rozpatrzeniu powyższego wniosku postanowieniem z dnia 9 lutego 2007 r. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a następnie postanowieniem z dnia 12 lutego 2006r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Z dniem 20 lipca 2006 r. decyzja organu I instancji stała się zatem ostateczna, co jest warunkiem zastosowania trybu o wznowienie postępowania. Ponadto Pan A. C. nie wycofał wniosku o wznowienie postępowania, ani też odwołania od obecnie zaskarżonej decyzji. Rozpoznając odwołanie A. C. od decyzji o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...],organ odwoławczy nie znalazł podstaw do jej zmiany bądź uchylenia. W przekonaniu organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zaistniała żadna z oznaczonych przez stronę przesłanek stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Powołane przez skarżącego wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia i 20 stycznia 2006 r. nie stanowią nowej okoliczności faktycznej lub nowego dowodu, o którym mowa w art. 145 §1 pkt 5 k.p.a., istniejącego w dniu wydania decyzji z dnia [...]. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa przesłanką wznowienia postępowania jest sytuacja, w której wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. A zatem nowa okoliczność faktyczna lub nowy dowód, jak stanowi art. 145 § 1 pkt 5 kpa mają istnieć najpóźniej w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi, który wydał taką decyzję. Wszystkie przesłanki z cyt. art. 145 § 1 pkt 5 kpa muszą wystąpić łącznie. Powoływane przez skarżącego wyroki nie istniały w dniu wydania decyzji, fakty lub dowody powstałe po dniu wydania decyzji nie stanowią natomiast przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W przekonaniu organu nie ma także podstawy do uchylenia decyzji z dnia [...] w oparciu o art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. W niniejszej sprawie nie występuje zagadnienia wstępne, które zostałoby następnie rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji. Rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania prawa do bezpłatnych posiłków nie wymagało bowiem uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd lub inny właściwy organ zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Żaden z przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, którego uchylenia w toku wznowienia postępowania domaga się strona, nie przewidywał konieczności uprzedniego rozstrzygania zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, że rozstrzygnięcie organu I instancji odmawiające uchylenia decyzji z dnia [...] uznać należy za słuszne i zgodne z prawem. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. C. wnosząc o jego uchylenie "jako wydanej z rażącym nadużyciem przewagi instytucjonalnej i będącej dowodem wyjątkowego cynizmu Zespołu Orzekającego". Skarżący zarzucił, że nie został pouczony przez organ I instancji, że od daty doręczenia mu w dniu 6 lipca 2006 r. na jego wniosek uwierzytelnionej kserokopii decyzji z dnia [...] biegnie mu termin do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz.U .Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej u.p.p.s.a. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art.134 u.p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1c u.p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 145 §1 k.p.a., będącego podstawą orzekania organów, postępowanie wznowieniowe można uruchomić jedynie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Ustalenie, że decyzja z dnia [...] jest ostateczna, Samorządowe Kolegium Odwoławcze oparło na dwóch ostatecznych - w dniu orzekania - własnych postanowieniach; - z dnia [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] oraz - z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. Oba postanowienia wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2007 r. w sprawach II SA/Ke 255/07 i II SA/Ke 256/07 zostały uchylone, co niewątpliwie ma bezpośredni wpływ na wynik niniejszej sprawy, a przede wszystkim na ustalenie leżące u podstaw zasadności wznowienia postępowania, dotyczące ostateczności decyzji będącej przedmiotem wniosku A. C.. W uzasadnieniu wyroku w sprawie II SA/Ke 255/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska organu odwoławczego jakie legło u podstaw odmowy przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] Nie uwzględnia ono bowiem specyficznych okoliczności faktycznych, w jakich nastąpiło doręczenie A. C. kserokopii tego rozstrzygnięcia. W ocenie wniosku o przywrócenie terminu nie można pominąć faktu, że odpis ten został doręczony skarżącemu na jego pisemne żądanie, po 6 latach od dnia podjęcia decyzji, a nie w sposób określony w art. 109 k.p.a., tj. z urzędu, bezpośrednio po zakończeniu postępowania wyjaśniającego. Nie można zatem przyjąć za organem, że dokonane w ten sposób doręczenie powinno powodować powstanie u skarżącego przekonania, że od tej daty biegnie dla niego 14-dniowy termin do złożenia odwołania od tej decyzji, przewidziany w art. 129 § 2 kpa - nawet jeżeli w uwierzytelnionym odpisie decyzji zawarte zostało tak jak w jej oryginale, pouczenie o środkach zaskarżenia. Skoro w stanie faktycznym sprawy organ uznał, że doręczenie uwierzytelnionego odpisu decyzji miało wywołać skutek w postaci doręczenia w rozumieniu art. 109 § 1 kpa i co za tym idzie rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia środka odwoławczego, to przy rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, większą uwagę należało przywiązać do wyjaśnienia kwestii związanej z prawidłowym pouczeniem i nadania jej właściwego znaczenia prawnego. Mimo bowiem, że odbitka kserograficzna zawierała - tak jak i oryginał decyzji - pouczenie o sposobie zaskarżenia decyzji, to fakt doręczenia jej po tak długim okresie od jej wydania mógł budzić wątpliwości co do tego, czy pouczenie to nadal pozostaje aktualne. Zresztą z treści pisma przewodniego z dnia 19 czerwca 2006r. zdaje się wynikać, że organ I instancji, doręczając A. C. na jego żądanie kserokopie decyzji, nie czynił tego po to, aby otworzyć mu termin do ich zaskarżenia. Niewątpliwie wyżej wskazane okoliczności mogą świadczyć o tym, że skarżący bez własnej winy uchybił 14-dniowemu terminowi do zaskarżenia decyzji, czego nie zauważył i nie ocenił organ odwoławczy. Ustalenie zatem, czy decyzja z dnia [...]. ma charakter ostateczny i co za tym idzie, czy wniosek o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją ma swoje formalne uzasadnienie, będzie możliwe dopiero po ponownym rozpoznaniu przez organ odwoławczy wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę nie badał zatem, czy zostały spełnione przesłanki określone w art. 145 § 1 k.p.a. Do czasu rozstrzygnięcia, czy decyzja z dnia [...] ma charakter ostateczny, ocena taka jest przedwczesna. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c w zw. z art. 135 u.p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I-szej instancji. Orzeczenie zawarte w punkcie II wyroku oparte zostało na przepisie art. 152 p.p.s.a. Rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyda stosowne rozstrzygnięcie, po uprzednim rozpoznaniu wniosku A. C. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i ustaleniu, czy decyzja z dnia [...] ma charakter ostateczny.