II SA/Ke 257/17

WyrokWSA w Kielcach2017-07-04

Skład orzekający: Anna Żak, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa, wydana na podstawie przepisów o remontach i wywłaszczeniu nieruchomości, może zostać uznana za nieważną z powodu rzekomego skierowania jej do osoby niebędącej stroną postępowania lub rażącego naruszenia prawa przy ustalaniu wartości nieruchomości i odszkodowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa nie była dotknięta wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności. Organy prawidłowo oceniły, że wzrost wartości budynku po remoncie przekroczył 50% wartości technicznej przed remontem, co stanowiło podstawę do przejęcia nieruchomości. Ponadto, mimo nieuregulowanego stanu prawnego niektórych współwłaścicieli w dacie wydania decyzji, nie można było uznać, że została ona skierowana do osoby niebędącej stroną, a odszkodowanie zostało ustalone zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta z 1978 r. o przejęciu na własność Skarbu Państwa udziałów we współwłasności nieruchomości. Wnioskodawcy zarzucali m.in. skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną oraz rażące naruszenie prawa przy ustalaniu wartości nieruchomości i odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po wcześniejszym uchyleniu jego wyroku przez NSA, dokonał merytorycznej kontroli legalności decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi W. K. i Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 lipca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia 1 lipca 2014r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej także powoływane jako Kolegium), po rozpatrzeniu wniosku W. C., A. C. i A. C. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 9 maja 2014 r., znak: [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia 13 listopada 1978 r., znak: [...], dotyczącej przejęcia na własność Skarbu Państwa udziałów we współwłasności nieruchomości położonej w S. składającej się z zabudowanej działki nr 1106 o obszarze 472 m², dla której Sąd Rejonowy w S. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr [...]. W uzasadnieniu Kolegium przedstawiło następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Wnioskiem z dnia 22 września 2009 r. spadkobiercy J. C., tj. W. C., A. C., A. C. i S. C. wnieśli o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia 13 listopada 1978 r. W księdze KW nr [...] działka ujawniona jest jako własność Gminy S. Kwestionowanej decyzji zarzucono we wniosku, że skierowana została do osoby nie będącej stroną w sprawie, a także rażące naruszenie prawa polegające na dowolnym i niczym nie uzasadnionym ustaleniu wartości początkowej nieruchomości, dowolnym ustaleniu przeciętnych kosztów wzniesienia domu jednorodzinnego pięcioizbowego, poprzez brak uwzględnienia wartości nieruchomości niezbędnej dla wzniesienia domu jednorodzinnego oraz poprzez brak przeprowadzenia stosownego dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy, brak ustalenia wartości nieruchomości, na której znajdował się wywłaszczony budynek. Uzasadniając wniosek podniesiono, że decyzja z dnia 13 listopada 1978 r. skierowana została do C. syna H. i S. małż. G. jako właścicieli w 18,43% udziałów we współwłasności położonej w S. R. 30. W trakcie postępowania nie ustalono żadnych danych C., który miał być właścicielem 18,43% udziałów we współwłasności tej nieruchomości, w tym ani adresu ani miejsca zamieszkania. Wnioskodawcy wskazali, że z decyzji nie można wywnioskować w oparciu o jakie dokumenty Naczelnik Miasta S. uznał C. za współwłaściciela nieruchomości w sytuacji, gdy istniały dokumenty wskazujące na odmienny stan prawny. W ocenie wnoszących wniosek o stwierdzenie nieważności stroną postępowania winien być J. C. będący współwłaścicielem nieruchomości od 31 grudnia 1956 r. Dodatkowo wskazali, że prawa spadkowe po H. i S. małż. G. na podstawie postanowienia Sądu Grodzkiego w S. z dnia 28 maja 1946 r. nr [...] nabył I. G., a J. C. aktem notarialnym zawartym 9 września 1946 r. nabył prawa do spadku po H. i S. małż. G. od I. G. Dodatkowo fakt ten został potwierdzony postanowieniem Sądu Rejonowego w S. w sprawie I Ns [...], w którym stwierdzono nabycie przez J. C. z dniem 31 grudnia 1956 r. poprzez zasiedzenie 18,43% części nieruchomości położonej w S. przy ul. R. 30, oznaczonej numerem ewidencyjnym 1106. Wnioskodawcy podkreślili, że stroną postępowania i adresatem decyzji wydanej przez Naczelnika Miasta S. w sprawie [...] powinien być J. C.. Ponadto, wnioskiem z dnia 4 maja 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 13 listopada 1978 r. w części dotyczącej udziału w wysokości 35,95% stanowiącej własność J. K. wystąpili Z. K. i W. K.. We wniosku podniesiono, że decyzję wywłaszczeniową podjęto arbitralnie, bez możliwości jej zaskarżenia, nieruchomość remontowano na długo przed wydaniem decyzji, ponosząc na nią nakłady ze środków Skarbu Państwa, stawiając współwłaścicieli przed faktem dokonanym i obciążając hipoteką nieruchomości dowolnie ustalonymi rzekomo poniesionymi nakładami. Nie stwierdzając wad określonych w art. 156 § 1 Kpa Kolegium wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia 9 maja 2014 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy W. C., A. C., A. C. zarzucili organowi naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 i 4 oraz art. 107 § 3 Kpa, a nadto art. 172 Kodeksu cywilnego. Dokonując ponownej oceny prawidłowości decyzji z dnia 13 listopada 1978 r. Kolegium stwierdziło, że decyzja ta nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa bądź bez podstawy prawnej, a także nie została skierowana do podmiotu niebędącego stroną postępowania. Organ podkreślił, że podstawą prawną decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia 13 listopada 1978 r. stanowiły przepisy art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych, przepisy art. 7 i art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków oraz przepisy art. 8, 12, 14 i 27 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W nawiązaniu do regulacji określonej w art. 6 ust. 1 i 2 i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków, organ wskazał, że zadaniem organu administracji orzekającej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest zbadanie czy jej treść odpowiada przesłankom określonym w tych przepisach będących faktyczną i prawną podstawą przejęcia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Organ ustalił bezspornie, że nieruchomość położona w S. przy ul. R. 30 znajduje się na obszarach zespołu budowlanego dawnej zabudowy m. S. określonego w Uchwale Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w T. z dnia 8 kwietnia 1977 r. Uchwała ta określiła zespół budowlany dawnej zabudowy w mieście S. w granicach: od południa – rzeka W., od wschodu – ul. Ż. i W., od północy – ul. A., granica północna i zachodnia Seminarium Duchownego, ul. M., C., Ż., zachodnia granica cmentarza katedralnego, ul. M., S., S., O. skrajnym pasem obrysu parku P., od zachodu – granica zachodnia cmentarza ś., wzgórze ś. i wzgórze K., zgodnie z planem sytuacyjnym. Bezsporne jest również, że w toku prac związanych z uporządkowaniem zabytkowego zespołu budowlanego wykonano remont znajdującego się na nieruchomości budynku mieszkalno-usługowego. Remont ten został sfinansowany ze środków państwowych. Kolegium powołując się na treść kwestionowanej decyzji wskazał, że przejęcie nieruchomości na rzecz Państwa miało miejsce w związku z tym, że wartość budynku i związanych z nim urządzeń budowlanych wzrosła w wyniku dokonania remontów o ponad 50% wartości technicznej budynku. Powołując się na opinię szacunkową biegłego ds. wywłaszczeń w zaskarżonej decyzji stwierdzono, że wartość techniczna budynku przed remontem wynosiła 1.157.082 zł, a po wykonaniu remontu wartość budynku wyniosła 3.927.961 zł. W związku z tym, że wartość na skutek remontu budynku wzrosła o ponad 50% wartości technicznej przed remontem, istniała podstawa do przejęcia nieruchomości na własność Państwa. Przejęcie nieruchomości przez Państwo organ uzasadniał ponadto potrzebą zabezpieczenia i prawidłowej eksploatacji budynku jako obiektu zabytkowego. Kolegium wskazało, że w 1965r. została sporządzona inwentaryzacja budowlana budynku usługowo-mieszkalnego przez Wojewódzkie Biuro Projektów, z której wynikało, że inwentaryzowany budynek usytuowany jest w zabudowie zwartej południowej pierzei rynku. Budynek miał charakter usługowo mieszkalny, był parterowy, podpiwniczony z rozbudowanym poddaszem, w którym były lokale mieszkalne. Powierzchnia zabudowy wynosiła 252 metry kwadratowe, a kubatura 2063 m sześć. W roku 1977 inż. K. D., biegły z listy Wojewody do spraw wywłaszczeń sporządził opinię szacunkowo-uzupełniającą, gdzie faktyczna wartość techniczna budynku przed rozpoczęciem robót remontowych ustalona została na kwotę 1.157.082 zł. W 1978 roku ten sam biegły opierając się na inwentaryzacji powykonawczej dokonał ustalenia wartości technicznej po wykonaniu remontu ustalając, że wartość techniczna budynku wynosi 3.927.961 zł. Kolegium wskazało, że w związku ze wzrostem wartości istniała podstawa do przejęcia nieruchomości na własność Państwa. Podkreśliło, że w zaskarżonej decyzji odszkodowanie za przejętą nieruchomość ustalono przy odpowiednim zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości oraz w oparciu o opinie biegłych. W szczególności odszkodowanie za przejęty budynek ustalono stosownie do jego rzeczywistej wartości przed remontem, przy czym zgodnie z art. 8 ust. 11 ustawy wywłaszczeniowej, odszkodowanie za tego typu budynek zaliczony do standardu podwyższonego, nie mógł przekraczać przeciętnych kosztów wybudowania domu jednorodzinnego pięcioizbowego, to jest kwoty 450.000 zł ustalonej dla m. S. Zarządzeniem nr [...] Wojewody z dnia 4 listopada 1975 r. Odszkodowanie za działkę zostało ustalone na podstawie art. 8 ust. 8 pkt 1 ustawy wywłaszczeniowej i dokonane zostało przez J. S., biegłą z listy Wojewody, która ustaliła, że wartość działki nr 1106 o pow. 463 m² wyniosła 34.400 zł. Oszacowania działki dokonano w oparciu o przepisy ustawy wywłaszczeniowej oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 1974 r. w sprawie zasad odszkodowania za budynki i grunty (...) oraz zarządzenia Wojewody Nr [...] z dnia 4 listopada 1975 r. w sprawie ustalania przeciętnego kosztu wybudowania domu jednorodzinnego pięcioizbowego, stanowiącego podstawę do ustalenia na terenie województwa odszkodowania za nieruchomości nabywane na rzecz Państwa na warunkach określonych przepisami o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W wyniku wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości poszczególnym współwłaścicielom kwestionowaną decyzją przyznano odszkodowania i tak: A. K., J. K., H. K. po 58.051 zł dla każdego z nich; za udział w nieruchomości A. i M. małżonków Ł. odszkodowanie w wysokości 220.987 zł; a odszkodowanie za udział C. i S. małżonków G. w kwocie 89.260 zł. Stwierdzono również, ze odszkodowania za udział A. i M. Ł. i C. i S. małżonków G. zostaną złożone do depozytu sądowego do czasu uzyskania tytułu własności. Zdaniem Kolegium, zarzut jakoby decyzja z dnia 13 listopada 1978r. skierowana była do osoby nie będącej stroną w sprawie jest bezpodstawny i nie znajduje uzasadnienia w świetle istniejącego w dacie orzekania stanu prawnego. Organ podkreślił, że nieruchomość posiadała nieuregulowany stan prawny. Zgodnie z zaświadczeniem Nr Dz. [...] z dnia 13 grudnia 1977r. wydanym przez Państwowe Biuro Notarialne w S. w dziale II dotychczasowej księgi hipotecznej Nr [...] "S." wpisani za właścicieli nieruchomości położonej przy ul. R. byli A. i M. małż. Ł., J. S. 2-ich imion syn M. i M. córki S. małżonkowie G. i C. syn M. i S. małżonkowie G.. Pismem z dnia 14 stycznia 1978 r. Naczelnik Miasta S. wystąpił do J. C. o uregulowanie stanu prawnego jego udziału w przedmiotowej nieruchomości i wylegitymowaniu się dowodem własności. Poinformowano również, że w przypadku nieuregulowania stanu prawnego odszkodowania za przejętą nieruchomość na rzecz Państwa zostanie złożone do depozytu sądowego. Podobne pismo zostało wystosowane do prawdopodobnych spadkobierców pozostałych współwłaścicieli. Kolegium ustaliło, że w chwili orzekania przez Naczelnika Miasta S., tj. 13 listopada 1978 r. J. C. nie legitymował się tytułem własności do przedmiotowej nieruchomości, gdyż posiadał niestwierdzone przez Sąd prawa spadkowe po zmarłych współwłaścicielach C. i S. małż. G., które nabył od I. G. aktem notarialnym Nr Rep. [...]. Fakt, że J. C. wspomnianym aktem notarialnym nabył niestwierdzone prawa spadkowe po zmarłych współwłaścicielach potwierdza złożony przez niego wniosek do Sądu Rejonowego w S. o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowego udziału w nieruchomości. J. C. dopiero w 1979 roku na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w S. stał się właścicielem przez zasiedzenie udziału wynoszącego 18.43% części przedmiotowej nieruchomości. Po analizie zgromadzonego materiału i analizie treści decyzji z dnia 13 listopada 1978 r. Kolegium stwierdziło, że decyzji tej nie można zarzucić, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1959r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków, a także ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Niezasadny również był zarzut, że decyzja została skierowana do osoby, która nie powinna być stroną postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, Z. K. i W. K.i wskazali, że z właścicielami nie przeprowadzono obligatoryjnych ustawowych rokowań o dobrowolny remont lub rozbiórkę budynku ewentualnie o zbycie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Podnieśli ponadto, że kwota odszkodowania była rażąco zaniżona. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. II SA/Ke 756/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uwzględnił skargę, jednak z innych przyczyn niż w niej podane. Sąd uznał bowiem, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z akt administracyjnych jednoznacznie wynika, że jedną ze stron w rozpoznawanej sprawie był K. K.. Z nadesłanego w dniu 28 października 2014 r. odpisu skróconego aktu zgonu wynika, że ww. osoba zmarła w dniu 24 maja 2014 r., a więc po wszczęciu postępowania w sprawie i po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej w dniu 9 maja 2014 r., a przed wydaniem zaskarżonej do Sądu decyzji z 1 lipca 2014 r. W sytuacji śmierci strony w toku postępowania administracyjnego (tak jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie), na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni, stosownie do treści art. 30 § 4 Kpa. W ocenie Sądu brak udziału w postępowaniu następców prawnych zmarłej strony stanowi oczywistą przesłankę do wznowienia postępowania, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 Kpa) jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie postanowienia przez sąd administracyjny bez względu na to czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy. Dla zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa nie ma przy tym znaczenia, że zgodnie z art. 147 Kpa wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa następuje tylko na żądanie strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i art. 147 Kpa przez uznanie, że postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w wyniku którego została wydana zaskarżona decyzja, było dotknięte wadami dającymi podstawę do wznowienia postępowania, które Sąd zobowiązany był uwzględnić z urzędu, podczas gdy zgodnie z powołanymi przepisami należy je wykładać w ten sposób, że również w postępowaniu przed sądem administracyjnym należy uwzględniać wolę podmiotu, którego prawo do udziału w postępowaniu zostało naruszone. Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r. w sprawie I OSK 378/15, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu stwierdził, że prawo do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym jest prawem opartym na bezwzględnie obowiązującej zasadzie rozporządzalności. Sąd administracyjny nie jest uprawniony, aby z urzędu podnosić kwestię pominięcia w postępowaniu administracyjnym podmiotu, który nie wniósł skargi i z tej przyczyny stosować art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa. Stanowi o tym expressis verbis art. 147 Kpa ograniczając dopuszczalność wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa do żądania strony. Również złożenie przez prokuratora sprzeciwu na tej podstawie jest ograniczone zgodą strony. To prawo do rozporządzalności przez stronę powoduje, że wyłącznie do jej oceny przepisy prawa pozostawiły konsekwencje prawne co do naruszenia jej interesu prawnego. Jeżeli w ocenie strony nie doszło do naruszenia jej interesu prawnego nie można wyprowadzić negatywnych następstw z naruszenia prawa do obrony przez uchylenie decyzji. Sąd administracyjny obowiązany jest uwzględnić regulację prawną prawa do obrony, a zatem nie jest dopuszczalne wyprowadzenie negatywnych następstw tylko z ustalenia, że w sprawie nie zapewniono stronie (stronom) czynnego udziału. Zdaniem NSA pominięcie spadkobierców od udziału w postępowaniu stanowi o naruszeniu art. 10 Kpa, jednakże w takiej sytuacji konieczne jest wykazanie, że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazano na pogląd orzecznictwa, zgodnie z którym pominięcie w postępowaniu wszystkich (prócz jednej) stron powoduje, że decyzja taka rażąco narusza prawo (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa). Równocześnie przywołano stanowisko doktryny, że stwierdzenie nieważności decyzji następuje w przypadku ciężkiego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli godzą one dotkliwie w uprawnienia stron. Taka sytuacja w żadnym razie nie miała jednak miejsca w przedmiotowej sprawie. Reprezentanci poprzednich właścicieli występowali bowiem w postępowaniu. We wskazaniach dla Sądu pierwszej instancji NSA polecił dokonać merytorycznej kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Będąc na mocy art.190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", związany wykładnią prawa wyrażoną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w/w wyroku z dnia z dnia 11 stycznia 2017r. w sprawie I OSK 378/15, w konsekwencji której NSA polecił dokonać merytorycznej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 lipca 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny przystąpił do merytorycznej oceny tej decyzji. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 Ppsa, wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa). W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym -nieważnościowym była decyzja Naczelnika Miasta S. z dnia 13 listopada 1978 r. dotycząca przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w S. składającej się z zabudowanej działki nr 1106 o obszarze 472 m.kw. wydana na podstawie art. 7 i art. 16 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków (Dz.U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249 ze zm.), dalej powoływana jako "ustawa remontowa". Skarżący domagający się stwierdzenia nieważności tej decyzji przez SKO, w skardze do Sądu zarzucili, że z właścicielami tej nieruchomości nie przeprowadzono obligatoryjnych ustawowych rokowań o dobrowolny remont czy rozbudowę budynku ewentualnie co do zbycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Nie uzyskano zgody co do zakresu prac budowlanych i ponoszenia ich kosztów. Podnieśli, że brak było podstaw do przyjęcia, że po remoncie wartość nieruchomości wzrosła o ponad 50 % jej wartości, ponieważ nakłady były zawyżone o infrastrukturę, luksusowe materiały i zbędne roboty. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga jest nieuzasadniona. W pierwszej kolejności należy przedstawić uwagi natury ogólnej dotyczące postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić wyłącznie, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Ewentualne zaistnienie wad, o których mowa w tym przepisie, ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dacie wydania decyzji kwestionowanej w postępowaniu nieważnościowym. Zadaniem organu nadzorczego jest ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne prowadzenie postępowania i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy zakończonej pierwotną decyzją. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, to ciężkie, kwalifikowane naruszenie prawa, które następuje wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organy praworządnego państwa. W tej sprawie takiej sytuacji nie ma. Mimo upływu prawie 40 lat od wydania kwestionowanej decyzji o przejęciu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgromadziło dokumentację, która umożliwiła dokonanie oceny tej decyzji pod kątem istnienia przesłanek z art.156 § 1 Kpa. Przechodząc zatem do oceny zaskarżonej decyzji odnieść się należy w pierwszej kolejności do przepisów ustawy remontowej, które w tej sprawie miały zastosowanie. Zgodnie z art. 2 ustawy remontowej organ gospodarki mieszkaniowej może dokonywać ze środków państwowych remontów kapitalnych i zabezpieczających budynków, ulepszeń w wyposażeniu technicznym tych budynków, ich odbudowy lub przebudowy. W rozdziale 3 "Przebudowa zespołów budowlanych" przewidziano w art. 6, że jeżeli ze względów urbanistycznych lub architektonicznych określonych ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego zachodzi konieczność uporządkowania na terenie miasta zespołu budowlanego dawnej zabudowy, wówczas można przy porządkowaniu zabudowy dokonywać - przy zachowaniu przepisów o ochronie dóbr kultury i o muzeach - przebudowy, rozbudowy, nadbudowy lub remontu, a także rozbiórki budynków lub ich części, łączenia budynków i urządzeń wewnętrznych tych budynków oraz budowy, rozbudowy lub przebudowy urządzeń budowlanych związanych z budynkami oraz zagospodarowania terenów nie zabudowanych przeznaczonych dla potrzeb mieszkańców tego zespołu budowlanego (ust. 1). Zespół budowlany dawnej zabudowy, wymagający uporządkowania, określa wojewódzka rada narodowa na wniosek lub po zasięgnięciu opinii rady narodowej danego miasta, a w miastach wyłączonych z województw - rada narodowa miasta na wniosek lub po zasięgnięciu opinii właściwej dzielnicowej rady narodowej. Uchwała o określeniu zespołu budowlanego, którego zabudowa podlega uporządkowaniu, powinna być ogłoszona w dzienniku urzędowym wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) (ust. 2). Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3, jeżeli w wyniku uporządkowania zabudowy zespołu budowlanego nastąpi przebudowa, rozbudowa, nadbudowa lub połączenie budynków albo związanych z nim urządzeń budowlanych przeznaczonych dla potrzeb ogółu mieszkańców tego zespołu lub gdy wartość budynku i związanych z nim urządzeń budowlanych wzrośnie w wyniku dokonania remontów o ponad 50% wartości technicznej budynku, wymienione budynki oraz tereny i urządzenia budowlane związane z tymi budynkami mogą być przejęte na własność Państwa za odszkodowaniem ustalonym na zasadach określonych w niniejszej ustawie. Decyzję o przejęciu na własność Państwa budynków, terenów i urządzeń budowlanych związanych z tymi budynkami oraz o wysokości odszkodowania, o którym mowa w ust. 1, wydaje organ do spraw gospodarki mieszkaniowej prezydium powiatowej (miejskiej miasta stanowiącego powiat, dzielnicowej miasta wyłączonego z województwa) rady narodowej. W myśl art. 16 ust. 5 ww. ustawy, przy przejęciu nieruchomości na własność Państwa na podstawie art. 7, mają zastosowanie przepisy ust. 3 i 4 art. 16 określające sposób ustalenia i wypłaty odszkodowania oraz wpisów zabezpieczenia. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ostateczne orzeczenie o przejęciu nieruchomości na własność Państwa stanowi podstawę do przepisania tytułu własności w księdze wieczystej oraz wykreślenia ciążących na niej praw rzeczowych z wyjątkiem służebności. W zakresie ustalenia odszkodowania odpowiednie zastosowanie miały także wskazane w decyzji przepisy ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości na podstawie odesłania z art. 16 ust. 3 ustawy remontowej. W niniejszej sprawie Kolegium w zaskarżonej decyzji słusznie w pierwszej kolejności wyjaśniło, powołując treść w/w art.6 ust.1 i 2 ustawy remontowej, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się na obszarach zespołu budowlanego dawnej zabudowy m. S. określonego w uchwale nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 8 kwietnia 1977r. Okoliczność ta nie była przez strony kwestionowana. Ma ona zasadnicze znaczenie dla oceny zarzutów skarżących, ponieważ objęcie przedmiotowej nieruchomości mocą w/w uchwały WRN zespołem budowlanym dawnej zabudowy wymagającym uporządkowania w oparciu o art. 6 ustawy remontowej, stanowiło przesłankę do wykonania robót określonych w art.7 ust.1 ustawy remontowej. W konsekwencji w sprawie zakończonej decyzją z dnia 13 listopada 1978r. nie miały zastosowania przepisy Rozdziału 2 ustawy remontowej pt. Remonty i odbudowa budynków, które przewidywały w przypadku uznania przez organ gospodarki mieszkaniowej potrzeby dokonania remontu budynku : przeprowadzenie oględzin budynku, o których należało zawiadomić właściciela(zarządcę )budynku (art.3), możliwość wykonania robót przez właściciela we własnym zakresie (art.3 ustawy) i rozliczenie kosztów tych robót z organem administracji publicznej na podstawie art. 4 i 5 ustawy. Brak było w tej sytuacji, wbrew twierdzeniu skarżących, podstaw prawnych do przeprowadzenia przez organ rokowań ze współwłaścicielami nieruchomości w przedmiocie dobrowolnego remontu czy rozbudowy budynku, a także co do zbycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Nie było także podstaw przewidzianych przepisami prawa, do uzyskania zgody od współwłaścicieli nieruchomości na przeprowadzenie przez organ prac budowlanych, określenia ich zakresu oraz co do wysokości kosztów tych prac budowlanych. W art. 8 ustawy remontowej wprost postanowiono, że roboty wymienione w art.6 ust.1 tej ustawy wykonuje organ gospodarki mieszkaniowej ze środków państwowych bez potrzeby uzyskania zgody właściciela budynku na ich wykonanie. Skarżący podnosili także, że brak było podstaw do przyjęcia, że po remoncie wartość nieruchomości tj. budynku wzrosła o ponad 50 % jego wartości, ponieważ nakłady były zawyżone o infrastrukturę, luksusowe materiały i zbędne roboty. Z wyżej cytowanego przepisu art. 7 ust.1 ustawy remontowej wynika, że przesłanką, która w sprawie ma znaczenie -ponieważ umożliwia przejęcie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa- jest wzrost wartości budynku w wyniku dokonania remontów o ponad 50% wartości technicznej budynku przed remontem. Jest to zatem zagadnienie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, konieczne do wyjaśnienia w postępowaniu nadzorczym. Z treści kwestionowanej decyzji z dnia 13 listopada 1978r.(zwanej też decyzją wywłaszczeniową) wynika, że w celu uporządkowania zabytkowego zespołu budowlanego objętego w/w uchwałą WRN wykonano remont znajdującego się na nieruchomości budynku mieszkalno-użytkowego, który to remont został sfinansowany ze środków państwowych. W decyzji tej wskazano, że wartość techniczna budynku przed remontem wynosiła 1.572.082 zł., natomiast po wykonaniu remontu wartość budynku wynosi 3.927.961 zł., co wynika z opinii szacunkowej biegłego do spraw . wywłaszczeń z zakresu budownictwa. Oznacza to, że na skutek wykonania remontu budynku jego wartość wzrosła o ponad 50% wartości technicznej przed remontem, co daje podstawę do przejęcia nieruchomości na własność Państwa. Jak wynika z zaskarżonej decyzji, SKO odnosząc się do tych ustaleń decyzji wywłaszczeniowej w sposób wyczerpujący dokonało analizy znajdującej się w aktach administracyjnych dokumentacji dotyczącej wyliczenia powyższych wartości wyremontowanego budynku. SKO wskazało, że oszacowania dokonano na podstawie inwentaryzacji budynku, dokonanej w 1965r. (powinno być w "1964r."- inwentaryzacja k.1 akt adm.) przez Wojewódzkie Biuro Projektów, z której wynikało, że przedmiotowy budynek usługowo-mieszkalny jest usytuowany w zabudowie zwartej południowej pierzei rynku, jest parterowy, podpiwniczony z rozbudowanym poddaszem, w którym były lokale mieszkalne. Powierzchnia zabudowy wynosiła 252m kw. Natomiast kubatura 2063m sześć. W aktach sprawy znajduje się dokument – "Oszacowanie" z dnia 24 grudnia 1968 r. sporządzony przez biegłego ds. wywłaszczeniowych Prezydium WRN inż. A. R. zlecona przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w S., z której wynika, że budynek składa się z 14 izb w części parteru i poddasza oraz 2 piwnic z wysokimi ścianami piwnicznymi, pow. zabudowy 252 m.kw. i kubatura 2063m sześc. Biegły dokonał oszacowania wartości budynku na podstawie powyższej inwentaryzacji oraz dokonanych obmiarów i oględzin budynku, przy uwzględnieniu stopnia jego amortyzacji(k. 3-5 akt adm.). Dla celów oszacowania biegły korzystał z Tablic dla szacowania budynków systemem kubaturowym ustalonych dla celów ubezpieczeniowych przez Dyrektora PZU na podstawie norm szacunkowych zatwierdzonych przez Ministra Finansów pismem z dnia 23.VII. 1957r Nr [...]. W opinii tej wskazano, że budynek został wybudowany około 60 lat temu, ogólne zużycie budynku ustalono na 53%. Dalej organ wskazał, że w 1975r. Biuro Projektów Budownictwa Komunalnego opracowało inwentaryzację powykonawczą, z której wynika, że budynek ma powierzchnię zabudowy 269,3 m3, zaś kubaturę 3716 m 2, podano, że budynek jest piętrowy z poddaszem użytkowym. Z akt sprawy wynika również, że w 1977r. biegły ds. wywłaszczeń z zakresu budownictwa z listy Wojewody inż. K. D. sporządził opinię szacunkową –uzupełniającą i ustalił wartość techniczną przedmiotowego budynku przed remontem wskazując, że opierał się m.in. na inwentaryzacji budowlanej budynku z 1964r. , przeprowadzeniu oględzin, mając na uwadze opinię szacunkową biegłego A. R. z 1968r. W opinii tej biegły stwierdził m.in., że budynek został wybudowany około 70 lat temu, zużycie budynku wynosi 44%. Wskazano w tej opinii, że wartość techniczna budynku przed remontem wynosiła 396.261zł, natomiast z uwagi na to, że był budynkiem miejskim nie związanym z gospodarstwem rolnym, biegły na podstawie zarządzenia nr 37/76 Naczelnego Dyrektora PZU z dnia 10 września 1976r. zastosował współczynnik 2,92 i ustalił wartość budynku na 1.157.082zł.(k. 12-16 akt adm.). W wyniku wykonania remontu wartość budynku wzrosła do 3.927.961zł, co wynika z opinii tego biegłego opracowanej w maju 1978r. wydanej w oparciu o powoływaną wyżej inwentaryzację powykonawczą z 1975r.(k.21i 22 akt adm. tom I). W tych okolicznościach faktycznych wynikających z akt sprawy, słusznie SKO uznało, że wykazany wzrost wartości budynku o ponad 50% jego wartości technicznej w wyniku wykonania remontu stanowił przesłankę do przejęcia nieruchomości na własność Państwa w oparciu o art.7 ust.1 ustawy remontowej. W tej sytuacji brak było podstaw do uznania, że doszło do rżącego naruszenia przepisów ustawy remontowej wyznaczających przesłankę do przejęcia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, ponieważ w toku postępowania wyjaśniającego przed wydaniem decyzji w dniu 13 listopada 1978r., którego przebieg SKO w sposób szczegółowy przedstawiło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, uprawnieni biegli sporządzili opinie w przedmiocie oszacowania wartości technicznej budynku przed remontem i wartości budynku po remoncie wykazujące, że w jego wyniku jego wartość wzrosła o 50%. Wobec tego wykazano, że istniała przesłanka do przejęcia nieruchomości na własność Skarbu Państwa. Odnośnie do zarzutów skargi dotyczących odszkodowania za przejętą nieruchomość. Z cytowanego wyżej art.16 ust. 3 w zw. z art.16 ust. 5 ustawy remontowej wynika, że ustala się je stosując odpowiednio przepisy o wywłaszczeniu nieruchomości. W związku z powyższym zastosowanie w tym zakresie miała ustawa z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości( Dz.U.nr 10, poz.64 z 1974r) - dalej zwana ustawą wywłaszczeniową. W podstawie prawnej kwestionowanej decyzji z dnia 13 listopada 1978r. powołano się na art. 8, art.12, art. 14 i art. 27 ust. 2 tej ustawy (k.54 akt adm. tom I). W uzasadnieniu tej decyzji organ podał, że odszkodowanie za przejętą nieruchomość ustalono przy odpowiednim zastosowaniu przepisów ustawy wywłaszczeniowej oraz w oparciu o opinie biegłych. W szczególności odszkodowanie za przejęty budynek ustalono stosownie do jego rzeczywistej wartości przed remontem, przy czym zgodnie z art. 8 ust.11 ustawy wywłaszczeniowej odszkodowanie za tego typu budynek zaliczony do standardu podwyższonego nie mogło przekraczać przeciętnych kosztów wybudowania domu jednorodzinnego, tj kwoty 450.000zł. ustalonej dla m. S. zarządzeniem nr 72/73 Wojewody z dnia 4 listopada 1975r. Dalej w decyzji tej wskazano, że odszkodowanie za działkę zostało ustalone na podstawie art.8 ust.8 pkt 1 ustawy wywłaszczeniowej. Wielkość udziałów poszczególnych współwłaścicieli we własności nieruchomości obliczono proporcjonalnie do wielkości powierzchni użytkowej lokalu będącego własnością każdego ze współwłaścicieli w stosunku do ogólnej powierzchni użytkowej wszystkich lokali w budynku. Stosownie do art.14 ustawy wywłaszczeniowej od wartości wywłaszczonej nieruchomości tj. od kwoty 1.191.482 zł (wartość techniczna budynku przed remontem 1.157.082 zł plus 34.400zł. wartość działki ) odliczono zabezpieczoną w księdze wieczystej hipotekę przymusową w kwocie 494.457 zł na rzecz Skarbu Państwa - Prezydium Miejskiej Rady narodowej. Co jak podano w decyzji, nie ma znaczenia przy ustalaniu wysokości odszkodowania za nieruchomości wobec ograniczeń przewidzianych w art. 8 ust.1 ustawy wywłaszczeniowej. Zabezpieczona w księdze wieczystej na rzecz Skarbu Państwa hipoteka przymusowa w kwocie 2.137.063 zł. stanowiła koszty przedmiotowej przebudowy i remontu budynku mieszkalno-usługowego poniesione przy porządkowaniu zabudowy zabytkowego zespołu budowlanego stąd nie była odliczana od wartości nieruchomości. W ocenie Kolegium zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia dotyczące przyznanego odszkodowania miały oparcie w obowiązujących w dacie jej wydania przepisach prawa oraz w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i z tego powodu nie można upatrywać rażącego naruszenia prawa przez kwestionowaną decyzję wywłaszczeniową. To stanowisko Kolegium, WSA w Kielcach podziela. Zgodnie z treścią cytowanego wyżej art.16 ust. 3 w zw. z art.16 ust.5 ustawy remontowej odszkodowanie za budynek ustalono według wartości budynku przed rozpoczęciem robót, przy czym odszkodowanie nie mogło przekraczać zgodnie z art.8 ust.11 ustawy wywłaszczeniowej za tego typu budynek zaliczony do standardu podwyższonego przeciętnych kosztów wybudowania domu jednorodzinnego tj kwoty 450.000 zł. ustalonej dla m. S. w/w zarządzeniem nr 72/73 Wojewody z dnia 4 listopada 1975r. Natomiast jak wynika z akt sprawy odszkodowanie za działkę nr ew. 1106 o pow. 463 m.kw. w wysokości 34.400 zł zostało obliczone przez J. S. biegłą ds. wywłaszczeń z listy Wojewody (operat szacunkowy z dnia 16 stycznia 1978r. k.26 akt adm.), na podstawie mających zastosowanie przepisów ustawy wywłaszczeniowej tj. art. 8 ust.8 pkt 1 oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 1974r. w sprawie zasad odszkodowania za budynki i grunty w mieście ,ograniczenie prawa rzeczowego na nieruchomości (Dz.U. nr 36, poz. 212 z 1974r.). W sumie za przejętą nieruchomość ustalone zostało odszkodowanie w kwocie 484.400,00 zł., z czego za budynek 450.000,00zł., a za działkę 34.000,00zł. Podkreślić jeszcze raz należy, że odszkodowanie za przedmiotowy budynek zgodnie z obowiązującymi przepisami nie mogło przekraczać kosztów wybudowania domu jednorodzinnego pięcioizbowego tj. kwoty 450.000,00zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO w sposób wyczerpujący przedstawiło przebieg postępowania wyjaśniającego zmierzającego do obliczenia odszkodowania za przejętą nieruchomość(k. 401-399 tom II akt adm.) przedstawiając treść opinii biegłych, słusznie konkludując, że zarzuty wnioskodawców dotyczące rażącego naruszenia prawa nie są zasadne, jako że wszelkie ustalenia dotyczące wartości przedmiotu przejęcia tj. nieruchomości położonej w S. przy ulicy R. 30 odbywały się przy udziale biegłych z listy wojewody ds. wywłaszczeń i biegłego z zakresu budownictwa, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości. Wskazało, że przeciętny koszt wzniesienia domu jednorodzinnego pięcioizbowego określony został w zarządzeniu numer 72/73 Wojewody z 4 listopada 1975r., za przejętą nieruchomość ustalone zostało odszkodowanie w kwocie 484.400 zł., z czego za budynek 450.000zł. a za działkę 34.000,00zł. Trafnie także SKO w zaskarżonej decyzji uznało, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji z dnia 13 listopada 1978r. na podstawie art.156 §1 pkt 4 Kpa tj. z powodu skierowania decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie. Skarżący W. K. i Z. K. w skardze do Sądu ani we wniosku o stwierdzenie nieważności w/w decyzji nie podnosili, że decyzja ta została skierowana do osoby niebędącej stroną, taki natomiast zarzut został podniesiony przez W. C., A. C. i S. C. we wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji, w którym zarzucili, że nieprawidłowo decyzja została skierowana do C. syna M. i S. małż. G. zamiast do J. C. (k.110-106 akt adm.t.I). Mając na uwadze treść art. 134 § 1 Ppsa, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, Sąd rozważył także i ten aspekt sprawy i doszedł do wniosku, że SKO słusznie w zaskarżonej decyzji uznało, wyczerpująco i prawidłowo przedstawiając stan faktyczny oraz trafnie swoje stanowisko argumentując, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej na podstawie w/w art. 156 § 1 pkt 4 Kpa. Taki pogląd prawny wynika z następujących okoliczności. Z akt sprawy wynika, że nieruchomość posiadała uregulowany stan prawny. 1). zgodnie z zaświadczeniem nr Dz. [...] z dnia 13 grudnia 1977r. wydanym przez PBN w S. w dziale II księgi hipotecznej nr 264 "S." jako właściciele nieruchomości wpisani byli : A. i M. małż. Ł., J. S. dwóch imion syn M. i M. córki S. małż. G. i C. syn M. i S. małż. G.. (k.28 akt adm tom I). 2). aktem notarialnym z dnia 15 stycznia 1947 r., sporządzonym przez notariusza B. W., J. G., jako spadkobierca małż. J. i M. G. sprzedał J. K. nieruchomość położoną przy ul R. 30 w S., składającą się z dwóch pokojów z kuchnią wraz z przynależnościami szczegółowo określonymi w tym akcie (k.29-32 akt adm. tom I). Postanowieniem z dnia 10 lutego 1978r. SR w S. ( postanowienie w sprawie I Ns [...] k.33 akt adm.) stwierdził, że spadek po J. K. zmarłym 12.11. 1975r. nabyli żona A. K. oraz dzieci J. K., H. K. po 1/3 części każde z nich. 3). w toku postępowania wyjaśniającego organ wzywał A. Ł. do wskazania następców prawnych A. i M. małż.Ł., ponieważ tego nie uczyniono, organ orzekł o przekazaniu należnego spadkobiercom odszkodowania za udział w przedmiotowej nieruchomości należący do A. i M. malż Ł. do depozytu sądowego( k. 7 akt adm. tom I). 4). odnośnie do C. syna M. i S. małż. G.. Z akt sprawy wynika (k. 34-36 akt adm. tom I), że J. C. aktem notarialnym z 9 września 1946r. Rep. [...] nabył od I. G. na własność jego prawa spadkowe do przedmiotowej nieruchomości położonej w S. przy ul R. 30 składającej się ze sklepu z pokojem, piwnicą komórka z placem o przestrzeni dwóch m.kw. Dalej z treści tego aktu notarialnego wynika , że zbywca I. G. został wprowadzony w posiadanie w/w nieruchomości na podstawie postanowienia Sądu Grodzkiego z 28 maja 1946r. nr [...]. 5). postanowieniem z dnia 11 kwietnia 1979r. SR w S. w sprawie Ns.[...] stwierdził, że J. C. nabył przez zasiedzenie z dniem 31 grudnia 1956r. prawo własności udziału wynoszącego 18,43% nieruchomości położonej w S. ul. R. 30 oznaczonej nr ew. [...] o pow. 463m.kw., dla której prowadzona jest dotychczasowa Księga Wieczysta nr Kw.[...] "S. ", przy czym udział ten obejmuje sklep frontowy od R., pokój za nim, piwnice pod tym sklepem i pokojem, komórkę i plac pod nią.(k.78 akt adm. tom I). 6). decyzją z dnia 25 sierpnia 1979r. Naczelnik Miasta S. na podstawie art. 16 ust.3 i 5 ustawy remontowej orzekł o wypłacie odszkodowania na rzecz J. C. za przejęty na własność Państwa decyzją z dnia 13 listopada 1978r. udział w przedmiotowej nieruchomości, na warunkach wynikających z tej decyzji z uwagi na przedłożenie prze J. C. tytułu własności tego udziału w postaci postanowienia z dnia 11 kwietnia 1979r. SR w S. w sprawie Ns.[...] (k.80 akt adm. tom I). 7). z sentencji decyzji z dnia 13 listopada 1978r. wynika, że wskazano w niej jako współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości: A. i M. małż. Ł. w 45,62%, A. K., J. G. K., H. K. jako współwłaścicieli po 1/3 każdy z nich udziału w nieruchomości wynoszącego 35,95% oraz C. syna M. i S. małż. G. w 18,43 % z zaznaczeniem, że niestwierdzone prawa spadkowe do tego udziału nabył w/w aktem notarialnym z dnia 9 września 1946 r. J. C. syn J..(k.54,55 akt adm.tom I). Odszkodowanie za przejętą nieruchomość zostało przyznane stosownie do wysokości udziałów A. K., J. K. ,H. K. natomiast odszkodowanie za udział w nieruchomości należący do A. i M. małż. Ł. oraz odszkodowanie za udział należący do C. i S. małż. G. zostało złożone do depozytu sadowego do czasu uzyskania tytułu własności nieruchomości przez osoby uprawnione (k.54,55 akt adm. tom I.). Z pewnością na gruncie powyższych okoliczności organ prowadzący postępowanie z naruszeniem przepisów procesowych przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej nie ustalił, bo jak się wydaje przyjął, że w/w małż. Ł. i małż. G. nie żyją - następców prawnych zmarłych współwłaścicieli nieruchomości położonej w S. przy ul. R. 30. Jednak słuszne jest stanowisko SKO, że decyzja ta nie została wydana w stosunku do osoby niebędącej stroną postępowania wywłaszczeniowego i trzeba także podkreślić, że nie została także wydana w stosunku do zmarłej osoby. Wynika to stąd, że choć w sentencji tej decyzji zostały wskazane osoby, które jak wyżej to podano organ przyjął, że nie żyły w dacie jej wydania, to jednak stwierdzić należy, że osoby te nie były adresatami tej decyzji i nie były traktowane jako strony postępowania. Wyraźnie bowiem wskazano w decyzji, jako następcę prawnego C. i S. małż. G. – J. C. syna J., któremu odszkodowanie miało być wypłacone po uzyskaniu tytułu własności nieruchomości, który istotnie uzyskał przez zasiedzenie, co potwierdził SR w S. w w/w prawomocnym postanowieniu z 1979r., tak samo odszkodowanie za udział w nieruchomości należący do A. i M. małż. Ł. miało być wypłacone po uzyskaniu tytułu własności(udziału w przedmiotowej nieruchomości) przez uprawnione osoby. Do tego momentu zostało złożone do depozytu sądowego. Ponadto istotne jest, co wynika z akt sprawy, że w postępowaniu wywłaszczeniowym brali udział nie tylko ustaleni sądownie i wskazani jako adresaci decyzji - spadkobiercy J. K., ale także właśnie wskazany w decyzji J. C. oraz A. Ł., J. Ł., J. Ł. – uznani następcami prawnymi małż. A. i M. Ł.. Decyzja z dnia 13 listopada 1978r. została im doręczona z pouczeniem o prawie wniesienia odwołania do Wojewody w terminie 14 dni od daty jej otrzymania (dowody doręczenia k. 57-62 oraz 71 i 70 akt adm. tom I). Żadna ze stron postępowania wywłaszczeniowego odwołania nie wniosła. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzja Naczelnika Miasta S. przejmująca na własność Skarbu Państwa przedmiotową nieruchomość została skierowana do osoby nie będącej strona w sprawie. Interes prawny spadkobierców i następców prawnych poprzednich współwłaścicieli nie został również naruszony w postępowaniu o przejęcie nieruchomości przez pozbawienie ich udziału w tym postępowaniu. W ocenie Sądu, w tych okolicznościach, jak trafnie to ustaliło SKO, nie ma podstaw do przyjęcia, że decyzja wywłaszczeniowa została wydana z rażącym naruszeniem prawa z powodu skierowania jej do osoby niebędącej stroną w sprawie. Podsumowując, Sąd podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego które w sposób wyczerpujący ustaliło stan faktyczny sprawy, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym dotyczącym wydania decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia 13 listopada 1978 r., znak: [...] o przejęciu na własność Skarbu Państwa udziałów we współwłasności nieruchomości położonej w S. składającej się z zabudowanej działki nr 1106 o obszarze 472 m² i przyznaniu odszkodowania, że analiza tej decyzji dokonana w trybie nadzorczym nie daje podstaw, do stwierdzenia, że wydano ją z rażącym naruszeniem przepisów prawa stanowiących podstawę jej wydania. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło