II SA/Ke 284/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych postanawia odrzucić skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] stwierdził niedopuszczalność sprzeciwu wniesionego do organu w trybie art. 84c ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 124) na czynności kontrolne przeprowadzone w sklepie "..." w [...], należącym do [...] Sp. z. o.o. z siedzibą w [...]. Od powyższego rozstrzygnięcia pełnomocnik ww. spółki wniósł zażalenie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła [...] Sp. z. o.o. z siedzibą w [...]. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd bada przede wszystkim jej dopuszczalność. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Z kolei art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne, 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, 3. postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 4. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 6. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, 7. inne akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 8. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, 9. bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu, należało dokonać kontroli dopuszczalności skargi w rozpatrywanej sprawie. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane na skutek sprzeciwu złożonego przez stronę skarżącą w trybie art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Tymczasem z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r., sygn. akt II GPS 3/13 (dostępne http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wynika, że na odmowę rozpatrzenia sprzeciwu wniesionego na podstawie art. 84c ust. 1 ww. ustawy nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego posiada tzw. ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć innej sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu tego sądu. Skład, który nie podziela wspomnianego stanowiska, może jedynie ponownie przedstawić dane zagadnienie odpowiedniemu składowi powiększonemu. Sytuacja taka nie ma jednak miejsca w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu powołanej uchwały Sąd wskazał, że postępowanie organu w zakresie kontroli, o której mowa w art. 84c ustawy o działalności gospodarczej, nie jest postępowaniem administracyjnym, a w postanowieniach wydawanych na skutek rozpatrzenia sprzeciwu organ kontroli nie rozstrzyga bezpośrednio o obowiązkach lub uprawnieniach kontrolowanego przedsiębiorcy. Skoro zaś postępowanie kontrolne prowadzone na podstawie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie ma charakteru postępowania administracyjnego, to oznacza, że sprzeciw wniesiony w postępowaniu kontrolnym, nie prowadzi do wszczęcia nowego postępowania względem postępowania kontrolnego, a zwłaszcza nie wszczyna postępowania administracyjnego w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Postanowienia podjęte w wyniku rozpatrzenia sprzeciwu wpływają więc jedynie na sytuację faktyczną a nie prawną kontrolowanego przedsiębiorcy, bowiem odnoszą się one do samej kontroli, a więc do obowiązków organu prowadzącego kontrolę. Nie ma podstaw, aby z takiego postanowienia wyprowadzić jakiekolwiek uprawnienia kontrolowanego podmiotu. Rozważania na temat charakteru prawnego postanowień wydanych na skutek rozpatrzenia sprzeciwu determinują analogiczne rozwiązanie w przypadku odmowy rozpatrzenia sprzeciwu, które także nie jest rozstrzygnięciem podjętym w postępowaniu administracyjnym (zob. postanowienie NSA z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt II GSK 2368/14, dostępne http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielając przywołane wywody Sąd wyraża pogląd, że zapadłe w sprawie postanowienia dotyczące stwierdzenia niedopuszczalności określonego w art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej sprzeciwu wobec podjęcia i wykonania czynności kontrolnych – również nie stanowią innego niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 ppsa aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Postanowienia takie, zmierzające w istocie do odmowy rozpatrzenia sprzeciwu, nie są bowiem podejmowane w postępowaniu administracyjnym, nie rozstrzygają o obowiązkach lub uprawnieniach kontrolowanego, a w konsekwencji również nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Postanowienia takie nie stanowią także żadnego z aktów, o jakich mowa w pozostałych przepisach art. 3 § 2 p.p.s.a. Również przepisy ustaw szczególnych, w tym zwłaszcza ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, nie przewidują sądowej kontroli takich postanowień (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Dlatego skarga na postanowienie wydane w przedmiocie niedopuszczalności sprzeciwu z art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej była niedopuszczalna, co spowodowało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.