II SA/Ke 29/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie sądowe. M. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Jak wynika z akt administracyjnych M. P. w dniu 10 lipca 2013 r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Decyzją z dnia [...] organ I instancji odmówił przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia stwierdzając, że wnioskodawczyni nie zrezygnowała z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki, a poza tym nie spełniła kryterium dochodowego. W wyniku rozpatrzenia złożonego przez M. P. odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodziło się z rozstrzygnięciem organu I instancji, że wnioskodawczyni nie spełnia przesłanki określonej w art. 16a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) dalej "ustawa o świadczeniach rodzinnych", zgodnie z którym specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 1439) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli zrezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz przesłanki określonej w art. 16a ust. 2, zgodnie z którym zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 623 zł. Od tej decyzji strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W rozpoznawanej sprawie zawieszenie postępowania sądowego jest uzasadnione wystąpieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Po 1026/13) do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym "czy art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, ze zm.), w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?" Niewątpliwie odpowiedź Trybunału Konstytucyjnego na cytowane pytanie będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, gdyż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że powodem odmowy przyznania wnioskodawczyni żądanego świadczenia było ustalenie, że nie spełniła ona przesłanki określonej w art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w postaci rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się również postępowanie zarejestrowane pod sygnaturą K 38/13, zainicjowane wnioskiem grupy posłów na Sejm RP z 26 lipca 2013 r., o zbadanie zgodności art. 16a ust. 2-5 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym jej ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548), z art. 2 i art. 32 ust. 1 w związku z art. 69 Konstytucji RP, w zakresie, w jakim regulacja ta uniemożliwia nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego osobom obciążonym obowiązkiem alimentacyjnym na podstawie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (zdolnym do pracy, a niezatrudnionym ze względu na konieczność sprawowania opieki nad innymi niż jej dziecko niepełnosprawnym członkiem rodziny) poprzez wprowadzenie tzw. kryterium dochodowego, czym naruszone zostały zasady demokratycznego państwa prawa, w szczególności zasada sprawiedliwości społecznej, oraz zasada równości wobec prawa i obowiązek zapewnienia osobom niepełnosprawnym pomocy w zabezpieczeniu egzystencji. Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie niniejszej sprawy uwarunkowane jest również wynikiem postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym pod sygnaturą K 38/13, skoro jedną z przyczyn odmowy przyznania skarżącej żądanego świadczenia było nie spełnienie przez nią kryterium dochodowego. Ewentualne stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności art. 16a ust. 1 i 16a ust. 2-5 ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją, oznaczałoby, że sytuacja prawna skarżącej mogłaby ulec istotnej zmianie. Wobec tego, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono o zawieszeniu postępowania sądowego do czasu rozstrzygnięcia opisanych spraw przez Trybunał Konstytucyjny.