II SA/Ke 311/10

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 30 czerwca 2010 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków E. S. i B. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. S. i B. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych. E. S. w dniu 31 maja 2010 r., a B. S. w dniu 21 czerwca 2010 r. złożyli odrębne formularze urzędowe PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki Ze złożonych formularzy wynika następujący stan faktyczny: skarżący prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z dwiema dorosłymi córkami. Wnioskodawca pracował za granicą. W złożonym formularzu został wykazany miesięczny dochód w wysokości 1900 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1200 zł netto miesięcznie. Starsza córka odbywa do 30 czerwca 2010 r. staż, za który otrzymuje świadczenie w wysokości 760 zł miesięcznie. Młodsza córka studiuje, opłata za jej studia wynosi 400 zł na dwa miesiące. Skarżąca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 2,92 ha, które przynosi dochód w wysokości 500 zł miesięcznie. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej. p.p.s.a) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, tj. w sytuacji ubóstwa. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić minimum warunków socjalnych sobie i osobom pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. W rozpatrywanej sprawie wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych podlegają oddaleniu. Nie można uznać, że wnioskodawcy osiągający stałe dochody z dwóch wynagrodzeń za pracę i gospodarstwa domowego, opłacający studia dorosłej córki są osobami żyjącymi w ubóstwie, pozbawionymi dostatecznych środków materialnych dla zaspokojenia potrzeb swoich własnych oraz rodziny, a w związku z tym wymagającymi pomocy państwa polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych. Podniesiona we wniosku okoliczność, że wnioskodawca poniósł w postępowaniu przed sądem rejonowym bardzo koszty opinii biegłych, jak również wpis sądowy od skargi w sprawie II SA/Ke 50/09 rozpoznanej przez tutejszy Sąd świadczy o jego dużych możliwościach finansowych. Należy podkreślić, że w postępowaniu sądoadministracyjnym nie są sporządzanie opinie biegłych, Sąd orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, ewentualnie może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 106 § 3 p.ps.a). W tej sytuacji należy stwierdzić, że wnioskodawcy przy racjonalnym gospodarowaniu stałym dochodem z dwóch wynagrodzeń za pracę oraz gospodarstwa rolnego będą w stanie uiścić solidarnie wpis sądowy od skargi wynoszący w rozpatrywanej sprawie 500 zł oraz ponieść inne ewentualne koszty sądowe na późniejszym etapie postępowania (w wypadku oddalenia skargi – opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i 250 zł tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej). Uiszczenie opłaty przez jednego skarżącego zwalnia drugiego z obowiązku jej uiszczenia. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 i 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.