II SA/Ke 313/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. H. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 września 2008 r. w sprawie ze skargi E. H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2007 postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 25 września 2008 r. oddalił skargę E. H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2007. W dniu 22 października 2008 r. E. H. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 września 2008 r. We wniosku podniósł, że w rozpatrywanej sprawie nie miał ustanowionego adwokata ani radcy prawnego, a na rozprawie sądowej nie był obecny z powodu ważnych spraw rodzinnych. Ponadto stwierdził, że jego wcześniejsze doświadczenia z sądem administracyjnym wskazywały, że wszystkie wyroki sądowe były doręczane stronom z urzędu. Pismem z dnia 28 października 2008 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu poprzez złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu bez rozpoznania oraz wskazanie, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W wyznaczonym terminie E. H złożył pismo, w którym zawarł wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz oświadczył, że cyt.: "przyczyną uchybienia terminu złożenia wniosku były ważne sprawy rodzinne /sam wychowuję dwójkę nieletnich dzieci i opiekuję się 90-letnią matką/ która to przyczyna ustała w dniu 15 października 2008 r." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeżeli strona nie dokonała tej czynności w ustawowym terminie bez swojej winy. W świetle postanowień zawartych w art. 87 powołanej ustawy uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin; 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto stanowisko, że o braku winy zainteresowanego podmiotu w zachowaniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy zainteresowany podmiot działał z najwyższą starannością, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej (por. wyrok NSA OZ w Lublinie z dnia 8 lipca 1998r., I SA/Lu 727/97 – LEX nr 34743; wyrok NSA OZ w Szczecinie z dnia 2 lutego 2000r., SA/Sz 2125/98 – LEX nr 39797). W niniejszej sprawie E. H. podniesioną argumentacją nie uprawdopodobnił braku winy w niezłożeniu w wyznaczonym terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Po pierwsze, skarżący został pouczony w doręczonym mu dnia 12 sierpnia 2008 r. zawiadomieniu o wyznaczeniu terminu rozprawy, że na gruncie obecnie obowiązującej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sentencji wyroku ogłoszonego na rozprawie nie doręcza się stronom nieobecnym na rozprawie, z wyjątkiem strony działającej bez adwokata lub radcy prawnego która była nieobecna na rozprawie z powodu pozbawienia wolności. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Złożenie wniosku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną. Po drugie, skarżący nie składał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu w rozpatrywanej sprawie, a zatem brak reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika prawnego wynikał wyłącznie z woli wnioskodawcy. Po trzecie, podana przez E. H. okoliczność "ważne sprawy rodzinne" jako kolejna przyczyna uchybienia terminu została sformułowana w sposób bardzo ogólny i nieprecyzyjny, a zatem nie można na tej podstawie ocenić, czy była to trudna do przezwyciężenia przeszkoda, niezależna od wnioskodawcy. Ponadto należy podkreślić, że z informacji podanych przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że jego syn w grudniu 2008 r. skończy 18 lat, a córka ma 15 lat. Nie zostało wykazane, aby dzieci wymagały stałej opieki, a zważywszy na ich wiek można oczekiwać od nich pomocy w nadaniu na poczcie przesyłki pocztowej czy też w opiece nad 90-letnią matką wnioskodawcy. Biorąc pod uwagę podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdza, że E. H. nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku było przez niego niezawinione, a zatem jego wniosek o przywrócenie uchybionego terminu podlega oddaleniu. W tej sytuacji orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 86 § 1 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.