II SA/Ke 431/08

WyrokWSA w Kielcach2008-10-01

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa skierowania osoby posiadającej kategorię wojskową E do wojskowej komisji lekarskiej jest uzasadniona brakiem uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych?
Ratio decidendi
Skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej na wniosek poborowego może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Brak takich potrzeb uzasadnia odmowę skierowania, nawet jeśli osoba ubiega się o zmianę kategorii zdrowia z E na wyższą, a jej stan zdrowia uległ poprawie. Organ administracji nie jest zobowiązany do przekazania wniosku do innego organu, jeśli sam jest właściwy do jego rozpoznania, ale przepisy materialne uniemożliwiają jego uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżący, T. S., posiadający kategorię wojskową E (trwale niezdolny do służby wojskowej), złożył wniosek o skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej w celu zmiany kategorii zdrowia na A, argumentując poprawę stanu zdrowia i chęć podjęcia pracy w służbach mundurowych. Wojskowy Komendant Uzupełnień odmówił skierowania, wskazując na brak uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, domagając się uchylenia decyzji i przyznania kategorii A.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 października 2008r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do wojskowej komisji lekarskiej oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojskowy Komendant Uzupełnień po rozpoznaniu wniosku T. S. odmówił skierowania do Wojskowej Komisji Lekarskiej. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 29 ust. 1, 2 i 5 oraz art. 30a, art. 58 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony RP (Dz.U. z 2004r. Nr 241, poz. 2416). W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 16 lipca 1993r. decyzją WKL T. S. otrzymał kat. E – trwale i całkowicie niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Odmowa skierowania do wojskowej komisji lekarskiej na wniosek T. S. nastąpiła z powodu tego, że "nie istnieją uzupełnieniowe potrzeby Sił Zbrojnych". W odwołaniu od powyższej decyzji T. S. wniósł o skierowanie go na komisje lekarską i podniósł, że posiadając kategorię E ma utrudnione podjęcie pracy w służbach mundurowych, które wymagają posiadania kategorii zdrowia A. Jego obecny stan zdrowia jest bardzo dobry, intensywnie uprawia sport, posiada czarny pas w karate, licencję strzelectwa sportowego. Decyzją z dnia [...] Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego, po rozpoznaniu odwołania T. S. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję z dnia 2 czerwca 2008r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że podziela stanowisko Wojskowego Komendanta Uzupełnień, ponieważ nie zachodzi obecnie potrzeba kierowania skarżącego do wojskowej komisji lekarskiej z tego powodu, że żadna jednostka wojskowa nie wystąpiła o uzupełnienie jej składu osobą T. S.. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego wskazał także, że zasadniczo o zdolności do odbywania służby wojskowej orzeka poborowa komisja lekarska, natomiast w okresie kiedy ona nie funkcjonuje - wojskowa komisja lekarska. Zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP komisja orzeka w każdym czasie. Wobec tego organ pouczył skarżącego, posiadającego kategorię E, że może on zwrócić się do Terenowej Komisji Lekarskiej ze swoja sprawą. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożył T. S. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także "otrzymanie kategorii zdrowotnej A oraz skierowanie na badania lekarskie, które potwierdzą otrzymanie kategorii zdrowotnej A z przeniesieniem do rezerwy". W uzasadnieniu skarżący podniósł, że jego stan zdrowia jest bardzo dobry, zaś kategorię zdrowia A chce uzyskać, gdyż taka jest wymagana do podjęcia pracy w służbach mundurowych. W piśmie złożonym w terminie do odwołania pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji rażące naruszenie: - art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony RP, poprzez jego błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skoro wobec skarżącego nie wszczęto procedury mającej na celu uzupełnienie składu osobowego przez jednostki wojskowe, to tym samym nie było konieczności kierowania go na badania do wojskowej komisji lekarskiej, - art. 65 § 1 kpa poprzez niczym nieuzasadnione jego niezastosowanie podczas wydawania decyzji. W uzasadnieniu pełnomocnik stwierdził, że organ słusznie uznał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy do rozpatrzenia wniosku skarżącego właściwa jest Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska. W takiej sytuacji organ wydał "decyzję odmowną w przedmiocie przekazania jego wniosku do organu właściwego", czym w sposób oczywisty i rażący naruszył art. 65 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ był zobowiązany z mocy ustawy do niezwłocznego przekazania wniosku skarżącego do właściwego organu, wydając w tym zakresie stosowne postanowienie, a nie był uprawniony do orzekania decyzją w sprawie, w której jest niewłaściwy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto podniósł, że twierdzenie autora skargi, że decyzja dotyczy odmowy przekazania wniosku do właściwego organu jest nieporozumieniem. Zwrócił także uwagę na treść przepisu art. 29 ust. 5 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, zgodnie z którym skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej na wniosek określonych osób może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy, bądź dawał podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji (art. 145 § ustawy p.p.s.a.). Ustalony przez organy stan faktyczny w sprawie nie budzi wątpliwości i nie był kwestionowany przez stronę. Bezsporną jest okoliczność, że skarżący, urodzony [...] został decyzją Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] ze względu na stan zdrowia uznany za trwale i całkowicie niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, otrzymując kategorię zdolności do czynnej służby wojskowej – E (art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy). Zgodnie z treścią art. 58 ust. 2 ustawy nie podlegał on z tego powodu obowiązkowi służby wojskowej. Wniosek o skierowanie na komisję lekarską w celu zmiany kategorii zdrowia T. S. złożył do Wojskowego Komendanta Uzupełnień. W tym miejscu podnieść należy, że zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy ostateczne orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej może być w każdym czasie zmienione przez powiatową komisję lekarską z urzędu lub na wniosek poborowego lub wojskowego komendanta uzupełnień, jeżeli w stanie zdrowia poborowego nastąpiły istotne zmiany. Oznacza to, że przepis ten dotyczy każdej osoby, która jako poborowy stawała przed komisją lekarską, była jako strona adresatem decyzji tej komisji bez względu na treść rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, a więc także osoby, która z uwagi na zmianę okoliczności (np. zmiany stanu zdrowia) ubiega się o ponownego badanie w celu uzyskania prawa do odbywania służby wojskowej. Żadna z wymienionych w art. 30a ustawy kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej nie została wyłączona z możliwości domagania się jej zmiany na skutek zmiany stanu zdrowia. Dotyczy to także poborowego, który otrzymał kategorię E. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 lutego 2007r. sygn. II OSK 1530/06 wskazał, że odmienna wykładnia art. 28 ust. 4 ustawy byłaby niezgodna z art. 2 Konstytucji RP ("Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej"), jak i art. 32 ust. 1 ("Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne"). Powiatowa komisja lekarska, zgodnie z § 3 i 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 2006r. w sprawie komisji lekarskich oraz wynagradzania za udział w ich pracy jest powoływana nie później niż na 30 dni przed rozpoczęciem poboru w poszczególnych województwach i działa w terminie określonym w wojewódzkim planie poboru, z zastrzeżeniem § 4. Przewodniczący powiatowej komisji lekarskiej może w uzasadnionym wypadku zarządzić posiedzenie komisji po upływie terminu określonego w § 3, jeżeli zaistnieją okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 4 ustawy. Stosownie natomiast do art. 29 ust. 1 ustawy w czasie, kiedy nie urzęduje powiatowa komisja lekarska do orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej poborowych właściwe są wojskowe komisje lekarskie. Poborowych kieruje do tych komisji na ich wniosek lub z urzędu wojskowy komendant uzupełnień (art. 29 ust. 2). W tym miejscu należy podzielić stanowisko organu, że skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej na wniosek poborowego może nastąpić wyłącznie w przypadku istnienia uzupełnieniowych potrzeb Sił Zbrojnych. Wynika to wprost z przepis art. 29 ust. 5 ustawy. Bezspornym w sprawie jest, że w czasie złożenia przez skarżącego wniosku o skierowanie na komisję lekarską sytuacja przewidziana w art. 29 ust. 5 nie istniała. Z tego wynika, że Wojskowy Komendant Uzupełnień nie mógł skierować skarżącego na jego wniosek do wojskowej komisji lekarskiej w celu wydania orzeczenia o zdolności do czynnej służby wojskowej. W sprawie niniejszej organ, wbrew stanowisku skarżącego nie mógł zastosować art. 65 § 1 kpa, gdyż przepis ten reguluje obowiązek organu administracji niewłaściwego do niezwłocznego przekazania podania organowi właściwemu w fazie wszczęcia postępowania. W sprawie niniejszej na podstawie przepisu art. 29 ust. 2 ustawy organ – Wojskowy Komendant Uzupełnień był właściwy do rozpoznania wniosku poborowego o skierowanie go do wojskowej komisji lekarskiej na jego wniosek, lecz musiał zastosować przepis art. 29 ust. 5, który z przyczyn w nim wymienionych spowodował odmowę skierowania. Nie występuje tu zatem przypadek, o którym mowa w art.65 § kpa. Niezasadny jest zatem zarzut skargi, że organ wydal decyzję odmowną w przedmiocie przekazania jego wniosku do organu właściwego, czym w sposób oczywisty i rażący naruszył art. 65 § 1 kpa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło