II SA/Ke 450/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 27 maja 2025 r. [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia w charakterze strony do udziału w postępowaniu oddala skargę. Wojewoda Świętokrzyski zaskarżonym postanowieniem z 27 maja 2025 r. znak: [...], po rozpatrzeniu zażalenia J. R. na postanowienie Starosty [...] z 22 kwietnia 2025 r. odmawiające żalącemu dopuszczenia w charakterze strony do udziału w postępowaniu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy stacji transformatorowej na terenie działki nr ewid.[...] położonej we W., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 i 144 kpa, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że 11 kwietnia 2025 r. do Starosty [...] wpłynął wniosek J. R. o uznanie go za stronę w postępowaniu dotyczącym zgłoszenia budowy stacji transformatorowej wraz z przyłączem kablowym na działce nr ewid.[...] Dalej Wojewoda podniósł, że postępowanie zgłoszeniowe jest uproszczoną procedurą i jednocześnie rodzajem przywileju, umożliwiającym inwestorowi legalne rozpoczęcie budowy lub robót budowlanych, ale tylko w odniesieniu do ściśle określonych obiektów i robót, nieskomplikowanych pod względem techniczno - budowlanym, wymienionych w art. 29 ust. 1, 2, 3, 4 ustawy Prawo budowlane i tylko w ściśle określonych okolicznościach. W ramach uproszczenia procedury legalnego przystąpienia do wykonywania prac budowlanych przyjęte zostało, że budowa na podstawie zgłoszenia odbywa się bez udziału innych niż inwestor stron postępowania. Wykluczenie z udziału w postępowaniu zgłoszeniowym dotyczy z reguły sąsiadów inwestora. W tej sytuacji słusznie Starosta [...] prowadził przedmiotowe postępowanie zgłoszeniowe tylko z udziałem inwestora. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia, J. R. zaskarżonemu postępowaniu zarzucił naruszenie art. 6, art. 7, art. 77, art. 8 oraz art. 107 § 1 kpa, polegające na oparciu postanowienia i jego uzasadnienia na dowolnej argumentacji w oderwaniu od przepisów prawa i obowiązków organu w tym zakresie. W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że organy nie rozstrzygnęły w pełni wniosku skarżącego o uznanie za stronę postępowania, gdyż postępowanie jest prowadzone w sprawie nie tylko stacji transformatorowej, ale również i przyłącza kablowego. Tymczasem zaskarżone postanowienie wyraźnie wskazuje, że organ rozstrzyga sprawę jedynie w zakresie stacji transformatorowej. Wnoszący skargę także zarzucił, że zgłoszone roboty podlegają uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, a nie jedynie zgłoszeniu. Planowana stacja transformatorowa wraz z przyłączem kablowym nie może być objęta trybem zawartym w art. 29 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Ponadto ww. obiekty są częścią większej inwestycji związanej z wydanymi m.in. decyzjami o pozwoleniu na budowę z 29 stycznia 2024 r. i z 27 lutego 2024 r. W związku z faktem, że budowa ww. obiektu wymaga uzyskania pozwolenia na budowę i w takim trybie powinna być procedowana, to skarżący powinien, jako właściciel działek o nr [...], zostać uznanym za stronę tego postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności postanowienia objętego skargą (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący domagał się dopuszczenia go w charakterze strony do udziału w postępowaniu dotyczącym zgłoszenia zamiaru budowy stacji transformatorowej wraz z przyłączem kablowym. Należy zgodzić się z organami obu instancji, że skarżący nie jest i nie może być uznany za stronę postępowania zainicjowanego powyższym zgłoszeniem. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że postępowanie zgłoszeniowe jest uproszczoną formą i stroną tego postępowania jest jedynie inwestor, co uzasadnione jest tym, że zgłoszenie dotyczy przedsięwzięć o małym stopniu skomplikowania i znikomym oddziaływaniu na otoczenie (por. wyroki NSA z 26 stycznia 2015 r., II OSK 1620/13, i z 17 października 2018 r., II OSK 2544/16, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto przyjęcie, że inne – poza inwestorem - osoby mają interes w sprawie zainicjowanej zgłoszeniem i należy zapewnić im udział w postępowaniu, wymagałoby zachowania odpowiednich procedur umożliwiających tym osobą wzięcie udziału w postępowaniu takich jak zawiadomienie o wszczęciu postępowania, umożliwienie zapoznania się z materiałem zgromadzonym w sprawie oraz wypowiedzenie się przed wydaniem decyzji. To wszystko kłóciłoby się ze specyfiką trybu postępowania zgłoszeniowego, gdzie organ ma niezwykle krótki termin na rozpoznanie zgłoszenia i ewentualne zgłoszenie sprzeciwu (por. wyrok NSA z 17 lutego 2010 r., II OSK 346/09, dostępny: jw.). Uwzględniając spójne w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych, które skład orzekający w pełni podziela, nie można uznać skarżącego, który nie był inwestorem (nie dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych) za stronę w postępowaniu zgłoszeniowym. Oczywiście nie przesądza to, że inne osoby dysponujące tytułem prawnym do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, w szczególności właściciele nieruchomości sąsiednich, mogą być pozbawione możliwości korzystania z realizacji swych uprawnień na drodze administracyjnej. Jednak realizacja ich uprawnień może mieć miejsce w ramach innego postępowania przed właściwym organem nadzoru budowlanego (por. E. Radziszewski, Prawo budowlane. Przepisy i komentarz, Warszawa 2004, s. 87). Odnosząc się do treści skargi należy zaznaczyć, że przedmiotem badania w niniejszej sprawie było wyłącznie postanowienie w przedmiocie odmowy dopuszczenia skarżącego w charakterze strony do udziału w postępowaniu, które organ prowadził w trybie zgłoszeniowym. Dlatego też kwestie podniesione w skardze – czy zgłoszone roboty budowalne powinny być objęte zgłoszeniem, czy pozwoleniem na budowę – znajdują się poza zakresem rozpoznania Sądu. Nie może mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy zarzut, że wniosek skarżącego o uznanie za stronę postępowania nie został w pełni rozstrzygnięty, gdyż w zaskarżonym postanowieniu wskazano, że organ rozstrzyga sprawę jedynie w zakresie stacji transformatorowej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w sprawie zgłoszenia budowy stacji transformatorowej i przyłącza kablowego, toczyło się jedno postępowanie (nie było osobnego postępowania w sprawie przyłącza kablowego) o znaku: [...] i właśnie w postępowaniu o tym znaku wydał postanowienie organ I instancji, a następnie Wojewoda utrzymał to postanowienie w mocy. Tak więc brak dodatnia słów "wraz z przyłączem kablowym", stanowił jedynie przeoczenie organu. Ponadto z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że wniosek został złożony w sprawie zgłoszenia budowy stacji transformatorowej wraz z przyłączem kablowym. Odnosząc się do powołanego w skardze poglądu prawnego wyrażonego w wyroku WSA w Krakowie z 5 czerwca 2025 r., II SA/Kr 260/25 należy wyjaśnić, że możliwość wdrożenia w sprawach załatwianych milcząco, (o ile można do nich zaliczyć sprawy załatwiane w trybie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego i w konsekwencji stosować do nich normy zawarte w art. 122a § 2 pkt 2 k.p.a – por. rozbieżne orzecznictwo sądów administracyjnych przywołane w uzasadnieniu ww. wyroku WSA w Krakowie), nadzwyczajnych trybów weryfikacji, nie oznacza poszerzenia kręgu stron w postępowaniu zwyczajnym prowadzonym przez organ architektoniczno-budowlany w sprawach, o jakich mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Odpowiedź na pytanie, czy wśród tych postępowań nadzwyczajnych mieści się też skarga o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., pozostaje poza zakresem niniejszej sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.