II SA/Ke 461/21

WyrokWSA w Kielcach2021-06-23

Skład orzekający: Renata Detka, Agnieszka Banach, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej są związane orzeczeniami lekarskimi jednostek orzeczniczych w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, nawet jeśli strona kwestionuje ich ustalenia medyczne?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, w tym organy inspekcji sanitarnej, są związane orzeczeniami lekarskimi wydanymi przez uprawnione jednostki orzecznicze w zakresie stwierdzenia lub braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Organy te nie posiadają kompetencji do merytorycznej kontroli tych orzeczeń ani do dokonywania własnych ustaleń medycznych. W przypadku braku orzeczenia lekarskiego stwierdzającego chorobę zawodową, organ administracji nie może wydać decyzji o jej stwierdzeniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L.O. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej – przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym. Organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. i Instytutu Medycyny Pracy w Ł., które stwierdziły brak zmian chorobowych charakterystycznych dla chorób zawodowych, mimo rozpoznania u skarżącej nieżytu krtani i dysfonii. Skarżąca zarzuciła organom nierzetelną ocenę medyczną i wniosła o zmianę decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi L.O. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] marca 2021 r. znak: [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2021 r. znak: [...] Inspektor Sanitarny (dalej "[...]PWIS") utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. (dalej "PPIS w K.") z dnia [...] stycznia 2021 r. znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia u L. O. choroby zawodowej, tj. przewlekłych chorób narządu głosu spowodowanych nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat, wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) zwanego dalej "rozporządzeniem". W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że po otrzymaniu w dniu 6 maja 2019 r. zgłoszenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. (dalej też jako: "WOMP w K.") o podejrzeniu u L. O. wskazanej choroby zawodowej, organ pierwszej instancji szczegółowo ustalił przebieg zatrudnienia skarżącej w okresie od 1 września 1982 r. do 31 sierpnia 2018 r., wskazując, że na przestrzeni 36 lat skarżąca jako nauczyciel była narażona na nadmierny wysiłek głosowy. Jednocześnie organ odwoławczy podał, że na podstawie karty oceny narażenia zawodowego L. O. WOMP w K. w dniu 12 grudnia 2019 r. wydał orzeczenie lekarskie numer [...] o braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. Na podstawie przeprowadzonej diagnostyki fonoaudiologicznej nie znaleziono bowiem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Nie stwierdzono zmian chorobowych uznanych za następstwo nadmiernego wysiłku głosowego, tj. guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych ani niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią. W badaniach wideostroboskopowych nie stwierdzono wrzecionowatej niedomykalności fonacyjnej głośni. Natomiast w trakcie obserwacji w WOMP w K. na podstawie wykonanych konsultacji foniatrycznych stwierdzono u skarżącej przewlekły prosty nieżyt błony śluzowej gardła i krtani z cechami dysfonii hiperfunkcjonalnej z dysfonią fluktuacyjną. W treści orzeczenia wskazano jednak, że rozpoznany u skarżącej nieżyt błony śluzowej krtani nie ma klinicznych cech schorzenia powodowanego nadmiernym wysiłkiem głosowym, ujętego w wykazie chorób zawodowych. Stąd też finalnie uznano, że brak jest podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby zawodowej narządu głosu. Jak wskazał następnie organ drugiej instancji, postępowanie diagnostyczno-orzecznicze w trybie odwoławczym przeprowadził także Instytut Medycyny Pracy w Ł. (dalej "IMP w Ł."), który na podstawie analizy narażenia zawodowego, dokumentacji medycznej oraz przeprowadzonych dwukrotnie (w dniach 13 lipca 2020 r. i 10 listopada 2020 r.) specjalistycznych badań lekarskich - oceny wydolności głosowej krtani metodą wideostroboskopową, wydał w dniu 24 listopada 2020 r. orzeczenie lekarskie numer [...] w którym, podobnie jak jednostka orzecznicza I stopnia, stwierdził brak podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. Instytut wskazał, że przeprowadzona dwukrotnie ocena wydolności krtani metodą wideostroboskopową wykazała, iż fałdy głosowe są gładkie z punktowymi mikrowybroczynami na powierzchni, prawidłowo ruchome. Zwarcie fonacyjne jest okresowo pełne, okresowo jest widoczna szczelina niedomykalności. Próba obciążeniowa narządu głosu jest ujemna, po próbie obciążeniowej zwarcie fonacyjne jest pełne. Poziom fałdów głosowych jest równy. Drgania fałdów głosowych są niejednakowe, niejednoczesne, nieregularne. Nie występuje tendencja do fonacji rzekomej. W uzasadnieniu orzeczenia IMP w Ł. orzekł, podobnie jak WOMP w K., że rozpoznano u chorej przewlekły, prosty nieżyt krtani, dysfonię hyperfunkcjonalną. Nie wykazano natomiast zmian w obrębie narządu głosu charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek głosowy w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych bądź niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, które dawałyby podstawę do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Rozpoznając odwołanie od rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, PWIS wskazał, że przepisami stanowiącymi podstawę orzekania w przedmiocie choroby zawodowej są art. 2351 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1320 ze zm), zwanej dalej "k.p." oraz przepisy ww. rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, które określa m.in. sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych. W myśl przepisów rozporządzenia właściwymi do orzekania w zakresie chorób zawodowych są lekarze spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1175, ze zm.) zatrudnieni w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3 - § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia. Lekarz lub właściwy państwowy inspektor sanitarny - kierują pracownika lub byłego pracownika na badania do jednostki orzeczniczej I stopnia w celu przeprowadzenia badań diagnostycznych zakończonych wydaniem wiążącego w sprawie orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu bądź braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. PWIS wskazał, że pracownik, który został przebadany w jednostce orzeczniczej I stopnia, a który nie zgadza się z treścią wydanego orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Organ odwoławczy podkreślił, że § 7 ust. 1 rozporządzenia nie daje możliwości wniesienia przez pracownika bądź byłego pracownika kolejnego (drugiego) wniosku o przeprowadzenie następnego badania, jeżeli nie zgadza się on z wydanym orzeczeniem jednostki II stopnia. Nadto PWIS wyjaśnił, że organ wydający decyzję jest związany treścią orzeczenia lekarskiego w zakresie poczynionych w nim ustaleń, tj. dotyczących schorzenia i jego przyczyn. Oznacza to, że państwowy inspektor sanitarny wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek orzeczniczych, ani też do dokonywania własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Organ powołał się na wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2002 r., sygn. akt OPS 3/02 pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w opinii lekarskiej wydanej przez uprawnioną jednostkę medyczną. [...]PWIS podkreślił, że opinia strony postępowania nieposiadającej wiedzy specjalistycznej nie może być przez organ administracji publicznej traktowana jako kontrargument dla opinii medycznej lekarzy specjalistów zatrudnionych w jednostkach diagnostyczno-orzeczniczych upoważnionych do orzekania w sprawie chorób zawodowych. Jedyne jednostki, które mają kompetencje merytoryczne w zakresie ustalania stanu zdrowia decydującego o stwierdzeniu choroby zawodowej, to jednostki orzecznicze. Jednocześnie organ odwoławczy podniósł, że w aktach sprawy znajdują się dwa negatywne orzeczenia lekarskie, w których jednostki orzecznicze nie rozpoznały u skarżącej choroby zawodowej, tj. orzeczenie WOMP w K. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr PMLO-KCHZ [...] oraz orzeczenie IMP w Ł. w dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] wraz z jego korektą z dnia 17 grudnia 2020 r. Organ odwoławczy podkreślił, że WOMP w K., na podstawie przeprowadzonej diagnostyki fonoaudiologicznej nie stwierdził zmian chorobowych uznanych za następstwo nadmiernego wysiłku głosowego, tj. guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych oraz niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią. W wywiadzie przeprowadzonym w WOMP w K. pacjentka podała, że od ok. 20 lat występują u niej dolegliwości ze strony narządu głosu pod postacią okresowej chrypki, zanikania głosu, aż do bezgłosu. Skarżąca korzystała z urlopów dla poratowania zdrowia i pozostaje pod kontrolą poradni laryngologicznej. W 2017 r. konsultowana była w poradni foniatrycznej WOMP w K. w ramach programu profilaktycznego. Poza tym leczy się z powodu cukrzycy i nadciśnienia tętniczego. W listopadzie 2019 r. dodatkowo konsultowana była w [...] Centrum Onkologii z uwagi na stwierdzone zmiany w obrębie migdałka językowego. Z dostarczonego do WOMP w K. zaświadczenia z ww. poradni wynika, że rozpoznano jedynie cechy przewlekłego zapalenia krtani bez innych współistniejących zmian. [...]PWIS wskazał dalej, że IMP w Ł., podobnie jak jednostka orzecznicza I stopnia, nie rozpoznał u badanej zmian w obrębie narządu głosu charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek głosowy, a stwierdzone u skarżącej zmiany morfologiczno - czynnościowe w zakresie krtani, nie są objęte wykazem chorób zawodowych. Organ odwoławczy wyjaśnił, że bez orzeczenia lekarskiego bądź sprzecznie z nim organ inspekcji sanitarnej nie może dokonać rozpoznania choroby. Tym samym ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego. W niniejszej sprawie natomiast właściwe jednostki orzecznicze I i II stopnia stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej. Z orzeczeń tych wynika bezspornie, że nie stwierdzono zmian w narządzie głosu odpowiadających schorzeniom wymienionym w pozycji 15 załącznika do rozporządzenia. Właściwe jednostki orzecznicze uznały, że niewątpliwie skarżąca ma chorobę narządu głosu tj. prosty nieżyt krtani, jednak nie ma ona podłoża zawodowego, a zatem nie można stwierdzić u niej choroby zawodowej. Zważywszy na powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że skoro w niniejszej sprawie lekarze jednostek orzeczniczych I i II stopnia wydali zgodne opinie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, a stanowiska te zawierają elementy merytorycznie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wskazują, iż nie rozpoznano u skarżącej choroby wymienionej w pozycji 15, to w myśl art. 2351 k.p.a. nie ma podstaw do wydania decyzji, która byłaby sprzeczna z rozpoznaniem zawartym w orzeczeniu, spełniającym wymogi proceduralne i wyjaśniającym poczynione rozpoznanie. [...] wskazał, że brak orzeczenia lekarskiego stwierdzającego chorobę zawodową wyklucza wydanie decyzji o jej stwierdzeniu. Wobec powyższego ocenił, że organ pierwszej instancji wydał decyzję merytorycznie zasadną, uznając, iż okoliczność niestwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej została udowodniona. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję organu odwoławczego L. O. zarzuciła, że organy orzekające rozpoznały sprawę wyłącznie pod względem prawnym i merytorycznym, a nie medycznym. Skarżąca podniosła, że według kart leczenia i opinii lekarzy specjalistów podczas badań w WOMP w K. oraz IMP w Ł. stwierdzono u niej zmiany w narządach głosu odpowiadające schorzeniom wymienionym w pozycji 15 załącznika do rozporządzenia. Zdaniem skarżącej, decydujące w sprawie jest badanie przeprowadzone w dniu 20 listopada 2019 r. w poradni foniatrycznej, gdzie stwierdzono "cechy niedowładu fałdów głosowych, cyt.: (...) asymetria wypukła migdałkowo językowa". Skarżąca wskazała, że w wyniku tego badania została skierowana do Ś. Centrum Onkologii w K., gdzie nie stwierdzono, aby zaistniałe zmiany były nowotworowymi, jednak uznano, że powstały one wskutek nadmiernego wysiłku głosowego. Nadto skarżąca podniosła, że podczas badania w Ł. w dniu 13 lipca 2020 r. stwierdzono u niej szczelinę niedomykalności, pokazując zmianę na ekranie komputera i zwróciła się o dokładną analizę zdjęć z tego badania. Zdaniem skarżącej, dwukrotnie stwierdzono u niej chorobę zawodową przez lekarzy obu jednostek orzeczniczych, a kwestionowane decyzje są sprzeczne ze stanem faktycznym sprawy. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o rzetelną i wnikliwą ocenę dokumentacji leczenia w WOMP w K. oraz wszelkich badań IMP w Ł. przez niezależnego lekarza, a w konsekwencji zmianę zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), o czym strony zostały zawiadomione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, jak i poprzedzająca ją decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. nie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani też z naruszeniem prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji stanowiły przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. 2013 poz. 1367 ze zm., dalej jako "rozporządzenie"). Kodeks pracy w art. 235ą stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Do stwierdzenia choroby zawodowej, w myśl art. 235ą k.p., muszą być zatem spełnione dwie przesłanki: choroba jest wymieniona w obowiązującym wykazie chorób zawodowych oraz lekarze orzecznicy po zapoznaniu się z oceną narażenia zawodowego potwierdzą, że ma ona związek z wykonywaną pracą. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, z późn. zm.) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. W myśl ustępu 2 tego paragrafu, jednostkami orzeczniczymi I stopnia są: poradnie chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy (pkt 1), kliniki i poradnie chorób zawodowych uniwersytetów medycznych (akademii medycznych) - w zakresie wszystkich chorób zawodowych (pkt 2); poradnie chorób zakaźnych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy albo przychodnie i oddziały chorób zakaźnych poziomu wojewódzkiego - w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych (pkt 3); podmioty lecznicze, w których nastąpiła hospitalizacja - w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystąpienia ostrych objawów choroby (pkt 4). Jednostkami orzeczniczymi II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych I stopnia są instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy (§ 5 ust. 3 rozporządzenia). Właściwość jednostki, o której mowa w ust. 2, ustala się zgodnie z kryteriami określonymi w § 3 ust. 1, a w przypadku gdy pracownik zamieszkuje w innym województwie niż była wykonywana praca w narażeniu zawodowym, właściwość jednostki orzeczniczej I stopnia ustala się według aktualnego miejsca zamieszkania pracownika (§ 5 ust. 4 rozporządzenia). W sprawie skarżącej organy obu instancji rozstrzygały sprawę w oparciu o orzeczenia jednostek orzeczniczych właściwych według § 5 ww. rozporządzenia, przy czym jednostką orzeczniczą I stopnia był Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., zaś jednostką orzeczniczą II stopnia był Instytut Medycyny Pracy w Ł.. Ich orzeczenia zostały oparte o analizę narażenia zawodowego, dokumentację medyczną i przeprowadzone specjalistyczne badania lekarskie. Żadna z tych jednostek orzeczniczych - wbrew stanowisku skarżącej - nie stwierdziła u skarżącej żadnego ze schorzeń opisanych w pozycji 15 załącznika do ww. rozporządzenia, a konkretnie żadna z tych jednostek nie stwierdziła przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat w postaci: 1) guzków głosowych twardych, 2) wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych lub 3) niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią. Zatem tylko stwierdzenie przez jednostkę orzeczniczą takiej postaci choroby narządu słuchu, jaka została wymieniona w poz. 15 załącznika do rozporządzenia, kwalifikuje do orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej u skarżącej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 4 listopada 2020 r., sygn. akt II OSK 2047/18 (dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl), pojęcie choroby zawodowej jest pojęciem prawnym i odnosi się do zachorowania pozostającego w związku przyczynowo-skutkowym z pracą. Postępowanie administracyjne w przedmiocie choroby zawodowej charakteryzuje się istotną specyfiką w zakresie postępowania dowodowego. Zarówno organy inspekcji sanitarnej, jak i sądy administracyjne, nie mogą dokonywać samodzielnie ustaleń w zakresie istnienia choroby zawodowej – nie posiadają bowiem wysoko specjalistycznej wiedzy pozwalającej na samodzielną ocenę konkretnych przypadków lub jednostek chorobowych pod kątem ich zaliczenia do określonej choroby zawodowej. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest zatem uprawniony do merytorycznej kontroli orzeczeń lekarskich, ani też dokonywania w tym zakresie własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Orzeczenie lekarskie jest zatem wiarygodnym środkiem dowodowym służącym stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej (zob. np. wyrok NSA z dnia 19 lipca 2012 r., II OSK 246/12). Wiarygodność dowodowa orzeczeń jednostek orzeczniczych I i II stopnia nie została w tej sprawie podważona. W efekcie oparcie swoich decyzji przez organy obu instancji na tych orzeczeniach było prawidłowe. Sąd odnosząc się do zarzutów skargi zauważa, że nie każde schorzenie związane z długotrwałą pracą w warunkach narażenia na nadmierny wysiłek głosowy uzasadnia stwierdzenie istnienia choroby zawodowej. Skarżąca przytacza w skardze ujawnione przez lekarzy, u których się konsultowała, schorzenia takie jak: cechy niedowładu fałdów głosowych, asymetria wypukła migdałkowo językowa, czy szczelina niedomykalności, podnosząc, że świadczyć mogą one o istnieniu u niej choroby zawodowej. Niemniej wyłącznie określone przepisami prawa jednostki orzecznicze są uprawnione do wiążącego organy orzeczenia o istnieniu takiej choroby i opinie innych lekarzy nie mają decydującego znaczenia. Dokumentacja lekarska przedstawiona organowi przez wnioskodawcę stanowi niewątpliwie istotny dowód dla jednostek orzeczniczych oceniających, czy występuje choroba zawodowa. Niemniej dodatkowo po wykonanych badaniach konkretnego typu schorzenia (poz. 15 wykazu) muszą być potwierdzone przez uprawnione lekarskie jednostki orzecznicze. Skoro w niniejszej sprawie lekarze obu jednostek orzeczniczych wydali orzeczenia stwierdzające brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, a orzeczenia te zawierają elementy merytorycznie odwołujące się do przeprowadzonych badań i analizowanej dokumentacji medycznej, to nie było podstaw do wydania decyzji, która byłaby sprzeczna z rozpoznaniem zawartym w orzeczeniu, spełniającym wymogi proceduralne i wyjaśniającym dokonane rozpoznanie. Podkreślić należy, że nie jest w sprawie kwestionowane to, że skarżąca ma zmiany chorobowe w obrębie krtani (stwierdzono u niej morfologiczno-czynnościowe zmiany w obrębie krtani), które jednak nie są objęte wykazem chorób zawodowych i nie dają podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu. Natomiast wynika badań, na które powołuje się strona w skardze, uwzględniając datę i okoliczności ich wykonania, były znane lekarzom specjalistom wydającym orzeczenia w jednostkach orzeczniczych, zwłaszcza w IMP w Ł.. Nie spowodowały one jednak rozpoznania u skarżącej choroby narządu głosu wymienionej w poz. 15 wykazu stanowiącego załącznik do rozporządzenia. Za chorobę zawodową może jednak zostać uznana wyłącznie choroba, która jest wymieniona w wykazie, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Zachorowanie na chorobę, nawet w wyniku wykonywania pracy w warunkach szkodliwych dla zdrowia, która nie została ujęta w obowiązującym wykazie, nie daje podstaw do wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej (zob. uchwała NSA z dnia 20 maja 2002r., OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4). W niniejszej sprawie organy obu instancji wydały decyzje, stosując właściwe przepisy prawa i dokonując ich prawidłowej wykładni w okolicznościach faktycznych tej sprawy. Końcowo wyjaśnić trzeba, w kontekście wniosków skargi, że sąd administracyjny kontroluje zgodność z prawem zaskarżonych decyzji. W toku postępowania sądowoadministracyjnego Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Sąd nie może przeprowadzać dowodów z opinii biegłych sądowych (lekarzy). Dlatego wniosek skargi w tym zakresie nie mógł być uwzględniony. Niemniej również organ administracji orzekający w sprawie choroby zawodowej jest ograniczony specyfiką postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie choroby zawodowej, skoro swoje decyzje może opierać wyłącznie na orzeczeniach lekarskich wydanych przez właściwe jednostki orzecznicze, a takie jednostki w tej sprawie zgodnie nie stwierdziły u skarżącej choroby zawodowej. Z powyższych względów, skarga okazała się niezasadna i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło