II SA/Ke 470/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 13 kwietnia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem postanawia: I. zawiesić postępowanie sądowe; II. odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia 13 kwietnia 2015 r., znak: [...], Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania M. S., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 10 lutego 2015 r. znak: [...], wymierzającą karę pieniężną w łącznej wysokości 24.000 zł za urządzanie poza kasynem gier hazardowych na automatach: Hot Slot nr [...] oraz Max Cash Casino Games nr [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przedmiotowe automaty do gier nie mieszczą się w kategorii automatów o niskich wygranych, a strona nie posiada koncesji na prowadzenie kasyna gry. Oznacza to, że strona urządzała gry hazardowe bez zezwolenia oraz organizowała gry niezgodnie z art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. nr 201, poz. 1540 ze zm.), dalej "ugh" W konsekwencji podlega karze na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, M. S. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, względnie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji podnosząc zarzuty naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, art. 90 ust. 1 i 2 oraz art. 91 w zw. z art. 14 ugh, art. 89 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 6 ust. 4 ugh oraz art. 121 § 2, art. 122, art. 133 § 1 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo zarzuciła organowi naruszenie art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 89 ugh oraz art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 13 Ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. W skardze zawarto ponadto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że rozstrzygnięcie powyższe jest wykonalne, a za wstrzymaniem wykonania przemawiają w szczególności: brak jednolitego stanowiska organów Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniach, różna praktyka organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego oraz istotne wątpliwości co do waloru dowodowego opinii biegłego i brak jego kompetencji dom rozstrzygania w miejsce specjalisty z jednostki badającej. Wnioskodawca przywołał wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych, które w tożsamych przedmiotowo sprawach sądy uchylały zaskarżone decyzje. Przywołał ponadto postanowienia sądów, które wstrzymywały wykonanie decyzji w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzenia gier na automatach poza kasynem. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W odniesieniu do interpretacji pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", należy zauważyć, że praktyka sądowa opowiada się za szerokim rozumieniem, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosowanej uchwały przez NSA lub wystąpienia do TK z pytaniem prawnym (por. postanowienia NSA: z dnia 26 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ 248/09 z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 200/08; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 do art. 125 Ppsa [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze, 2006). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § pkt 1 Ppsa. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych, np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 221/08). W sprawie niniejszej Sąd wziął pod uwagę okoliczność przedstawienia przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. o sygn. akt II GSK 686/13, na podstawie art. 193 Konstytucji RP, Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?". W dniu 11 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok w powyższej sprawie (sygn. P 4/14), stwierdzając, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych są zgodne z art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji RP oraz art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Przede wszystkim jednak w ocenie tut. Sądu rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku zawisłej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym sprawy o sygn. akt. II GSK 686/13. W sprawie tej NSA wyrazi swój pogląd prawny w kwestii, czy przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych mają charakter przepisów technicznych w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego i czy wymagały uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej według art. 8 ust. 1 tej dyrektywy. Pogląd ten będzie miał istotne znaczenie w sprawie niniejszej i nie tylko w tej sprawie. Należy bowiem odnotować bardzo dużą liczbę postępowań o analogicznym stanie prawnym i faktycznym, toczących się przed sądami administracyjnymi, a przede wszystkim znaczną rozbieżność w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w tej kwestii. W ocenie Sądu, zachowanie jednolitości orzecznictwa w tej fundamentalnej kwestii jest niezwykle istotne. Mając zatem na uwadze, że pogląd prawny, wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej wyżej sprawie będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie kwestii legalności zaskarżonej decyzji także w niniejszej sprawie, Sąd uznał za celowe zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 Ppsa. Z tych względów, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, po dokonaniu oceny z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości, oraz ekonomiki procesowej doszedł do przekonania, że należy zawiesić prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w pkt I postanowienia – na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 Ppsa. W odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w pierwszej kolejności przywołać należy treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "Ppsa", zgodnie z którym sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uregulowana w art. 61 § 3 Ppsa instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest odstępstwem od zasady, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (art. 61 § 1). Przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednocześnie użyte w art. 61 § 3 Ppsa pojęcia nieostre tj. "trudne do odwrócenia skutki" i "znaczna szkoda" wymagają skonkretyzowania w postaci dokładnej i wyczerpującej argumentacji wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. II FZ 39/09). Brak uzasadnienia wniosku stanowi naruszenie nałożonego na wnioskodawcę w art. 61 § 3 Ppsa obowiązku wykazania okoliczności lub konkretnych zdarzeń przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 20 września 2011 r., sygn. II GSK 1826/11). Zadaniem Sądu rozpoznającego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest ocena, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. W orzecznictwie przyjęto, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. W przypadku wniosku o wstrzymanie nie wystarczy powołanie się na możliwość spowodowania szkody przez wykonanie aktu lub czynności, lecz konieczne jest wykazanie przez stronę w czym upatruje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ewentualnie trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. W niniejszej sprawie skarżąca nie podała żadnych konkretnych okoliczności na uzasadnienie tezy, że zachodzą przesłanki z art. 61 § 3 Ppsa, ograniczając się do wskazania, że zaskarżona decyzja jest wykonalna, istnieje prawdopodobieństwo jej uchylenia, oraz że w innych sprawach wojewódzkie sądy administracyjne wstrzymywały wykonanie zaskarżonych decyzji. We wniosku nie wskazano natomiast, jaka to będzie szkoda ani jakie będą jej rozmiary. Nie wiadomo czy uiszczenie kary pieniężnej w kwocie 24.000 zł wpłynie negatywnie na płynność finansową strony i doprowadzi do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Innymi słowy skarżąca nie uprawdopodobniła, że chodzi tu o taką szkodę, która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. Sama, choćby najbardziej realna perspektywa uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji, nie stanowi zaś przesłanki wstrzymania jej wykonania w rozumieniu art. 61 § 3 Ppsa. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 1, 3 i 5 Ppsa, orzekł jak w pkt II postanowienia.