II SA/Ke 572/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu w dniu 21 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. K. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podniosło, że w świetle obowiązujących przepisów prawa brak jest podstaw do zajmowania jakiegokolwiek stanowiska w przedmiocie prośby i intwerwencję w sprawie przydziału lokalu mieszkalnego w budynku szkoły w miejscowości Mietel. Kolegium wskazało, że w piśmie datowanym na dzień 30 kwietnia 2018r. H. K. zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy S. z wnioskiem o przyznanie mieszkania będącego w zasobach Gminy S. znajdującego się w budynku szkoły w miejscowości Mietel. Wniosek został uzasadniony przez wnioskodawcę trudną sytuacją mieszkaniową. Burmistrz Miasta i Gminy S. w piśmie z dnia 25 maja 2018r. skierowanym do H.a K.a wyjaśnił, że wskazane przez stronę mieszkanie nie znajduje się w zasobach Gminy S., zaś lokal socjalny może być przyznany na mocy orzeczenia sądu. W dalszej części pisma organ wyjaśnił stronie, że nie spełnia on przesłanek umożliwiających wystąpienie z wnioskiem o przydział mieszkania. W związku z powyższym Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U.2018.570 t.j.) samorządowe kolegia odwoławcze, zwane dalej "kolegiami", są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Zasady i formy ochrony praw lokatorów oraz zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2018 poz. 1234 t.j.). Zgodnie z tą ustawą tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy, która na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach. Z zasobu mieszkaniowego gmina wydziela część lokali, które przeznacza się na wynajem jako lokale socjalne. Umowa najmu lokalu socjalnego jako forma oddania lokalu do używania najemcy wskazuje, że powyższa ustawa nie przewiduje załatwiania spraw lokali socjalnych w formie aktu administracyjnego H. K. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego, w której zarzucił, że organ nie zajął się sprawą. Wyjaśnił, że na terenie Gminy S. położone było tylko jego pole i nie może być uznany za mieszkańca tej Gminy. Od 14 lat jest mieszkańcem Gminy P. Burmistrz Gminy S. odmówił mu przydziału mieszkania, zawyżył powierzchnię gospodarstwa rolnego, które nie było własnością jego ojca. W odpowiedzi na powyższą skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując powyższe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne są również właściwe w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny winien zatem zbadać w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 26 lipca 2018 r., w którym organ poinformował skarżącego o braku podstaw tego organu do zajmowania stanowiska w sprawie pisma Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia 25 maja 2018 r. Zdaniem Sądu, wskazane powyżej pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. niewątpliwie nie stanowi decyzji administracyjnej, ani postanowienia, nie jest też aktem prawa miejscowego, ani innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej. Brak jest także przepisu szczególnego, który przewidywałby kognicję sądów administracyjnych w stosunku do pisma informującego stronę o braku właściwości organu w sprawie jak niniejsza. Do powyższych wniosków prowadzi również obowiązywanie regulacji ustawowych dotyczących zasad gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy, które zostały unormowane w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1234, z późn. zm.). Stosownie do treści art. 4 ww. ustawy, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy (ust. 1). Gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach (ust. 2). Zgodnie z ust. 3 art. 4 ustawy, gmina wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1 i 2, wykorzystując mieszkaniowy zasób gminy lub w inny sposób. Z kolei przepis art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy upoważnił radę gminy do uchwalenia wieloletnich programów gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy oraz zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym zasady i kryteria wynajmowania lokali, których najem jest związany ze stosunkiem pracy, jeżeli w mieszkaniowym zasobie gminy wydzielono lokale przeznaczone na ten cel; w razie gdy rada gminy nie określi w uchwale odmiennych zasad, do lokali podnajmowanych przez gminę stosuje się odpowiednio zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. W niniejszej sprawie, jak wynika z pisma przesłanego skarżącemu w upoważnieniu Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia 25 maja 2018 r., jest uchwała w sprawie uchwalenia "Wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy S. na lata 2018-2023 oraz zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy". Jest to uchwała Rady Miejskiej w Stopnicy XXVII/81/2017 podjęta w dniu 4 grudnia 2017 r. Z powołanych powyżej przepisów prawa wynika więc, że to w powołanej ustawie o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz w powołanej uchwale poszukiwać należy regulacji w zakresie zasad i trybu przyznawania lokali znajdujących się w mieszkaniowych zasobie ww. Gminy. Zgodnie zaś z uchwałą NSA z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08, (ONSAiWSA z 2008 r., nr 6, poz" 90) tylko zakwalifikowanie i umieszczenie na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu (ewentualnie skreślenie z listy) jest aktem należącym do kategorii aktów z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. i jedynie ta materia podlega ocenie legalności poddanej kognicji sądów administracyjnych. Pozostałe kwestie należą do właściwości sądów powszechnych. Pogląd ten podzielił także Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 20 maja 2015 r., I OSK 1279/15, lex nr 1773513. Zaskarżone w rozpoznawanej sprawie pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nie obejmowało zakwalifikowania/odmowy zakwalifikowania skarżącego do zawarcia umowy najmu. Stanowi jedynie informację o braku podstaw po stronie tego organu do zajmowania stanowiska w przedmiocie pisma Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia 25 maja 2018 r. oraz wyjaśnia ogólne zasady najmu lokali socjalnych, stwierdzając, że właściwy w sprawie jest proces cywilny. Rozstrzygające znaczenie ma zatem w sprawie to, że zaskarżone pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 26 lipca 2018 r. nie mieści się w katalogu wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., decyzji, postanowień, aktów i czynności z zakresu administracji publicznej, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Przede wszystkim nie dotyczy stricte odmowy zakwalifikowania skarżącego na listę osób do zawarcia umowy najmu. W konsekwencji stwierdzić należy, że zakwestionowane przez skarżącego pismo Kolegium nie ma charakteru czynności samodzielnej i odrębnej, rozstrzygającej co do istoty sprawy, a tym samym pozostaje poza właściwością sądu administracyjnego. Z powyższych względów, Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę, jako niedopuszczalną.