II SA/Ke 595/09

WyrokWSA w Kielcach2009-12-02

Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczące wykonania obowiązku rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych, mogą być uznane za uzasadnione, jeśli obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów prawa (art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego) i nie został wykonany mimo upływu 120-dniowego terminu od ich ustawienia?
Ratio decidendi
Obowiązek rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, staje się wymagalny z mocy prawa z upływem 120-dniowego terminu od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W takiej sytuacji dla prowadzenia egzekucji administracyjnej nie jest wymagane uprzednie wydanie ostatecznej decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę. Zarzuty zobowiązanego, podnoszące wykonanie obowiązku poprzez przesunięcie obiektów na inną działkę lub uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę, są nieuzasadnione, jeśli faktycznie obowiązek rozbiórki nie został wykonany, a wcześniejsze postępowania dotyczyły obiektów na innej działce.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. zgłosił zamiar ustawienia tymczasowych obiektów budowlanych (garaży blaszanych) na okres 120 dni. Po upływie tego terminu, mimo braku wykonania obowiązku rozbiórki, wszczęto postępowanie egzekucyjne. Skarżący wniósł zarzuty, twierdząc, że przeniósł obiekty na inną działkę i że sprawa została już rozstrzygnięta poprzez uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę. Organy egzekucyjne uznały zarzuty za bezzasadne, wskazując, że obowiązek rozbiórki wynika bezpośrednio z przepisów prawa i nie został wykonany. Wojewoda uchylił postanowienie Starosty i orzekł o niezasadności zarzutu. WSA oddalił skargę skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2009r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Wojewody z dnia 19 sierpnia 2009r. znak: [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2009r. znak: [...] Wojewoda uchylił postanowienie Starosty z dnia 8 czerwca 2009r. znak: [...], którym Starosta wyraził stanowisko wierzyciela i uznał za bezzasadne zarzuty M. G. zawarte w piśmie z dnia 9 października 2008r. w związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie otrzymanego tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia 22 września 2009r. dotyczącego rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce 6 obiektów kontenerowych usytuowanych na okres 120 dni od dnia określonego w zgłoszeniu z dnia 18 kwietnia 2006r. na działce nr 98/12 przy ul. S. w S., i uznał zarzut zgłoszony przez M. G. za nieuzasadniony. W dniu 18 kwietnia 2006r. M. G. zgłosił do Starostwa Powiatowego zamiar wykonania na działce nr 98/12 przy ul. S. w S. robót budowlanych polegających na montażu dziesięciu budynków gospodarczych tymczasowych, nie związanych trwale z gruntem i przewidzianych do przeniesienia w inne miejsce przed upływem 120 dni od dnia ustawienia. Budynki o konstrukcji stalowej, pokryte blachą, o wymiarach w rzucie 2,8 m x 5 m x 2,6 m miały być usytuowane w odległości 3 m od granicy działki nr 98/5 stanowiącej własność Skarbu Państwa. Organ przyjął zgłoszenie bez sprzeciwu. Przeprowadzona w dniu 13 czerwca 2006r. przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego kontrola wykazała, że M. G. usytuował 6 boksów garażowych na działce nr 98/5 i w małym fragmencie na działce nr 98/12. Postanowieniem z dnia 3 lipca 2006r. PINB nakazał inwestorowi wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych przy budowie zespołu garaży blaszanych położonych na działkach nr 98/5 i 98/12. Następnie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia 28 listopada 2006r. na podstawie at.48 Prawa budowlanego z 1994r. orzeczono rozbiórkę w/w garaży blaszanych. W wyniku rozpoznania odwołania M. G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 8 lutego 2007r. uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że dniu 17 sierpnia 2006r. pracownicy Starostwa Powiatowego przeprowadzili oględziny, w trakcie których stwierdzili, że M. G. przeniósł zespół blaszanych garaży z działki nr 98/5 na działkę nr 98/12 i zgodnie ze zgłoszeniem z dnia 18 kwietnia 2006r. Okoliczność tę stwierdził także powiatowy organ nadzoru budowlanego w dniu 28.11.2006r. W związku z powyższym brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie rozbiórki obiektów na działce nr 98/5. Po interwencji Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej I. w S., Starosta pismem z dnia 24 czerwca 2008r. zawiadomił M. G. o przeprowadzeniu oględzin działki nr 98/12 w związku z realizacją obiektów kontenerowych na podstawie zgłoszenia z dnia 18 kwietnia 2006r. Przeprowadzone w dniu 18 lipca 2008r. oględziny wykazały, że na przedmiotowej działce znajduje się 6 obiektów kontenerowych o konstrukcji metalowej. Następnie, na podstawie art. 15 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, upomnieniem z dnia 29 lipca 2008r. Starosta wezwał M. G. do wykonania w terminie 14 dni obowiązku rozbiórki 6 obiektów kontenerowych postawionych na podstawie w/w zgłoszenia. na przedmiotowej działce na okres 120 dni od dnia określonego w zgłoszeniu. Upomnienie zostało doręczone M. G. w dniu 4 sierpnia 2008r. Ponieważ M. G. nie wykonał tego obowiązku, Starosta wszczął egzekucję administracyjną doręczając zobowiązanemu w dniu 3 października 2008r. tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 22 września 2008r. Pismem z dnia 9 października 2008r. M. G. wniósł zarzuty do tytułu wykonawczego nr [...] twierdząc, że dokonał przesunięcia w/w obiektów na działkę nr 98/12 co wynika z protokołów oględzin właściwych organów, w związku z czym nie ma podstaw prawnych do ponownego rozpatrywania tej sprawy, która została już ostatecznie załatwiona poprzez uchylenie nakazu rozbiórki blaszanych garaży. Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2009r. Starosta na podstawie at.17 par.1 i at.34 par.1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - wyraził stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów w związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie otrzymanego tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia 22 września 2009r. i uznał te zarzuty za bezzasadne. Wyjaśnił, że obowiązek rozbiórki przedmiotowych garaży wynika bezpośrednio z przepisów prawa w związku ze zgłoszeniem tymczasowych obiektów budowlanych, o których mowa w at.29 ust.1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane z 1994r. i stał się wymagalny w dnu 29 czerwca 2006r. Z oględzin przeprowadzonych w dniu 17 sierpnia 2006r. przez pracowników starostwa powałowego wynika, że M. G. usunął garaże z działki nr ew. 98/5 stanowiącej własność Skarbu Państwa i przestawił na swoją działkę nr ew. 98/12. Na zobowiązanym wobec tego nadal ciąży obowiązek rozbiórki blaszanych garaży wynikający ze zgłoszenia ich ustawienia na okres 120 dni od daty określonej w zgłoszeniu. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. G. podniósł, że liczne organy państwowe nie dopatrzyły się zasadniczych uchybień co do ustawienia na jego działce szeregu garaży blaszanych a Starostwo Powiatowe odmawiając wydania pozwolenia na budowę parkingu utrudnia uzyskiwanie dochodów z tytułu własności prywatnej. Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2009r. znak: [...] Wojewoda uchylił postanowienie Starosty z dnia 8 czerwca 2009r.w, i uznał zarzut zgłoszony przez M. G. za nieuzasadniony. Organ drugiej instancji powołał treść art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który określa co może być podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjne. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 34 § 4 w/w ustawy organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów. Jeśli zarzuty są uzasadnione postanawia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego lub o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Organ odwoławczy stwierdził, że starosta jest w niniejszej sprawie zarówno organem egzekucyjnym jak i wierzycielem, zatem stanowisko Starosty jako wierzyciela jest równocześnie wyrażone w rozstrzygnięciu jego postanowienia jako organu egzekucyjnego. Z tej przyczyny należało uchylić "niefortunnie" sformułowane postanowienie organu pierwszej instancji wyrażające stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów i uznaniu ich za bezzasadne i orzec o niezasadności zarzutu zgłoszonego przez M. G. W ocenie organu odwoławczego wniesiony przez M. G. zarzut wykracza poza ramy zawartego w art.33 katalogu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Z chwilą wykonania obowiązku przestaje istnieć podstawa do stosowania środków egzekucyjnych. W tej sprawie obowiązek nie został wykonany, co jednoznacznie wynika z oględzin przeprowadzonych w dniu 18 lipca 2008r. na działce nr 98/12.położonej w S. Na powyższe rozstrzygnięcie Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożył M. G. podnosząc, że wielokrotnie zgłaszał do Starostwa Powiatowego wniosek o wyznaczenie najbardziej optymalnego miejsca na garaże na przedmiotowej działce, prowadzone były negocjacje między stronami przy udziale przedstawicieli Starostwa i Urzędu Miasta lecz mieszkańcy odrzucali propozycje. Zdaniem skarżącego postanowienie Wojewody jest stronnicze, nieuzasadnione społecznie, merytorycznie i nie do przyjęcia pod względem społecznym. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując jednocześnie stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Kielcach w dniu 2 grudnia 2009r. pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że przedmiotowe garaże nikomu nie szkodzą i stoją już od kilku lat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przedmiotem sądowej kontroli w rozpoznawanej sprawie jest rozstrzygnięcie zapadłe w toku postępowania wywołanego wniesieniem przez zobowiązanego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu przepis art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 - dalej powoływanej jako ustawa o egzekucji administracyjnej). Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 ustawy o egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. W myśl art. 3 § 1 tej ustawy egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w w/w art. 2 gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo – w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego – bezpośrednio z przepisu prawa, chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej. W rozpoznawanej sprawie obowiązek usunięcia przedmiotowych blaszanych garaży z działki oznaczonej w ewidencji gruntów S. nr 98/12 wynika z mocy prawa. Jak wynika z akt sprawy, organ architektoniczno - budowlany Starosta przyjął bez sprzeciwu zgłoszenie M. G. z dnia 18 kwietnia 2006r. o zamiarze wykonania na działce nr 98/12 w S. dziesięciu budynków gospodarczych tymczasowych, niezwiązanych trwale z gruntem i przewidzianych do przeniesienia w inne miejsce przed upływem 120 dni od ich ustawienia. Zgłoszenie dotyczyło zatem wykonania obiektów budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118). Zgodnie z tym przepisem - pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Z przepisu tego zatem wynika, że obowiązek rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce obiektów w nim wskazanych staje się wymagalny z mocy prawa z upływem 120-dniowego terminu określonego w tym przepisie. Oznacza to, że dla prowadzenia egzekucji administracyjnej tego obowiązku nie jest wymagane uprzednie wydanie ostatecznej decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. W takiej sytuacji podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, przez organ administracji architektoniczno-budowlanej stanowić będzie w/w przepis art.29 ust.1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane z 1994r. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26.02.2008r. sygn.akt. II OW 76/07). W niniejszej sprawie zgodnie z wymogami art. 26 i 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym został wystawiony i doręczony zobowiązanemu tytuł wykonawczy, w którym wskazano treść podlegającego egzekucji obowiązku -. rozbiórkę bądź przeniesienie w inne miejsce przedmiotowych garaży blaszanych, podstawę prawną tego obowiązku – bezpośrednio z przepisu prawa oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny. Powyższe dane dotyczące egzekwowanego obowiązku zostały w tytule wykonawczym prawidłowo sprecyzowane ( KI-25.akt. adm. I inst.). Skarżący w terminie wniósł zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej podnosząc, że nie ma podstaw do ponownego rozpatrywania sprawy, ponieważ przesunął garaże blaszane na wskazaną (w zgłoszeniu) działkę a ponadto decyzja nakazująca rozbiórkę garaży została uchylona przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego. Zgodnie z at.33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być jedynie: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Jest to katalog zamknięty. Chociaż skarżący nie wskazuje podstawy prawnej swojego zarzutu, to w istocie podnosi w nim okoliczności o jakich mowa w art.33 pkt 1 ustawy tj. że nastąpiło wykonanie obowiązku, ponieważ przesunął garaże na inną działkę, podnosi też że obowiązek rozbiórki nie istnieje, ponieważ została uchylona decyzja nakazująca rozbiórkę garaży blaszanych. Nie można się zatem zgodzić z poglądem organu odwoławczego, że zarzut ten wykracza poza ramy katalogu zarzutów zawartego w przepisie art.33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Ma jednak rację organ odwoławczy uznając zarzut skarżącego za nieuzasadniony. Trafnie wskazuje, w zaskarżonej decyzji, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym nie został wykonany, co wynika z oględzin organu przeprowadzonych w dniu 18 lipca 2008r. Garaże blaszane jak oświadczył sam skarżący na rozprawie przed Sądem dotychczas znajdują się na działce wskazanej w zgłoszeniu tj. nr 98/12. Przeniesienie garaży blaszanych na działkę nr 98/12 stwierdzone podczas oględzin w dniu 17 sierpnia 2006r., o którym mówi skarżący, jak również uchylona decyzja o rozbiórce z dnia 28 listopada 2006r., odnosiły się obiektów wzniesionych na działce nr 98/5 nie objętej przedmiotowym zgłoszeniem. Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie dotyczy natomiast niewykonania przez skarżącego obowiązku rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce tymczasowych obiektów budowlanych (garaży blaszanych), usytuowanych na działce nr 98/12.w sierpniu 2006r. na podstawie zgłoszenia z dnia 18 kwietnia 2006r - mimo upływu 120 dni od ich usytuowania na tej właśnie działce. W tym miejscu zauważyć należy, że wadliwie wskazano w upomnieniu termin wymagalności rozbiórki określając go na dzień 29.09.2006r , bowiem upływ 120 dni należało uwzględnić od daty usytuowania spornych garaży na działce określonej w zgłoszeniu. Powyższe nie ma jednak istotnego wpływu na prawidłowość postępowania egzekucyjnego prowadzonego w tej sprawie. W dacie doręczenia upomnienia termin do wykonania rozbiórki dawno upłynął, a w sprawie niesporne jest, że garaże te dotychczas nie zostały usunięte z działki nr 98/12. Skarżący nie rozumie, że obowiązek ich rozbiórki powstał z mocy prawa z upływem 120 dni określonych w zgłoszeniu od daty ich usytuowania na działce nr 98/12. Powyższe prowadzi do wniosku, że organy orzekające w sprawie trafnie uznały zarzut skarżącego za niezasadny, nie znajdując przyczyn niedopuszczalności egzekucji. W tym stanie rzeczy, podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, brak jest również okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę i dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło