II SA/Ke 672/25
WyrokWSA w Kielcach2026-03-12
Skład orzekający: Renata Detka, Beata Ziomek, Krzysztof Armański
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalizacji samowolnej budowy, uzasadnione toczącym się postępowaniem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, jest zgodne z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. i czy nie narusza zasady szybkości postępowania oraz obowiązku organu do wydania nakazu rozbiórki w przypadku braku możliwości legalizacji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie legalizacji samowolnej budowy było uzasadnione. Decyzja o warunkach zabudowy stanowi zagadnienie wstępne, od którego zależy możliwość legalizacji obiektu budowlanego, a tym samym rozstrzygnięcie sprawy przez organ nadzoru budowlanego. Brak ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, której uzyskanie jest w toku, uniemożliwia organowi wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie legalizacji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. na postanowienie Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (ŚWINB), które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalizacji samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego. Inwestorka złożyła wniosek o legalizację, a PINB nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów, w tym decyzji o warunkach zabudowy (WZ), gdyż nie obowiązywał plan miejscowy. Postępowanie o wydanie WZ toczyło się przed Burmistrzem Miasta i Gminy Nowa Słupia. PINB odmówił zawieszenia postępowania, ale po kolejnym wniosku inwestorki i informacji o toczącym się postępowaniu o WZ, PINB zawiesił postępowanie. M. B. wniósł zażalenie, kwestionując zasadność zawieszenia i twierdząc, że organ powinien wydać nakaz rozbiórki. ŚWINB utrzymał postanowienie o zawieszeniu w mocy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 marca 2026 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 listopada 2025 r., znak: WOA.7722.64.2025 w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę.
II SA/Ke 672/25
Uzasadnienie
Postanowieniem z 17 listopada 2025 r., znak: WOA.7722.64.2025 Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (ŚWINB), po rozpatrzeniu zażalenia M. B. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z 6 października 2025 r. znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości J., gm. Nowa Słupia, do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jakim jest w sprawie wydanie przez Burmistrza Miasta i Gminy Nowa Słupia decyzji ustalającej warunki zabudowy celem legalizacji w/w budynku mieszkalnego jednorodzinnego, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Wyniki kontroli przeprowadzonej 29 lutego 2024 r. oraz oświadczenie inwestora A. L. były podstawą wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie realizowanego budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w miejscowości J., gm. Nowa Słupia.
Postanowieniem z 22.03.2024 r. znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach (PINB) nakazał A. L. wstrzymać budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego realizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr ewid. [...] w miejscowości J., gm. Nowa Słupia, informując inwestora o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu. Od powyższego rozstrzygnięcia strony nie wniosły zażalenia.
Z wnioskiem o legalizację przedmiotowego budynku mieszkalnego wystąpiła A. L. 9.04.2024 r.
Postanowieniem z 11.04.2024 r. znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS organ I instancji na podstawie art. 48b ust. 2 ustawy Prawo budowlane nałożył na A. L. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 30.09.2024 r. w PINB następujących dokumentów:
1. zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy Nowa Słupia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego lub uchwał w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub towarzyszącej;
2. dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz dwóch egzemplarzy projektu technicznego.
Na wniosek A. L. z 30.09.2024 r., PINB wydał postanowienie z 4.12.2024 r. znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS, wyznaczając dodatkowy termin, tj. na dzień 31.03.2025 r., na przedłożenie wymaganych dokumentów. Inwestorka uzasadniła swój wniosek niedawnym przyjęciem zlecenia na wykonanie prac projektowych przez projektanta K. J.
Kolejnym wnioskiem z 10.04.2025 r. A. L. wystąpiła do organu I instancji o zawieszenie postępowania w związku z toczącym się postępowaniem przed Sądem Rejonowym w Ostrowcu Świętokrzyskim (sygn. akt I NS [...] ) w przedmiocie działu spadku, w skład którego wchodzi działka nr ewid. [...], które to postępowanie sądowe zostało zawieszone w wyniku śmierci jednego z uczestników postępowania. Podnosiła, że w wyniku postępowania o dział spadku zmianie może ulec struktura właścicielska przedmiotowej nieruchomości, co będzie miało wpływ na tok niniejszego postępowania.
Postanowieniem z 22.05.2025 r., znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS organ I instancji odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego w niniejszej sprawie.
W związku z upływem dodatkowego terminu na przedłożenie przez A. L. wymaganych dokumentów, PINB pismem z 30.06.2025 r., znak: PINB.SO. 5140.15.2024.13.AS, na podstawie art. 10 § 1 K.p.a. zawiadomił strony postępowania o zamiarze wydania decyzji rozstrzygającej sprawę w/w budynku oraz poinformował, że w terminie 14 dni od daty doręczenia niniejszego zawiadomienia strony postępowania mogą zapoznać się w siedzibie organu I instancji z aktami sprawy oraz mogą wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów, a strona zobowiązana przedłożyć wymagane dokumenty wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wyznaczonego w postanowieniu PINB z 4.12.2024 r.
Pismem z 18.07.2025 r., A. L. reprezentowana przez pełnomocnika K. J. wniosła o zawieszenie postępowania dotyczącego przedmiotowego budynku mieszkalnego, do czasu uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy oraz sporządzenia projektu budowlanego zgodnie z decyzją ustalającą warunki zabudowy. Do niniejszego wniosku pełnomocnik inwestora załączył kserokopię wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy złożonego 17.07.2025 r., w Urzędzie Miasta i Gminy Nowa Słupia.
Pismem z 18.08.2025 r. PINB zwrócił się do Urzędu Miasta i Gminy w Nowej Słupi o udzielenie informacji, na jakim etapie znajduje się postępowanie w związku ze złożonym w dnu 17.07.2025 r., wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. W odpowiedzi na powyższe, Burmistrz Miasta i Gminy Nowa Słupia pismem z 30.09.2025 r., znak: RGI.BD.6730.80.2025.DJ poinformował, że inwestor w dniu 18.08.2025 r., skorygował złożony w dniu 17.07.2025r., wniosek. Ponadto poinformowano, że złożony wniosek zawiera braki formalne, do uzupełnienia których inwestor został wezwany pismem z 30.09.2025 r.
W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach wydał 6.10.2025 r., postanowienie znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS w sprawie zawieszenia postępowania administracyjnego, od którego zażalenie wniósł M. B. W zażaleniu domagał się kontynuowania i zakończenia postępowania w niniejszej sprawie bez zbędnej zwłoki. W opinii strony, wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy nie ma charakteru wstępnego, gdyż nie rozstrzyga o samowolnym charakterze inwestycji, a jedynie o planistycznych możliwościach zagospodarowania terenu. Nadto stwierdził, że zawieszenie sprawy prowadzi do zalegalizowania samowoli budowlanej.
Rozpatrując zażalenie ŚWINB uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Wskazana przez organ I instancji przyczyna zawieszenia tj. uprzednie zakończenie postępowania toczącego się przed Burmistrzem Miasta i Gminy Nowa Słupia w sprawie wydania warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości J., gm. Nowa Słupia, jest uzasadniona. Organ I instancji słusznie zwrócił uwagę, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy jest wymaganym elementem koniecznym do ustalenia czy realizowana inwestycja jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w ramach prowadzonego w przedmiotowej sprawie postępowania, na inwestora nałożony został obowiązek przedłożenia m. in. zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy Nowa Słupia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Zobowiązana dąży do spełnienia obowiązków wynikających z postanowienia PINB z 11.04.2024 r., znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS, tj. wystąpiła do Urzędu Miasta i Gminy w Nowej Słupi z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Podkreślono, że w niniejszym przypadku sporządzona dokumentacja projektowa winna być zgodna z decyzją o warunkach zabudowy. W toku prowadzonego postępowania powyższe podlega weryfikacji przez organ nadzoru budowlanego przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy.
Zdaniem ŚWINB, rozstrzygnięcie kwestii zgodności inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym, które nastąpi w toku postępowania przed Burmistrzem Miasta i Gminy Nowa Słupia, warunkuje możliwość legalizacji obiektu budowlanego i stanowi zagadnienie wstępne. Tym samym jest to okoliczność obligująca do zwieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Wynik tego postępowania przed innym organem ma bowiem bezpośredni wpływ na przedmiotowe postępowanie, zaś zgodność realizowanej inwestycji z postanowieniami planistycznymi determinuje treść przyszłej decyzji organu nadzoru budowlanego szczebla powiatowego. Według organu możliwość sporządzenia i przedłożenia kompletnej dokumentacji w celu legalizacji obiektu jest uzależniona od dostarczenia przez inwestora ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Po złożeniu kompletu dokumentacji organ w oparciu o nią wyda decyzję.
Skargę na postanowienie ŚWINB wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach M. B. zarzucając podjętemu rozstrzygnięciu naruszenie:
1. art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez błędne i mechaniczne uznanie istnienia "zagadnienia wstępnego", albowiem organ przyjął, że nie może prowadzić postępowania legalizacyjnego bez ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy,
2. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. - brak wyjaśnienia stanu faktycznego, albowiem organ nie ustalił, czy faktycznie istnieje zależność między decyzją WZ a możliwością prowadzenia legalizacji. Nie przeprowadzono żadnej realnej analizy materiału dowodowego. Oparcie się wyłącznie na twierdzeniach inwestorki i dokumentach złożonych przez nią - przy jednoczesnym pominięciu argumentów skarżącego - stanowi rażące naruszenie zasady prawdy obiektywnej.
3. art. 8 K.p.a. - prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywatela, albowiem zawieszenie trwa już wiele miesięcy, umożliwiając inwestorce kontynuowanie stanu niezgodnego z prawem i blokując skarżącemu możliwość doprowadzenia sprawy do końca.
4. art. 12 § 1 K.p.a. - przewlekłość i nadużycie instytucji zawieszenia, albowiem organ nie może posługiwać się zawieszeniem jako środkiem "odłożenia sprawy na półkę". Tutaj zawieszenie stało się narzędziem wstrzymania kontroli nad samowolą budowlaną, zamiast służyć usprawnieniu postępowania.
5. art. 97 § 2 K.p.a. - organ nie zbadał, czy przyczyna zawieszenia nadal istnieje, albowiem WINB całkowicie pominął fakt, że postępowanie planistyczne przeciąga się z przyczyn niezależnych od stron, a w świetle przepisów prawa budowlanego i K.p.a. nie uzasadnia to dalszego blokowania rozbiórki nielegalnie postawionego budynku.
Skarżący odwołał się do poglądów wyrażonych w orzecznictwie, że jeżeli obiekt wzniesiono w warunkach samowoli budowlanej i nie ma możliwości jego legalizacji, organ ma obowiązek wydać nakaz rozbiórki, kluczowe jest również to, że legalizacja samowoli budowlanej jest uprawnieniem inwestora, a nie jego obowiązkiem. Najnowsze orzecznictwo NSA akcentuje również, że organy nadzoru budowlanego nie mogą w nieskończoność "odkładać" rozstrzygnięcia w sprawach samowoli budowlanej, zasłaniając się przyszłymi, niepewnymi zmianami stanu prawnego lub planistycznego. Zgodnie ze stanowiskiem strony, w sprawie szczególnie rażące jest to, że organ, zamiast prowadzić postępowanie legalizacyjne zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego - to znaczy albo doprowadzić do legalizacji, jeśli spełnione są wszystkie przesłanki, albo, w razie braku tych przesłanek lub niewykonania obowiązków przez inwestora, wydać nakaz rozbiórki - wybrał drogę długotrwałego zawieszenia. Nie zweryfikowano, czy inwestor w ogóle realnie dąży do legalizacji (kompletuje dokumenty, usuwa niezgodności), czy też jedynie wykorzystuje postępowanie planistyczne i wnioski o wydanie WZ jako pretekst do przedłużania stanu niezgodnego z prawem. Zawieszenie postępowania stało się w tym wypadku środkiem do uniknięcia rozstrzygnięcia, podczas gdy - przy braku spełnienia przesłanek legalizacji - organy są zobowiązane do wydania nakazu rozbiórki, a nie do dalszego "czekania".
Zarzucając naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., skarżący stwierdził, że organ odwoławczy nie przeprowadził żadnej własnej analizy materiału dowodowego, nie ustalił, czy faktycznie istnieje zależność między decyzją o warunkach zabudowy a możliwością rozstrzygnięcia sprawy, i nie odniósł się w sposób merytoryczny do zarzutów skarżącego. Zaniechał także oceny, czy przyczyna zawieszenia nadal obiektywnie występuje, choć art. 97 § 2 K.p.a. nakłada na organ obowiązek uchylenia zawieszenia, jeżeli przyczyny je uzasadniające ustały lub okazały się pozorne. W praktyce doprowadziło to do sytuacji, w której samowola budowlana trwa, a współwłaściciel nieruchomości - skarżący - jest pozbawiony skutecznej ochrony swoich praw i możliwości doprowadzenia do przywrócenia stanu zgodnego z prawem.
Reasumując w opinii skarżącego, zaskarżone postanowienie utrwalające zawieszenie postępowania legalizacyjnego stoi w sprzeczności z art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, z zasadą szybkości postępowania (art. 12 § 1 k.p.a.), zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji (art. 8 k.p.a.) oraz utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, które podkreśla, że w przypadku braku realnych podstaw do legalizacji samowoli budowlanej organ ma obowiązek wydać nakaz jej rozbiórki, a nie zawieszać postępowanie w nieskończoność.
W odpowiedzi na skargę ŚWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143) - dalej: "p.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
W orzecznictwie wskazuje się, że przez zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., rozumie się zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd, i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ. Od zagadnienia wstępnego zależy zatem sama możliwość rozpatrzenia sprawy, a nie wyłącznie sposób jej rozpatrzenia (zob. wyrok NSA z 25 listopada 2025 r. sygn. akt I OSK 11/24, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zagadnienie wstępne musi wpływać na rozstrzygnięcie sprawy, w której toczy się postępowanie główne, a ponadto musi zachodzić bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym. W konsekwencji, zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. może nastąpić, o ile pomiędzy rozstrzygnięciem kwestii prejudycjalnej a rozstrzygnięciem postępowania głównego istnieje zależność, o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. - tj. istnieje bezpośredni związek przyczynowy wyrażający się w tym, że rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej uzależnione jest bezwzględnie od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Sformułowanie użyte w powyższym przepisie "zależy od uprzedniego" świadczy o tym, że rozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej warunkuje rozpoznanie sprawy administracyjnej. Taka sytuacja ma miejsce, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji, a zatem zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji, nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego (zob. wyrok NSA z 25 czerwca 2025 r. sygn. akt II OSK 107/23, orzeczenia.nsa.gov.pl). Od zagadnienia wstępnego zależy zatem sama możliwość rozpatrzenia sprawy, a nie wyłącznie sposób jej rozpatrzenia (zob. wyrok NSA z 14 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 2660/19, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Bezspornie przed organami nadzoru toczy się postępowanie w sprawie samowolnie zrealizowanego budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w miejscowości J., gm. Nowa Słupia, o którego legalizację zwróciła się inwestorka A. L.
Stosownie do treści art. 48b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.), dalej jako P.bud.,
1. W przypadku złożenia wniosku o legalizację organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia doręczenia tego postanowienia.
2. W przypadku budowy wymagającej decyzji o pozwoleniu na budowę lub w przypadku budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3, do dokumentów legalizacyjnych należą:
1) zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami: obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego lub uchwał w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub towarzyszącej;
2) dokumenty, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4, oraz dwa egzemplarze projektu technicznego.
Z regulacji art. 48b ust. 1 i 2 w zw. z art. 48a P.bud. wynika, że jeżeli strona wystąpi o legalizację, to organ ma obowiązek nałożenia w drodze postanowienia przedłożenia określonych w art. 48b ust. 2 dokumentów legalizacyjnych. Powołany przepis prawa wymaga urzędowego potwierdzenia określonego stanu prawnego, mianowicie potwierdzenia, że określony obiekt budowlany jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeśli z decyzji o warunkach zabudowy wynikać będzie, że legalizacja samowolnie realizowanego obiektu nie naruszy ładu przestrzennego, to możliwe będzie również dokonanie przez organ administracji oceny, czy spełnione są inne przesłanki legalizacji samowolnie zrealizowanej inwestycji. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że termin z art. 48b ust. 1 P.bud., ma charakter procesowy, a więc organ ma możliwość jego przedłużenia, gdy uzna, że takie działanie uzasadnione jest okolicznościami sprawy.
W obrocie prawnym istnieje ostateczne postanowienie PINB z 11.04.2024 r. znak: PINB.SO.5140.15.2024.13.AS wydane na podstawie art. 48b ust. 1 w zw. z ust. 2 P.bud. nakładające na A. L. obowiązek przedłożenia w terminie do 30.09.2024 r.:
1. zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy Nowa Słupia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego lub uchwał w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub towarzyszącej;
2. dokumentów o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz dwóch egzemplarzy projektu technicznego.
Z ustaleń ŚWINB wynika, że organy za zasadne uznały przedłużenie terminu wskazanego w cyt. wyżej postanowieniu z uwagi na zlecenie prac projektowych projektantowi. Dalej ustaliły, że na terenie na którym zrealizowano samowolę budowlaną, nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co oznacza, że niezbędnym dokumentem w celu legalizacji przedmiotowego budynku mieszkalnego jest decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wyraziły też jednoznaczne stanowisko, że wynik tego postępowania, przed innym organem, ma bezpośredni wpływ na przedmiotowe postępowanie.
W ocenie Sądu, organy nadzoru prawidłowo przyjęły, że A. L. wykazała, że dąży do wykonania nałożonych na nią obowiązków, określonych w postanowieniu z 11.04.2024 r. tj. w toku postępowania legalizacyjnego wystąpiła do Urzędu Miasta i Gminy w Nowej Słupi z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla spornego obiektu. Powyższa okoliczność została udokumentowana i znajduje odzwierciedlenie w aktach sprawy, jak również została potwierdzona przez organ właściwy do załatwienia tego wniosku, o czym świadczy pismo Burmistrza Miasta i Gminy Nowa Słupia z 30.09.2025 r. Skarżący nie podważa ustalenia, że decyzja nie została dotąd wydana. W tej sytuacji, kwestia zbadania, czy istnieje podstawa do podjęcia zawieszonego postepowania stanowi przedmiot odrębnego rozstrzygnięcia.
Skoro warunkiem koniecznym wydania przez organy nadzoru budowlanego rozstrzygnięcia w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej jest przedstawienie przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i takie postępowanie dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] w miejscowości J., gm. Nowa Słupia zostało wszczęte przed Burmistrzem Miasta i Gminy Nowa Słupia to niewątpliwie wynik tego postępowania ma bezpośredni wpływ na postępowanie legalizacyjne. W sytuacji, gdy inwestor nie może przedstawić takiej decyzji z przyczyn od siebie niezależnych, gdyż postępowanie w sprawie jej wydania nie zostało zakończone, to zawieszenie postępowania w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej do czasu wydania ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy uznać należy za w pełni uzasadnione. W konsekwencji brak jest podstaw do przyjęcia, że zawieszenie postępowania nastąpiło z naruszeniem art. 97 § 4 K.p.a.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło