II SA/Ke 677/06
WyrokWSA w Kielcach2007-02-22
Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Sylwester Miziołek, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo zastosował art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. nakazując rozbiórkę obiektu budowlanego, uwzględniając plany zagospodarowania przestrzennego obowiązujące w dacie wydawania decyzji, a nie w dacie budowy obiektu, oraz czy prawidłowo ustalił przeznaczenie terenu na podstawie dostępnych map?Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie zastosował przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., poprzez uwzględnienie planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w dacie wydawania decyzji, a nie w dacie budowy obiektu. Ponadto, organ nie wykazał w sposób jednoznaczny, na podstawie prawidłowo sporządzonych map, przeznaczenia terenu zgodnie z planem obowiązującym w dacie budowy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji naruszają prawo.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczego wybudowanego w 1990 r. bez pozwolenia na budowę. Organ uznał obiekt za samowolę budowlaną, sprzeczną z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi w dacie wydawania decyzji. Skarżący podnieśli zarzuty dotyczące błędnego zastosowania przepisów prawa, w szczególności planów zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie Asesor WSA Sylwester Miziołek,, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 lutego 2007r. sprawy ze skargi E.T. , M.T., K.T. , P.T. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. przyznaje od Skarbu Państwa ( Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokat M.W. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych , tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym kwotę 52,80 ( pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych VAT.
II SA/Ke 677/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...].Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]
Decyzją tą, podjętą na podstawie art. 103 ust. 2, art. 80 ust. 2 kpt. 1, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) i art. 104 kpa organ I instancji nakazał M.T. wykonanie rozbiórki budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce Nr ewid. 197 przy J. w K..
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podał, że w wyniku oględzin dokonanych dnia 6 grudnia 1999 r. na działce przy ul. J. w K. ustalono, że na działce tej istnieje m.in. murowany parterowy budynek o wymiarach 11,0 x 5,90 m z dachem jednospadowym krytym blachą, przylegający ścianą boczną do budynku murowanego o wymiarach 10,25 x 3,75 m, a ścianą szczytową przylegający do metalowego budynku o wymiarach 4,65 x 9,25 m., który do 1997 r. użytkowany był jako budynek gospodarczy, a obecnie użytkowany jest jako zakład produkcyjny. Został on wybudowany w 1990 r. przez M.T. bez pozwolenia na budowę, czym dopuścił się samowoli budowlanej.
Organ wskazał, że obiekt ten został ustawiony na terenie przeznaczonym na innego rodzaju zabudowę, zgodnie bowiem z obowiązującymi w dacie budowy ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K., zatwierdzonego uchwałą WRN w K. Nr VII/30/77 z dnia 20 czerwca 1977 r., ogłoszoną w Dz.Urz. WRN Nr 6, poz. 36 z odstępstwem od ustaleń planu, zatwierdzonym zarządzeniem Wojewody Nr 44/84 z dnia 31 grudnia 1984 r. ogłoszonym w Dz.Urz. Województwa Nr 2, poz. 10 z 1985 r. przedmiotowy budynek usytuowany został częściowo na terenie o symbolu Z 108 KGo 2/2, przeznaczonym pod budowę ulicy głównej o przekroju 2 x 2 pasy ruchu dla obsługi ruchu tranzytowego związanego z ewentualnym zainwestowaniem w rejonie P., a w części na terenie o symbolu Z3 MN przeznaczonym pod projektowaną w okresie kierunkowym intensywną zabudowę mieszkaniową jednorodzinną na działkach nienormowanych stanowiących wielokrotność działek normatywnych.
Organ wskazał także, że lokalizacja przedmiotowego budynku jest również sprzeczna z ustaleniami obowiązującego w dacie orzekania przez organ miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta K. po zmianach zatwierdzonych uchwałą Nr 253/92 Rady Miejskiej z dnia 4 czerwca 1992 r., ogłoszoną w Dz.Urz. Województwa Nr 10, poz. 105 oraz uchwałą Nr 94/94 Rady Miejskiej z dnia 25 listopada 1994 r., ogłoszoną w Dz.Urz. Województwa Kieleckiego Nr 11, poz. 113. Zgodnie z tym planem teren, na którym wybudowany jest przedmiotowy budynek posiada symbol VI.34.B2.RPO i wg ustaleń planu podstawową jego funkcją są uprawy ogrodnicze i sady bez prawa zabudowy.
W związku z tym, zasadne było zdaniem organu odwoławczego wydanie nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 29 października 1974 r., gdyż obiekt narusza przepis art. 3 tej ustawy, w świetle którego obiekty budowlane mogą być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2005 r. oddalił skargę M.T., P.T., K.T. i E.T. na powyższą decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 czerwca 2000 r.
Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej od tego wyroku przez M.T. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 września 2006 r. (sygn. akt II OSK 1125/05) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się naruszeń prawa, skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
Na wstępie wskazać należy, że dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa należy mieć na uwadze, że Sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W uzasadnieniu wyroku z dnia 22 września 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że okolicznością niekwestionowaną w sprawie była realizacja przedmiotowego obiektu bez wymaganego przepisem pozwolenia na budowę w 1990 r. i w związku z tym, stosownie do treści art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w odniesieniu do tego obiektu winny być stosowane przepisy uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w zakresie dotyczącym realizacji obiektów budowlanych niezgodnie z prawem budowlanym.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane przymusowej rozbiórce podlegają obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie budowy na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod budowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę niż obiekt zrealizowany. Z przepisu tego wynika obowiązek zbadania legalności realizacji obiektu budowlanego nie tylko w odniesieniu do obowiązujących w okresie jego budowy przepisów budowlanych, ale również, jeżeli teren, na którym obiekt został zrealizowany był objęty działaniem planu zagospodarowania przestrzennego, do zapisów planu, jaki obowiązywał w okresie budowy.
Bez znaczenia natomiast dla zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy pozostają uregulowania planów miejscowych uchwalonych po dacie realizacji obiektu. Dlatego należy uznać za błędne i naruszające treść art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy odniesienie przez organ orzekający obecnej funkcji obiektu do planu obowiązującego w dacie wydawania decyzji. Jeżeli zaś chodzi o badanie zapisów planu obowiązującego w dacie realizacji przedmiotowego obiektu, to organ wprawdzie przywołał ich treść, jednak nie odniósł ich do charakteru i funkcji, jaką pełnił ten obiekt bezpośrednio po jego wybudowaniu.
Ponadto organ nie wziął pod uwagę, że plan obowiązujący w okresie budowy przedmiotowego obiektu przeznaczając teren objęty symbolem 23 MN na cele budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego wykluczył wprawdzie realizację na tym terenie budownictwa zagrodowego, ale według tekstu planu znajdującego się w aktach nie ma w nim zakazu budowy obiektów gospodarczych jako towarzyszących budownictwu mieszkaniowemu o charakterze jednorodzinnym, podczas gdy inwestor utrzymywał, iż przedmiotowy obiekt spełniał taką funkcję bezpośrednio po jego realizacji i dopiero w okresie znacznie późniejszym zastąpiła zmiana sposobu jego użytkowania.
Należy także zwrócić uwagę na okoliczność podniesioną przez Naczelny Sąd Administracyjny, że w aktach sprawy brak jest danych, z których jednoznacznie wynikałoby, że obiekt objęty zaskarżoną decyzją znajdował się na terenie, który w planie miejscowym uprzednio obowiązującym był częściowo przeznaczony pod realizację drogi (symbol Z 109 KGW 2/2), a w części pod intensywną zabudowę mieszkaniową z wyłączeniem zabudowy zagrodowej (symbol 23 MN). W aktach znajduje się mapa (k. 12), na której wskazano usytuowanie przedmiotowego obiektu i wyznaczono liniami przeznaczenie terenu według treści planu obowiązującego w okresie późniejszym po zrealizowaniu obiektu, nie ma natomiast takiego szkicu (mapy) obrazującego usytuowanie obiektu w odniesieniu do zapisów planu obowiązującego w okresie jego budowy. Wprawdzie w aktach administracyjnych znajduje się (k. 21) wyrys z planu, co do którego należy przypuszczać, że jest on załącznikiem graficznym do planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w 1977 r. i aktualizowanego w 1984 r., jednak wobec braku opisu (legendy) nie można przesądzać, czy wykreślony czerwoną linią prostokąt oznacza działkę inwestora, czy też przedmiotowy budynek, który miałby się znajdować na terenie przeznaczonym w obowiązującym uprzednio planie pod drogę, jak i pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo materialne - art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), które miało wpływ na wynik sprawy, a także przepisy postępowania - art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "a" i "c", art. 135, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w wyroku. Na podstawie § 20 i § 18 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Rozpoznając ponownie sprawę organ uzupełni we wskazanym zakresie materiał dowodowy w sprawie i wyprowadzi stosowne wnioski, mając na uwadze wskazaną interpretację przepisu art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło