II SA/Ke 743/12
WyrokWSA w Kielcach2013-01-16
Skład orzekający: Sylwester Miziołek, Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, gdy w obrocie prawnym istnieje już identyczna decyzja wydana przez te same organy, stanowi rażące naruszenie prawa i podstawę do stwierdzenia nieważności obu decyzji?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, uznając, że ponowne orzekanie o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, gdy w obrocie prawnym istniały już identyczne decyzje tych samych organów, stanowi rażące naruszenie prawa i naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnych. Niedopuszczalne jest funkcjonowanie obok siebie decyzji administracyjnych, które są identyczne co do rozstrzygnięcia, a zostały podjęte w oparciu o odmienne podstawy prawne i w odmiennym stanie faktycznym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji o cofnięciu J.M. uprawnień do kierowania pojazdami. Decyzje te zostały wydane w oparciu o orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. i kwestionował ustalenia organów. Sąd zauważył, że organy wydały już wcześniej identyczne decyzje o cofnięciu uprawnień, choć w oparciu o inne podstawy prawne i stan faktyczny.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 stycznia 2013 roku sprawy ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak:[...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty S. z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.
Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Pismem z dnia 6.03.2012r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy skierował J. M. na badania lekarskie do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. – w związku ze złożonym odwołaniem od orzeczenia lekarskiego z dnia [...] W wyniku przeprowadzonego w trybie odwoławczym badania lekarskiego J. M. uzyskał orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia 18.05.2012r., stwierdzające u niego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Mając na uwadze powyższe decyzją z dnia [...] organ I instancji cofnął J. M. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A,B,C,T, potwierdzone prawem jazdy dokument nr [...] druk nr: [...], wydanym w dniu [...] przez Starostę S., nadając temu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności. W podstawie prawnej powołano art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 108 § 1 K.p.a.
W odwołaniu od ww. rozstrzygnięcia J. M. zakwestionował ustalenia organu o jego niezdolności do kierowania pojazdami, podnosząc że decyzja ta została wydana na podstawie "zmanipulowanych faktów".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, podkreśliło, że ostateczne orzeczenia lekarskie, wydane w trybie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są zatem związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. W rezultacie, wobec spełnienia przesłanki z art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym Starosta S. miał obowiązek wydać decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach J. M. zarzucił Kolegium naruszenie art. 7 K.p.a., wskazując, że kierowane pod jego adresem zarzuty są ,,przeinaczane’’ – przy jednoczesnym orzekaniu w oparciu o inną podstawę prawną niż w poprzedniej decyzji znak: [...], w której stwierdzono brak obowiązku zwrotu prawa jazdy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 15.01.2013r. organ złożył w siedzibie tut. Sądu kopię decyzji własnej z dnia [...] znak: [...], wydanej po rozpoznaniu odwołania J. M. od decyzji Starosty S. z dnia [...] orzekającej o:
- cofnięciu temu kierowcy uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie kat. A, B, C, T, wynikających z posiadanego prawa jazdy nr [...] druk nr [...], wydanego w dniu [...] przez Starostę S. – do czasu przedłożenia orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami oraz
- o obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy – na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Rozstrzygnięciem tym Kolegium:
- uchyliło decyzję Starosty S. z dnia [...] – w części dotyczącej obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu I instancji,
- w pozostałej części utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy.
Postanowieniem z dnia 16.01.2013r. tut. Sąd dopuścił dowód z akt sprawy o sygn. II SA/Ke 406/11 ze skargi J. M. na opisaną powyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...]. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J. M. na ww. rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że skarżący ostateczną decyzją Starosty S. z dnia [...] został skierowany na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy - na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Okolicznością niesporną jest, że J. M. temu badaniu się nie poddał – wobec czego prawidłowo orzeczono o cofnięciu mu uprawnień do prowadzenia pojazdów –na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty S. z dnia [...]
o cofnięciu J. M. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, B, C, T, potwierdzonych prawem jazdy dokument nr [...] druk nr [...], wydanym w dniu [...] przez Starostę S. (k. 15 akt administracyjnych). Rozstrzygnięcia te wydano w oparciu o art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20.06.1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. nr 108, poz. 908 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Organy powołały się przy tym na orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia 18.05.2012r. (k. 5 akt administracyjnych), stwierdzające u skarżącego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami – podjęte w wyniku badania lekarskiego, przeprowadzonego w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy. Zgodnie z tą regulacją badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia.
W tym miejscu podkreślić trzeba, że te same organy orzekały już o cofnięciu uprawnień J. M. do kierowania pojazdami kategorii A, B, C, T, potwierdzonych tym samym dokumentem prawem jazdy. Mianowicie, jak wynika z nadesłanej do akt sądowych (k. 45) decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], rozstrzygnięciem tym:
- utrzymano w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] o cofnięciu J. M. uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie kat. A, B, C, T, wynikających z posiadanego prawa jazdy nr [...] druk nr [...], wydanego w dniu [...] przez Starostę S. – do czasu przedłożenia orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami,
- uchylając ww. decyzję z dnia [...] jedynie w części dotyczącej obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy – i w tym zakresie umarzając postępowanie organu I instancji.
Opisane powyżej decyzje zapadły w oparciu o odmienny stan faktyczny i przepisy prawa – to jest art. 140 ust. 1 pkt 4 b ustawy – niż stanowiące podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia Kolegium z dnia [...] Do orzeczenia o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami doszło bowiem wobec braku przedstawienia przez stronę orzeczenia z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o braku przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia pojazdów – nie zaś tak jak w niniejszej sprawie – wobec negatywnych wyników przeprowadzonego badania.
W rezultacie uznać trzeba, że zaskarżoną decyzją oraz utrzymaną nią w mocy decyzją z dnia [...] organy obu instancji w sposób niedopuszczalny ponownie orzekły o cofnięciu stronie uprawnień do kierowania pojazdami –
w sytuacji, gdy w obrocie prawnym nadal pozostają poprzednie decyzje tych samych organów dotyczące identycznego rozstrzygnięcia. Okoliczności tej nie zmienia uchylenie decyzji Starosty S. z dnia [...] w części dotyczącej obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy, jako że w tym zakresie Kolegium umorzyło postępowanie organu I instancji – wobec czego brak było podstaw do ponownego rozpatrzenia sprawy cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.
Reasumując zasadnym jest stwierdzenie, że opisana na wstępie sytuacja jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia zabezpieczenia w prowadzonym postępowaniu zasady praworządności (art. 7 K.p.a.) – zwłaszcza, jeśli zważy się na odmienne podstawy prawne, które legły u podstaw wydania decyzji. Niedopuszczalne jest bowiem funkcjonowanie obok siebie decyzji administracyjnych, nie dość, że identycznych co do rozstrzygnięcia, to podjętych w oparciu o zupełnie odmienne regulacje. Wobec ponownego orzekania w kwestii rozstrzygniętej już decyzjami z dnia [...] oraz z dnia [...] wskazać również trzeba, że organy dopuściły się naruszenia zasady trwałości decyzji (art. 16 K.p.a.). Należy w tym miejscu przypomnieć Kolegium, że zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych (art. 16 § 2 K.p.a.).
Opisane naruszenia mają charakter oczywisty, wyraźny i bezsporny – wynikający z prostego zestawienia treści zaskarżonego rozstrzygnięcia z treścią powołanych wyżej przepisów K.p.a. – co przesądza o wystąpieniu w niniejszej sprawie przesłanki rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. – (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17.04.1996r., sygn. akt III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997, nr 2, s. 26). W rezultacie powyższych ustaleń należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty S. z dnia [...]
Końcowo wskazać trzeba, że w niniejszej sprawie nie można było przyjąć koncepcji o naruszeniu zasady res iudicatae (art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.), gdyż wobec odmiennych podstaw prawnych opisanych powyżej decyzji oraz podjęcia ich w odmiennym stanie faktycznym nie sposób mówić o spełnieniu wymogu tożsamości sprawy. Przesłanka ta musi być bowiem spełniona nie tylko wobec występowania tego samego przedmiotu i podmiotów w sprawie, ale wymaga również tożsamości stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28.10.2010r. o sygn. akt III SA/Lu 392/10, LEX nr 757138) .
Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku znajduje oparcie w art. 152 ustawy P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło