II SA/Ke 793/11
WyrokWSA w Kielcach2011-12-22
Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji ma obowiązek wydania decyzji o zwrocie przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego, niezależnie od sytuacji materialnej dłużnika?Ratio decidendi
Organ właściwy wierzyciela ma obowiązek wydania decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego po zakończeniu okresu świadczeniowego. Postępowanie to jest prowadzone z urzędu i decyzja nie ma charakteru uznaniowego. Kwestia możliwości spłaty należności przez dłużnika jest istotna, ale w odrębnej sprawie dotyczącej wniosku o umorzenie należności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego zobowiązującej G.K. do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych jego synom w łącznej kwocie 6120 zł za okres od 1.10.2009r. do 30.09.2010r. G.K. złożył skargę, domagając się umorzenia należności ze względu na swoją trudną sytuację materialną (bezrobocie, zawał serca).Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę G.K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.),, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 grudnia 2011r. sprawy ze skargi G.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania G. K. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta S. przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...], orzekającej o
"pkt 1/ określeniu kwoty do zwrotu należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego zgodnie z decyzją [...] z dnia [...] w okresie 01.10.09.r. – 31.09.2010r. w wysokości 6120,00zł., pkt 2/ zwrocie kwoty należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną z funduszu alimentacyjnego łącznie z ustawowymi odsetkami na dzień wypłaty, pkt 3/ kwoty należności do zwrotu łącznie z ustawowymi odsetkami, należy wpłacić w terminie 14 dni od kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna do kasy do MOPS w S. lub na rachunek bankowy [...],
na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję i w to miejsce zobowiązało dłużnika alimentacyjnego G. K. do zwrotu wypłaconych osobom uprawnionym: D. K. i J. K. świadczeń z funduszu alimentacyjnego na podstawie decyzji z dnia [...] nr [...] za okres od 1.10.2009r. do 30.09.2010r. w łącznej kwocie 6.120 zł, a także określiło, że zgodnie z art. 27 ust. 1a ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów odsetki są naliczane od pierwszego dnia następującego po wypłacie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium ustaliło, że wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 26 września 2002r. w sprawie III Rc 497/02 G. K. został obciążony alimentami, na rzecz synów: D. K. w wysokości 230 zł i J. K. w wysokości 280 zł. Ponieważ egzekucja tych alimentów prowadzona przez komornika okazała się bezskuteczna, alimenty zastępczo wypłacał samorządowy organ I instancji do spraw świadczeń alimentacyjnych w S., po uprzednim wydaniu decyzji przyznającej świadczenie. W okresie świadczeniowym, to jest od 1.10.2009r. do 30.09.2010r. osoby uprawnione otrzymały łącznie 6120 zł. Dalej organ przytoczył treść przepisów art. 27 ust. 1, 1a, 7 pkt 1 i 3 oraz ust. 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów i wskazał, że stosownie do tych przepisów organ ma obowiązek wydania, po zakończeniu okresu świadczeniowego, decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Decyzja w tym przedmiocie nie ma charakteru uznaniowego i nie zależy od organu. Kolegium poinformowało również, że jeżeli odwołujący się pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej może zgodnie z przepisami art. 30 tej samej ustawy zwrócić się z wnioskiem o umorzenie należności w całości lub w części, odroczenie terminu płatności albo rozłożenie na raty. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił powody, dla których za uzasadnione uznał dokonanie reformacji sentencji decyzji organu I instancji.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na tę decyzję G. K. zarzucił, że narusza ona prawo i domagał się jej zmiany i umorzenia jego należności wraz z odsetkami. W uzasadnieniu wskazał, że jest osobą bezrobotną, nie ma szans na podjecie zatrudnienia, w kwietniu przeszedł zawał serca. W związku z tym należność powinna być umorzona.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzona w ramach tak określonej kognicji kontrola nie wykazała naruszenia prawa w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Jak wynika z prawidłowych ustaleń dokonanych przez organy, na podstawie ostatecznej decyzji z dnia [...] ustalającej prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2009r. do 30.09.2010r. D. K. - w wysokości 230 zł i J. K. - w wysokości 280 zł, w okresie tym na rzecz synów skarżącego, wobec których ciąży na nim obowiązek alimentacyjny, zostały wypłacone z funduszu alimentacyjnego świadczenia w łącznej wysokości 6120 zł. G. K. nie kwestionuje wysokości tej należności, natomiast domaga się jej umorzenia z uwagi na swoją trudną sytuację materialną. W związku z tym wskazać należy, iż prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że z normy zawartej w art.27 ust. 1, 1a i 2 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn. Dz. U. Nr 1 z 2009r. poz. 7), dalej w skrócie ustawy, wynika, że organ właściwy wierzyciela ma obowiązek, po zakończeniu okresu świadczeniowego wydać decyzję administracyjną w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Postępowanie kończące się wydaniem takiej decyzji jest prowadzone z urzędu, sama zaś decyzja nie ma charakteru uznaniowego. Przy wydawaniu decyzji w przedmiocie zwrotu istotne jest ustalenie, czy wcześniej została wydana decyzja przyznająca świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz uprawnionych do alimentów i jaka kwota została wypłacona z funduszu. Natomiast bez wpływu na treść decyzji wydanej na podstawie art. 27 ustawy pozostaje kwestia możliwości spłaty należności przez dłużnika alimentacyjnego. Ta okoliczność jest istotna ale w odrębnej sprawie, prowadzonej na wniosek dłużnika o umorzenie należności (por. przykładowo wyroki NSA z dnia 28.06.2011r. sygn. I OSK 337/11, WSA; II SA/Go 246/10, I SA/Wa 189/10, II SA/Po 491/10, dostępnie w internetowej bazie danych).
Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło