II SA/Ke 80/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2009r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego garażu blaszano-drewnianego, usytuowanego w narożu południowo-zachodnim działki nr 754, położonej w S. i określającej, że rozbiórce podlegają: konstrukcja stalowa ścian wraz z obudową z blachy, szczyty ścian obudowane deskami, drewniana konstrukcja dachu wraz z pokryciem z blachy płaskiej i papy na deskowaniu oraz płytki chodnikowe, stanowiące oparcie dla konstrukcji i posadzka z płytek chodnikowych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w oparciu o art.138 § 1 pkt 1 kpa. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja została podjęta przez organ I instancji na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. (Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.). W wyniku oględzin przeprowadzonych w dniu 30 października 2008r. w podjętym z urzędu postępowaniu w sprawie samowolnej budowy garażu blaszano-drewnianego, położonego na działce nr 754 w S. przy [...], stanowiącej własność Z. i A. F., a użytkowanej przez M. G. na podstawie umowy użyczenia z dnia 22 września 2007r. ustalono, że przedmiotowy garaż o wymiarach zewnętrznych 3,44 x 6,0m usytuowany jest w odległości 0,79m od wschodniej granicy nieruchomości z działką Nr 753 i w odległości 1,70m od drogi gminnej – działki nr 787. Został przywieziony i posadowiony w dniu 22 września 2007r. na wykonanym w tym czasie podłożu z płytek chodnikowych. Od dnia 25 października 2008r. jest użytkowany jako garaż dla samochodu osobowego. Podczas oględzin M. G. zeznał, że nie posiada dokumentów potwierdzających legalność usytuowania garażu, a w toku postępowania podniósł, że w Starostwie Powiatowym uzyskał informację, że na budowę garażu typu "blaszak" nie jest wymagane pozwolenie na budowę. W związku z tym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...], podjętym w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie przedmiotowego garażu, nakładając na inwestora – M. G. obowiązek przedłożenia w terminie do 30 kwietnia 2008r. określonych dokumentów celem legalizacji obiektu. Z uwagi na fakt, że w czasie prowadzonego postępowania administracyjnego Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007r. orzekł o niekonstytucyjności art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. b i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, organ I instancji postanowieniem z dnia 25 marca 2008r. zmienił w części swoje uprzednie postanowienie z dnia 28 listopada 20007r., orzekając o wykreśleniu wyrażenia "w dniu wszczęcia postępowania" i wyznaczając nowy termin do przedstawienia żądanych dokumentów do dnia 31 września 2008r. Błędnie wpisaną datę organ sprostował postanowieniem z dnia 31 marca 2008r., wskazując datę 30 września 2008r. Ponieważ M. G. nie przedłożył żądanych dokumentów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] nakazał rozbiórkę przedmiotowego garażu, szczegółowo określając jej zakres. Organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie M. G. uznał, że decyzja ta jest zasadna i zgodna z prawem. Organ stwierdził, że przedmiotowy garaż jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, a jego posadowienie na określonym terenie stanowiło budowę z rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Powołując się także na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2007r. sygn. akt II OSK 1443/06 organ odwoławczy podniósł, że o tym kiedy wymagane jest pozwolenie na budowę, czy zgłoszenie decyduje treść art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego, a nie okoliczność, czy blaszany garaż jest trwale związany z gruntem czy też nie. Usytuowanie garażu typu "blaszak" nie będzie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę jedynie wtedy, gdy będzie on spełniał warunki wynikające z treści art. 29 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie, zdaniem organu taka sytuacja nie zachodzi, gdyż żadna z przesłanek wymienionych w art. 29 i 30 Prawa budowlanego, zwalniająca od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (a jedynie dokonania zgłoszenia) nie zaistniała. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że nawet gdyby założyć, że przedmiotowy garaż jest obiektem o charakterze tymczasowym, to nie można go zaliczyć do eksponatów wystawowych (art. 29 ust. 1 pkt 25 Prawa budowlanego), nie jest też obiektem przeznaczonym do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych (art. 29 ust. 1 pkt 24), jak również obiektem tymczasowym przewidzianym do rozbiórki lub do przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego (art. 29 ust. 1 pkt 12). W niniejszym stanie faktycznym inwestor nie dokonał zgłoszenia zamiaru budowy obiektu tymczasowego, przeznaczonego do rozbiórki lub przeniesienia, a przedmiotowy obiekt użytkowany jest jako garaż od 25 października 2007r. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że posadowienie przedmiotowego obiektu wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, przy czym bez znaczenia jest czy pozostaje on trwale związany z ziemią, czy też nie. Wznosząc obiekt budowlany bez wymaganego prawem budowlanym pozwolenia na budowę skarżący dopuścił się samowoli budowlanej, rodzącej skutki przewidziane w art. 48 Prawa budowlanego. Wobec nie wykonania przez skarżącego obowiązków nałożonych w celu zalegalizowania tej samowoli budowlanej zasadne było orzeczenie rozbiórki w świetle art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. G., domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżący zarzucił, że organ budowlany źle określił podmiot postępowania, uznając bezzasadnie, że "pudło", które zostało przywiezione w całości i ustawione na działce, które nie jest trwale związane z gruntem i nie posiada fundamentów jest obiektem budowlanym. Zdaniem skarżącego garaż musi być budynkiem, a skoro jego "pudło na samochód" nie jest budynkiem, to nie może być garażem. W związku z tym skarżący stwierdził, że nie mają zastosowania w sprawie przepisy prawa budowlanego, w szczególności art. 48 prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zasady słuszności, czy też celowości nie mogą być brane pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. Badając legalność zaskarżonego aktu sąd administracyjny dokonuje jego oceny w odniesieniu do przepisów obowiązujących w dacie jego wydania i w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dacie jego wydawania. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa. Przedmiotem niniejszej sprawy jest obiekt niezwiązany trwale z gruntem - posadowiony na betonowych płytach chodnikowych, o wymiarach zewnętrznych 3,55m x 6,0m. Jak ustalił organ podczas oględzin dokonanych w dniu 30 października 2007r. posadzka wewnątrz garażu wykonana jest z płytek chodnikowych ułożonych na podsypce piaskowej, ściany zewnętrzne tego obiektu są konstrukcji stalowej, obudowane blachą płaską, natomiast szczyty ściany północnej i południowej powyżej obudowy z blachy są obite deskami, w ścianie od strony południowej wbudowana jest dwuskrzydłowa brama stalowa o szerokości 3,50m i wysokości 1,98m, również obudowana blachą. Dach nad garażem jest dwuspadowy, konstrukcji krokwiowej, drewnianej z pochyleniem połaci w kierunku wschód-zachód, bez orynnowania. Połać od strony wschodniej pokryta jest blachą płaską, natomiast od strony zachodniej papą na deskowaniu. Bezsporne jest, że inwestorem przedmiotowego obiektu, użytkowanego jako garaż, zrealizowanego na terenie nieruchomości położonej przy [...] w S. w dniu 22 września 2007r. jest M. G. Bezsporne jest także, że obiekt ten został wykonany bez pozwolenia na budowę. Organ nadzoru budowlanego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie samowolnej budowy garażu blaszano-drewnianego, uznając, że na posadowienie tego obiektu konieczne jest pozwolenie na budowę. Z tym stanowiskiem nie zgadza się skarżący, który uważa, że obiekt, nazwany przez niego "pudło na samochód" nie jest budynkiem, nie jest więc garażem i nie wymaga pozwolenia na budowę. Sąd uznał zarzut M. G. za nieuzasadniony. Organ prawidłowo przyjął, że na posadowienie przedmiotowego obiektu o konstrukcji wyżej opisanej, użytkowanego jako garaż wymagane było uzyskania pozwolenia na budowę. Nie zmienia tego fakt, że obiekt został wykonany w innym miejscu i przywieziony na teren posesji przy [...]. Przedmiotowy garaż blaszano-drewniany, stanowiący wyodrębnioną technicznie całość, lecz nieposiadający cechy "trwałego połączenia z gruntem", o którym mowa w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm., zwanej dalej ustawą) nie jest budynkiem, jak słusznie stwierdził skarżący, jednak stanowi "obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury" w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy. Z treści art. 3 pkt 3 wypływa domniemanie, że jeżeli nie można zaliczyć określonego obiektu budowlanego do kategorii budynków lub obiektów małej architektury, to stanową one budowle. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 -31. Wskazane przepisy art. 29 zawierają wyliczenie obiektów i robót, na które nie jest wymagane pozwolenia na budowę, zaś art. 30 określa roboty i obiekty wymagające zgłoszenia (art. 31 dotyczy zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na rozbiórkę). Omawiany obiekt nie należy do grupy wyszczególnionych w tych przepisach obiektów zwolnionych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że nawet gdyby założyć, że przedmiotowy garaż jest obiektem o charakterze tymczasowym, to nie można go zaliczyć do eksponatów wystawowych (art. 29 ust. 1 pkt 25 Prawa budowlanego), nie jest też obiektem przeznaczonym do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych (art. 29 ust. 1 pkt 24), jak również obiektem tymczasowym przewidzianym do rozbiórki lub do przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego (art. 29 ust. 1 pkt 12). W niniejszym stanie faktycznym inwestor nie dokonał zgłoszenia zamiaru budowy obiektu tymczasowego, przeznaczonego do rozbiórki lub przeniesienia. Nie ulega zatem wątpliwości, że omawiany obiekt tym warunkom nie odpowiada, gdyż użytkowany jest jako garaż od 25 października 2007r. Inwestor obowiązany był więc uzyskać - przed przystąpieniem do wykonania tego obiektu - ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę. Wznosząc obiekt budowlany bez wymaganego prawem budowlanym pozwolenia na budowę skarżący dopuścił się samowoli budowlanej, rodzącej skutki przewidziane w art. 48 Prawa budowlanego. Inwestor był pouczony, że niespełnienie nałożonych postanowieniem z dnia 28 listopada 2007r., a następnie postanowieniem z dnia 25 marca 2008r. obowiązków w wyznaczonym terminie skutkować będzie wydaniem nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Zauważyć należy, że legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, lecz uprawnieniem inwestora. Zatem nie wykonanie przez skarżącego obowiązków nałożonych w celu zalegalizowania tej samowoli budowlanej powoduje orzeczenie rozbiórki w świetle art. 48 ust. 4 ustawy. Zgodnie bowiem z tym przepisem w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 tego artykułu, który w tych okolicznościach obliguje organ do wydania nakazu rozbiórki. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.