II SA/Ke 833/15

WyrokWSA w Kielcach2015-11-13

Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Renata Detka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości, której działka nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, ale która znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji (np. akustycznego), ma przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, a w konsekwencji prawo do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciel nieruchomości, której działka nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, ale która znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji (np. akustycznego), ma przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Interes prawny w takim przypadku może wynikać z przepisów prawa cywilnego, w tym art. 140 Kodeksu cywilnego, nawet jeśli oddziaływanie nie przekracza norm prawnych. Brak przyznania statusu strony narusza przepisy postępowania i uzasadnia uchylenie decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla budowy warsztatu samochodowego i budynku mieszkalnego. Skarżąca, M. D., była właścicielką działki sąsiadującej z terenem inwestycji, ale nie graniczącej bezpośrednio. Organy administracji odmówiły jej statusu strony, uznając, że inwestycja nie będzie na nią oddziaływać. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne odmówienie jej statusu strony, mimo że planowana inwestycja mogła oddziaływać na jej nieruchomość (np. akustycznie).
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy O. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz M. D. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2015r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy we wznowionym postępowaniu administracyjnym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz M. D. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych - tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania M. D., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy O. z 21 maja 2015 r., którą na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 4 kpa odmówiono uchylenia decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta i Gminy O. z 31 lipca 2014 r. w sprawie wydania warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie warsztatu samochodowego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przynależną infrastrukturą techniczną oraz szczelnego zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne o poj. do 10,0 m3 na działkach nr ewid. [...] położonych przy drodze powiatowej w O.. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że Burmistrz Miasta i Gminy O. na wniosek skarżącej postanowieniem z 8 stycznia 2015 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z 31 lipca 2014 r. z uwagi na przesłankę art. 145 § 1 pkt 4 kpa, tj. brak udziału strony w postępowaniu. W ocenie skarżącej nie brała ona bez własnej winy udziału w postępowaniu zakończonym ww. decyzją i z tego powodu decyzja ustalająca warunki zabudowy dla sąsiadów winna zostać uchylona. Po rozpoznaniu sprawy Burmistrz Miasta i Gminy O. decyzją z 21 maja 2015 r. odmówił uchylenia decyzji z [...] r. uzasadniając powyższe brakiem po stronie M. D. interesu prawnego. Uznano bowiem, iż nie udokumentowała ona faktycznego istnienia prawa materialnego dającego jej legitymację do uczestniczenia w charakterze strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Wyjaśniono, iż skarżąca jest właścicielką działki nr ewid. [...] i nie graniczy z działkami nr ewid. [...] i [...] stanowiącymi teren inwestycji. W ocenie SKO organ I instancji słusznie przyjął, że wobec tego żądanie wznowienia nie pochodzi od strony i brak jest podstaw do badania pozostałych przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1-3 oraz 5-8 kpa. Zdaniem SKO, istotną w sprawie kwestię stanowi fakt, iż inwestycja polegająca na budowie warsztatu samochodowego (mechanicznego) i budowie budynku mieszkalnego, nie została wymieniona w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Oznacza to , iż ww. przedsięwzięcie nie kwalifikuje się jako mogące potencjalnie znacząco lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. M. D. nie dowiodła wpływu planowanej inwestycji na jej działkę, także wpływu w postaci zanieczyszczeń i pyłów, na jakie wskazuje w treści odwołania. Znajdująca się w nadesłanym materiale dowodowym analiza akustyczna wskazuje, iż nie zostaną przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu dla zabudowy mieszkaniowej przewidzianej na działkach sąsiednich. Analiza tego dokumentu dokonana przez Kolegium wskazuje, że w treści analizy akustycznej dokonano dogłębnej analizy źródeł hałasu wewnątrz hali warsztatowej wydawanych zarówno przez urządzenia wentylacyjne, jak też urządzenia przeznaczone do naprawy samochodów, uwzględniając ruch dziewięciu pojazdów po utwardzonej nawierzchni oraz hamowanie i start dwóch pojazdów na każdym z miejsc parkingowych. SKO wskazało, że oddziaływanie projektowanych inwestycji mieści się w granicach ewidencyjnych działek nr [...] i [...] stanowiących własność M. i S. K.. Z załączonej analizy akustycznej wynika, że dopuszczalne wartości poziomu hałasu w środowisku spełniają normy określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Zatem M. D. nie przysługuje przymiot strony w w/w postępowaniu, z uwagi na odziaływanie akustyczne projektowanej inwestycji na jej działkę. Z nadesłanych akt sprawy wynika, że terenem inwestycji są działki nr ewid. [...] i [...] stanowiące własność M. i S. K., a działka nr [...] stanowiąca własność M. D.gi nie graniczy bezpośrednio z tymi działkami. Ponadto wydana decyzja o warunkach zabudowy "skonsumowana" została już dwoma decyzjami Starosty Opatowskiego o pozwoleniu na budowę. W ocenie Kolegium, z decyzji Starosty O. w przedmiocie pozwolenia na budowę warsztatu samochodowego z dnia 18 marca 2015 r. wynika, że ww. budynek usytuowany będzie w odległości 5,6 m od granicy działki nr ewid. [...]. Pomiędzy działkami M. D.gi oraz działką inwestorów jest działka nr ewid. [...], której właścicielami są H. i M. C., o szerokości ok. 7m. Jak ustalił organ I instancji, nie będzie występować odziaływanie projektowanej inwestycji zarówno na działkę M. D., której najbliższa granica oddalona jest o 12,60m od projektowanego budynku warsztatu mechaniki samochodowej, jak też nie będzie występować oddziaływanie na projektowany budynek mieszkalny skarżącej, który oddalony będzie o około 18 m. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż granice oddziaływania inwestycji mieszczą się w granicach działek inwestora. Skoro po stronie M. D. nie występuje interes prawny do występowania w charakterze strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną przez nią decyzją, to brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa w zw. z art. 151 § 1 pkt 1. Tym samym skoro kwestionowana decyzja nie jest dotknięta wadą wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, to brak jest podstaw do dokonania merytorycznej oceny sprawy i badania kolejnych przesłanek wznowienia. Kolegium podniosło, że aktualnie wszedł w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla miasta O., obejmujący teren ww. działek M. i S. K. Uchwała Rady Miasta w O. z dnia 29 stycznia 2015 r. Nr V/18/2015 w sprawie ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta O. obowiązywała już w dniu wydania decyzji organu I instancji z dnia 21 maja 2015 r. Odnosząc się do tej kwestii SKO podkreśliło, iż postępowanie organu I instancji dotyczyło pierwszego etapu postępowania wznowieniowego, a zatem badania istnienia przyczyn wznowienia, a skoro ustalono, iż wskazana przesłanka nie występuje, to tym samym nie nastąpiło merytoryczne badanie sprawy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W ocenie Kolegium, skoro literalne brzmienie art. 151 daje możliwość zakończenia takiego postępowania jedynie w dwojaki sposób, zatem za zasadne należy uznać rozstrzygnięcie organu I instancji, którym orzeczono o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta i Gminy w O. z dnia 31 lipca 2014 r. W ocenie organu odwoławczego, wszelkie zarzuty odwołania pozostały bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w sprawie, bowiem nie znajdują uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa w aspekcie wydanej decyzji o warunkach zabudowy. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze M. D. wniosła o uchylenie decyzji z 31 lipca 2015 r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie dokładnego zakresu działalności planowanego warsztatu samochodowego i w konsekwencji immisji, które będzie powodował, 2) art. 10 § 1 i 81 kpa poprzez niezapewnienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu, tj. niezawiadomienie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i uniemożliwienie jej w ten sposób ustosunkowania się do zebranych materiałów i złożenia wniosków o przeprowadzenie dodatkowych dowodów, 3) art. 28 kpa w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego poprzez błędne odmówienie skarżącej statusu strony postępowania, w sytuacji gdy planowana inwestycja będzie oddziaływać na korzystanie z przysługującego jej prawa własności, 4) art. 9 i 11 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji o odmowie uchylenia decyzji o warunkach zabudowy, 5) art. 7 i 107 § 2 kpa poprzez zaniechanie wnikliwej oceny okoliczności sprawy oraz niewystarczające uzasadnienie faktyczne decyzji, zawierające dowolne stwierdzenia, że inwestycja nie będzie uciążliwa dla skarżącej, 6) art. 8 kpa poprzez brak pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej objawiające się w uznaniu niniejszej sprawy - w tych samych okolicznościach faktycznych - za dostatecznie wyjaśnioną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podczas gdy rozpoznając zażalenie na odmowę wstrzymania wykonalności decyzji o warunkach zabudowy, uznało, iż organ I instancji nie ustalił na czym ma dokładnie polegać działalność planowanego warsztatu samochodowego, a przez to brak jest możliwości wszechstronnego zbadania oddziaływania warsztatu na nieruchomość skarżącej, 7) art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, mimo naruszenia przepisów postępowania, w tym niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że opisując swój interes prawny wskazała w trakcie postępowania na przepis art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 140 i 144 Kodeksu cywilnego. Podniosła, że zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy nie pozwalał na przesądzenie, iż skarżąca nie jest stroną w sprawie, w której domaga się wznowienia postępowania. Sam fakt, że nieruchomość skarżącej nie graniczy z terenem, dla którego ustalono warunki zabudowy, nie przesądza o braku interesu prawnego. Wskazała, że w sytuacji, gdy organ I instancji nie poczynił żadnych ustaleń co do zakresu działalności planowanego warsztatu samochodowego, dziwić musi zmiana stanowiska przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które aktualnie neguje interes prawny skarżącej we wzięciu udziału w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy, podczas gdy rozpoznając sprawę odmowy wstrzymania wykonalności decyzji, Kolegium wyraziło pogląd, że bez dokładnego ustalenia zakresu planowanej działalności, nie można przyjąć, że inwestycja nie oddziałuje na nieruchomość skarżącej, gdyż trudno określić zakres możliwych immisji. Okoliczność ta stoi w opozycji do zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Skarżąca wskazała, że sporne przedsięwzięcie, dla którego ustalono warunki zabudowy, ze względu na swój charakter (urządzenia generujące hałas, ruch samochodów, substancje niebezpieczne itp.) będzie mieć zasięg oddziaływania wykraczający poza nieruchomości położone w ich bezpośrednim sąsiedztwie. Podkreśliła, że wnosząc o wznowienie postępowania wskazywała na negatywne oddziaływanie inwestycji, dla których ustalono warunki zabudowy. W negatywnym oddziaływaniu inwestycji na jej prawo własności upatrywała swój interes prawny we wzięciu udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Zarzuciła, że w niniejszym postępowaniu organy administracyjne nie ustaliły w pełni zakresu działalności w planowanym warsztacie samochodowym, a w konsekwencji także terenu objętego jego oddziaływaniem, co jest niezbędnym elementem dla prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania objętego wznowieniem. Ponadto organy te w sposób nieuzasadniony dokonały jego zawężenia. Uzasadnienie braku interesu prawnego po stronie skarżącej tym, że jej działka nie sąsiaduje bezpośrednio z działkami inwestorów i nie nastąpi negatywne oddziaływanie na nie, należy uznać za lakoniczne i ogólnikowe. Skarżąca, odwrotnie niż organy obu instancji, zauważyła, że nawet zgromadzony w sprawie, niepełny materiał dowodowy dowodzi oddziaływania na jej prawo własności. Analiza akustyczna pokazuje albowiem, że główne natężenie hałasu powodowanego przez warsztat samochodowy koncentrować się będzie na nieruchomości skarżącej i na wznoszonym tam budynku mieszkalnym. Maksymalne jego natężenie wynosić ma 45 db, podczas gdy zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, w porze nocnej dopuszczalne natężenie wynosi 50 db. Stężenie hałasu, które powodować będzie inwestycja, jest zatem w górnej normie. Zauważyć można także, że do planowanego budynku mieszkalnego inwestorów, według analizy, hałas nie dotrze w ogóle. Okoliczność, że poziom hałasu nie przekroczy, według analizy, która jest założeniem idealistycznym, granicznych norm, nie niweczy faktu, że oddziaływanie na nieruchomość skarżącej w postaci hałasu będzie miało miejsce. Skarżąca podniosła, że dokonując oceny, czy zachodzi przesłanka, co do której wznowiono postępowanie, organ nie może poprzestawać tylko i wyłącznie na dokumentach i oświadczeniach składanych przez inwestorów co do zasięgu oddziaływania inwestycji, a powinien w tym zakresie poczynić własne ustalenia. Jeżeli tego nie uczynił, to nie można mówić o należytym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Pominięcie zaś przez organ I instancji obowiązku zawiadomienia strony skarżącej o zakończeniu postępowania oraz możliwości złożenia uwag i wniosków, uniemożliwiło skarżącej zapoznanie się z zakresem zgromadzonego materiału dowodowego, a także złożenie zastrzeżeń i wniosków o jego uzupełnienie poprzez przeprowadzenie jeszcze innych dowodów. Zarzuciła, że organ nie wyjaśnił kwestii możliwości wpływu inwestycji na jej nieruchomość, a w konsekwencji na sposób wykonywania przez nią władztwa nad jej nieruchomością, a zatem nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a). Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Objęte skargą rozstrzygnięcie podjęte zostało w postępowaniu wznowionym na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy w O. z [...]. r. stanowiło podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 kpa), a ponieważ wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony (art. 147 kpa), organ administracji publicznej zobowiązany jest każdorazowo do zbadania, czy podanie o wznowienie pochodzi od strony czy też nie. W stanie faktycznym sprawy dodatkowo podkreślenia wymaga, że przesłanką wznowienia postępowania wskazaną przez skarżącą był przepis art. 145 § 1 pkt 4 kpa, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Ponieważ bezsporną okolicznością jest, że M. D. nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną Burmistrza Miasta i Gminy w O. z 31 lipca 2014 r. w sprawie wydania warunków zabudowy dla inwestycji opisanej powyżej, istota niniejszej sprawy sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie, czy skarżącej przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu. W niniejszej sprawie organy obu instancji przyjęły, że brak po stronie skarżącej przymiotu strony w toczącym się postępowaniu podyktowany jest tym, że granice oddziaływania inwestycji M. i S. K. mieszczą się w granicach działek inwestorów. Analiza akustyczna wskazuje bowiem, że nie zostaną przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu dla zabudowy mieszkaniowej przewidzianej na działkach sąsiednich. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowić może podstawę interesu prawnego i stwarzać dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Nie może go natomiast stanowić interes faktyczny (por. wyroki NSA z 29 stycznia 1991r., sygn. akt IV SA 972/90; z dnia 30 listopada 1993r., sygn. akt II SA 1793/93; z dnia 9 marca 1994r., sygn. akt III SA 1434/93, uchwała NSA z 3 lutego 1997r., OPS 9/96). Przymiot strony nie zależy zatem od istnienia subiektywnego interesu faktycznego, a jedynie od interesu prawnego, który należy rozumieć jako interes wynikający z normy prawa materialnego, przy czym aby interes ten stanowił podstawę zakwalifikowania określonego podmiotu jako strony postępowania, musi pozostawać w bezpośrednim, konkretnym, indywidualnym i aktualnym związku z postępowaniem w danej sprawie administracyjnej. Stwierdzenie istnienia takiego interesu wymaga zaistnienia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2000 r. sygn. akt III SA 1876/99, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielając pogląd utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych należy stwierdzić, że stronami w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy są, co do zasady, także właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich. Ich interes prawny wynika bowiem z art. 140 Kodeksu cywilnego, który chroni uprawnienia właścicielskie. Mogą to być również działki, które nie pozostają ze sobą w bezpośredniej styczności. Jednocześnie, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 lipca 2007 r. sygn. akt II OSK 1016/06 (dostępnym na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) nie ma w tej kwestii miejsca na żaden automatyzm. Nawet, jeżeli działka danej osoby znajduje się w bliskim sąsiedztwie działki inwestora, nie oznacza to każdorazowo, iż właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu tej działki przysługuje status strony postępowania administracyjnego w sprawie warunków zabudowy dla inwestycji przewidzianej na działce sąsiadującej. W każdym przypadku należy bowiem przeprowadzić analizę, czy dany podmiot ma interes prawny, aby uczestniczyć w tym postępowaniu. O przymiocie strony postępowania o ustalenie warunków zabudowy, innych osób poza inwestorem (właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, której dotyczy postępowanie), decydują zatem okoliczności konkretnej sprawy związane z rodzajem, rozmiarem, stopniem i zakresem uciążliwego oddziaływania planowanej inwestycji na otoczenie. W związku z tym w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy krąg stron powinien być określany możliwie szeroko, z uwzględnieniem zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie, a stroną w tym postępowaniu będą również, w zależności od okoliczności, właściciele lub użytkownicy wieczyści działek nie sąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji (por. wyroki NSA z dnia 29 czerwca 2012 r. sygn. II OSK 2105/10; z dnia 1 czerwca 2012 r. sygn. II OSK 473/11; z dnia 8 września 2004 r. sygn. OSK 394/04). W rozpoznawanej sprawie inwestycja objęta decyzją o warunkach zabudowy zlokalizowana jest na działkach nr ewid. [...] i [...] oddzielonych od działki skarżącej (nr ewid. [...] ) wąskim pasem gruntu (drogą) usytuowanym na działce nr ewid. [...] o szerokości ok. 7m. Planowana inwestycja polega zaś na budowie warsztatu samochodowego i budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przynależną infrastrukturą techniczną. Dokonując oceny zasięgu oddziaływania inwestycji organ zasadnie sięgnął do wykonanej analizy akustycznej dot. budowy warsztatu mechanicznego O. dz. ew. nr [...] , [...] Gmina O. autorstwa R. S., jednakże wyciągnął z jej treści niewłaściwe wnioski. Z analizy tej wynika bowiem jednoznacznie, że zmiana klimatu akustycznego związana z budową warsztatu dotyczyć będzie także nieruchomości skarżącej. Tabela nr 10 – wyniki prognozowania hałasu w zamodelowanych punktach pomiarowych oraz załączona do analizy mapa wskazuje, że w punkcie obserwacji P7 – tj. budynku skarżącej – obliczony poziom dźwięku na elewacji osiągnie wartość 43,2 (I piętro) oraz 43,6 (II piętro). Co prawda ma rację organ, że oddziaływanie to nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu dla zabudowy mieszkaniowej, które, zgodnie z pozycją 3b tabeli nr 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112), wynoszą 55 db w porze dziennej, jednakże, co zasadnie podniosła skarżąca w treści skargi, okoliczność ta nie powoduje, że oddziaływanie na jej nieruchomość w postaci hałasu nie będzie miało miejsca. Tym samym Sąd nie podziela stanowiska organu, że M. D. nie ma interesu prawnego w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy ponieważ jej nieruchomość znajduje się poza zasięgiem ponadnormatywnego oddziaływania inwestycji. Wobec tego, że, jak wskazano powyżej, interes prawny, o którym mowa w art. 28 kpa, może wynikać nie tylko z normy prawa materialnego administracyjnego, ale także z normy prawa materialnego należącej do każdej gałęzi prawa, w tym również do prawa cywilnego, taką normę może stanowić art. 140 Kodeksu cywilnego i nie ma znaczenia czy emisje na poziomie usytuowania działki skarżącej będą miały oddziaływanie normatywne, czy ponadnormatywne. Wystarczającą okolicznością dla przyznania statusu strony postępowania jest stwierdzenie, że działka nr ewid. [...] znajduje się w zasięgu oddziaływania inwestycji i zostanie objęta zmianami w zakresie klimatu akustycznego związanymi z istnieniem warsztatu mechanicznego. Określenie "oddziaływanie" odnosi się również do terenów, na których uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicy norm wynikających z przepisów prawa lub wydanych na ich podstawie decyzji (por. wyrok NSA z dnia 16 sierpnia 2012 r., sygn. akt II OSK 832/11). Stanowisko to jest zgodne z poglądem wyrażonym w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 310/15 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 października 2010 r. sygn. akt II SA/Bk 301/10, zgodnie z którym podmiot ma prawo do ochrony swego interesu prawnego nawet wówczas, gdy uciążliwości inwestycji oddziałują w granicach obowiązujących norm. Przy ocenie, czy ktoś jest stroną postępowania nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy taki interes temu podmiotowi przysługuje. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Skoro inwestycja, wg analizy akustycznej, wpłynie na klimat akustyczny na działce skarżącej, to powinna mieć ona prawo do uczestniczenia w postępowaniu, którego przedmiotem jest m.in. analiza tego wpływu. Podkreślić przy tym należy, że uznanie właściciela innej nieruchomości za stronę postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy nie jest równoznaczne z przeszkodą w ustaleniu tych warunków. W ten sposób otwiera się dla właściciela nieruchomości sąsiedniej możliwość udziału w postępowaniu po to, aby mógł, wraz z organem administracji publicznej, strzec przestrzegania m.in. przepisów dotyczących dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Skarżąca ma w okolicznościach niniejszej sprawy prawo wypowiedzenia się co do istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. Organ nie może z góry założyć, iż skoro inwestycja, w ocenie organu, spełnia normy wynikające z przepisów rozporządzenia z dnia 14 czerwca 2007 r. dotyczących dopuszczalnych poziomów hałasu, to sąsiednie nieruchomości nie znajdują się w jej obszarze oddziaływania. Właściciele nieruchomości sąsiadujących z inwestycją, która poprzez swoją funkcję może oddziaływać na ich nieruchomości mają prawo do tego, by w trakcie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jako strona postępowania, zapoznać się z materiałem dowodowym i ewentualnie wnieść swoje uwagi czy też zastrzeżenia. Czynności tych mogą zaś dokonać tylko jako strony postępowania administracyjnego. Organ administracji nie może natomiast w żadnym wypadku dążyć do ograniczania kręgu stron postępowania administracyjnego, utrudniając właścicielom nieruchomości dochodzenia swoich praw właścicielskich. Tym samym nie było podstaw do odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie wydania warunków zabudowy z tego tylko powodu, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony tego postępowania, skoro organy przy ocenie interesu prawnego właściciela działki nr [...] pominęły przepisy prawa cywilnego, zwłaszcza przepisy w zakresie ochrony własności. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że w stanie faktycznym sprawy organy obu instancji dokonały błędnej wykładni art. 28 kpa, co miało wpływ na wynik sprawy. Dlatego uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis w kwocie 200 zł, opłata od pełnomocnictwa – 17 zł i wynagrodzenie radcy prawnego – 240 zł, obliczone na podstawie § 14 ust.2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Wyeliminowanie z obrotu zaskarżonych decyzji oznacza ponowne rozpoznanie wniosku o uchylenie ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w O. z dnia 31 lipca 2014 r. przy uwzględnieniu, że M. D. ma przymiot strony i legitymację do złożenia podania o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło