II SA/Ke 834/11

PostanowienieWSA w Kielcach2012-04-11

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona może skutecznie wnioskować o ustanowienie kolejnego pełnomocnika z urzędu (adwokata) w sytuacji, gdy wcześniej przyznano jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia innego pełnomocnika (radcy prawnego), który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu zostało umorzone jako bezprzedmiotowe. Sąd administracyjny nie jest organem właściwym do oceny działań pełnomocnika z urzędu ani do wyznaczania kolejnego pełnomocnika, gdy dotychczasowy nie spełnił oczekiwań strony. Prawo pomocy przyznane w zakresie ustanowienia radcy prawnego zostało już skonsumowane, a ustawa nie przewiduje możliwości żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w takiej sytuacji.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. złożył wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w celu wniesienia skargi kasacyjnej po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie usług opiekuńczych. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący domagał się odwołania radcy prawnego i wyznaczenia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe w przedmiocie wniosku o ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Dnia 11 kwietnia 2012 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. M. z dnia 26 marca 2012 r. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie usług opiekuńczych p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie sądowe w przedmiocie wniosku o ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 19.I.2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie usług opiekuńczych. Skarżący złożył w dniu 20.II.2012 r. formularz PPF wnosząc o ustanowienie radcy prawnego, adwokata z urzędu, celem wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 22.II.2012 r. ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła w dniu 29.II.2012 r. pełnomocnikiem S. M. radcę prawnego U. Z. Wyznaczona radca prawny z urzędu sporządziła w dniu 14.III.2012 r. opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. S. M. pismem z dnia 26.III.2012 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach o odwołanie radcy prawnego U. Z. z funkcji jego pełnomocnika i wyznaczenie adwokata do złożenia skargi kasacyjnej. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie, z uwagi na fakt, iż prawomocnym postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 22.II.2012 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, ponowny wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu, tym razem adwokata, jest bezprzedmiotowy. Należy podkreślić, iż ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnił oczekiwań skarżącego (np. odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej). Niezadowolenie skarżącego z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w kwestii jego ustanowienia przez Referendarza sądowego bądź Sąd. Wyznaczenie radcy prawnego z urzędu przez Okręgową Izbę Radców Prawnych i podjęcie przez niego czynności procesowych, np. sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi wykonanie wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącym nie podlega kontroli ze strony sądu administracyjnego. W przypadku wątpliwości strona niezadowolona z działań pełnomocnika może wystąpić do organu samorządu zawodowego (w rozpatrywanej sprawie do Okręgowej Izby Radców Prawnych) z wnioskiem o dokonanie kontroli zasadności podejmowanych działań. Rola sądu administracyjnego sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że strona występująca z wnioskiem spełnia warunki do otrzymania prawa pomocy w postaci pełnomocnika z urzędu. Wskazanie natomiast konkretnego pełnomocnika oraz ewentualna ocena jego działań jest rolą samorządu zawodowego. W związku z powyższym skarżący nie może skutecznie wnioskować o wyznaczenie kolejnego adwokata lub radcy prawnego z urzędu, gdyż przyznane mu prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienia NSA z dnia 24.XI.2009 r., sygn. akt I OZ 1076/09 oraz z dnia 29.I.2010 r., sygn. akt I OZ 45/10, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do rozpoznania pod względem merytorycznym wniosku skarżącego z dnia 26.III.2012 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika prawnego z urzędu, tym razem adwokata. Zgodnie z przepisem art. 64 § 3 p.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W myśl przepisu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Stosownie do art. 258 § 3 p.p.s.a do zarządzeń oraz postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, art. 258 § 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło