II SA/Ke 842/14

WyrokWSA w Kielcach2014-12-30

Skład orzekający: Renata Detka, Sylwester Miziołek, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, której uniemożliwiono dostęp do lokalu mieszkalnego przez innego współlokatora, może zostać wymeldowana z pobytu stałego, jeśli deklaruje zamiar powrotu i posiada w lokalu swoje rzeczy osobiste?
Ratio decidendi
Wymeldowanie z pobytu stałego wymaga, aby osoba opuściła lokal dobrowolnie i trwale. Jeśli dostęp do lokalu jest uniemożliwiany przez innego lokatora, a osoba ta deklaruje zamiar powrotu i posiada w lokalu swoje rzeczy, nie można uznać opuszczenia lokalu za dobrowolne i trwałe. W takiej sytuacji brak jest podstaw do wymeldowania.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wymeldowanie córki z pobytu stałego, twierdząc, że córka nie mieszka w lokalu od listopada 2013 roku. Organy administracji odmówiły wymeldowania, uznając, że córka nie opuściła lokalu dobrowolnie i trwale, a dostęp do niego uniemożliwia jej matka. Córka posiada w lokalu swoje rzeczy osobiste i deklaruje zamiar powrotu. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, wskazując na konflikt rodzinny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 grudnia 2014r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej sprawy ze skargi S. L. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania W. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w [...]. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem z dnia 31 stycznia 2014r. S. L. wniosła o wymeldowanie córki W. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w [...] argumentując, że córka nie mieszka w tym lokalu od listopada 2013 roku. Organ I instancji, odmawiając wymeldowania W. L., wskazał że z analizy akt wynika, że osoba ta nie opuściła mieszkania w sposób dobrowolny i trwały. W lokalu tym znajdują się jej rzeczy osobiste. Organ wskazał, że kilkakrotnie podejmowała próby wejścia do lokalu, również w asyście policji aby zabrać część rzeczy tam pozostawionych ale bezskutecznie wobec wrogiego nastawienia matki S. L. W podstawie prawnej powołano art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm.). W odwołaniu S. L. zakwestionowała ww. rozstrzygnięcie, argumentując że córka wyprowadził się dobrowolnie a zamki zmieniła bojąc się kradzieży. Wojewoda, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wskazał że z zebranego materiału dowodowego wynika, że W. L. w spornym lokalu zamieszkiwała, a aktualnie zamieszkiwanie uniemożliwia jej konflikt rodzinny z matką. Ponadto, przesłuchana oświadczyła że nie opuściła mieszkania, na stałe i ma zamiar wrócić do spornego mieszkania, w którym pozostawiła część rzeczy osobistych. Mieszkanie które wynajmuje wraz z ojcem nie stanowi jej centrum życiowego. Organ wskazał, że oględziny lokalu potwierdziły, że znajdują się tam rzeczy i majątek osobisty W. L., jednakże nie ma ona dostępu do mieszkania. Okoliczność ta została również potwierdzona przez Komendę Powiatową Policji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że W. L. opuściła miejsce pobytu stałego, jednak opuszczenie nie ma charakteru trwałego gdyż, deklaruje zamiar powrotu do spornego lokalu, po uregulowaniu spraw rodzinnych między rodzicami. Powodem opuszczenia lokalu były konflikty rodzinne, które na chwilę obecną uniemożliwiają wspólne zamieszkiwanie tak więc czasowa nieobecność w miejscu stałego zameldowania nie upoważnia do stwierdzenia, że osoba opuściła lokal w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W rezultacie nie nastąpiło trwałe i dobrowolne opuszczenie przedmiotowego lokalu przez W. L. Skargę na ww. decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła S. L., podtrzymując argumentację przedstawioną w odwołaniu. Przyznała, że w przedmiotowym lokalu córka posiada swoje rzeczy, jednakże nie posiada do niego kluczy, albowiem wymieniła zamki. Dodatkowo, skarżąca wskazała, że faktycznie konflikt pomiędzy nią a byłym mężem i córką nie ustaje a wręcz nasila się, czego dowodem są ich wizyty w asyście policji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, bądź też przepisów postępowania, które daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a. Sądowa kontrola legalności orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej ustawą, ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach. Z kolei stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Takie brzmienie cytowanego przepisu oznacza, że warunkiem wymeldowania z miejsca pobytu stałego jest opuszczenie lokalu. Zgodnie z poglądem przyjętym w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako niezbędna przesłanka wymeldowania, określona w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, winno być rozumiane jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Stwierdzić zatem należy, iż wymeldowanie jest potwierdzeniem określonego faktu, zaś wskazane w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy przesłanki umożliwiają sprecyzowanie stanu faktycznego, którego efektem ma być stwierdzenie, czy dana osoba opuściła lokal mieszkalny. Dlatego też, skoro wymeldowanie jest wyłącznie aktem rejestracji danych dotyczących ustania pobytu określonej osoby w dotychczasowym miejscu, to – analogicznie jak przy zameldowaniu – źródłem powinności dokonania tej czynności przez organ administracji jest sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu. Z kolei o opuszczeniu stałego miejsca zamieszkania można mówić tylko wówczas, gdy jest ono dobrowolne i ma charakter trwały (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23.04.2001r., sygn. akt: V SA 3169/00, LEX nr 50123). Z tego też względu za opuszczenie danego lokalu należy uznać fizyczne w nim nieprzebywanie połączone z zamiarem jego opuszczenia, przy jednoczesnym zerwaniu wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. Wskazania wymaga, że samo podjęcie zatrudnienia przez określoną osobę poza miejscem jej stałego zameldowania nie jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia, że opuściła miejsce pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Należy bowiem wziąć pod uwagę dalsze okoliczności, a mianowicie zamiar jego opuszczenia i skoncentrowania spraw życiowych w innym miejscu oraz zerwanie związków z dotychczasowym lokalem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17.06.2008r., sygn. akt III SA/Wr 545/07 , LEX nr 512913. Podkreślenia wymaga, że powyższe okoliczności powinny być starannie i szczegółowo sprawdzone przez organy orzekające w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 K.p.a., organy administracji publicznej w toku postępowania stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Cytowana regulacja ustanawia dla organów obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Natomiast zabezpieczeniem realizacji opisanej powyżej zasady jest szereg przepisów o postępowaniu dowodowym, spośród których zasadnicze znaczenie ma art. 77 § 1 K.p.a., który nakłada na organy powinność zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. W tym miejscu należy podnieść, że w rozpoznawanej sprawie organy bardzo dokładnie wyjaśniły w sposób zgodny z wymogami procedury administracyjnej i jednoznaczny, że W. L. wraz z ojcem W. L. opuścili sporny lokal z uwagi na stały konflikt ze skarżącą S. L. Okolicznością nie budzącą wątpliwości jest fakt, że S. L. była w przeszłości karana za znęcanie się nad rodziną, występowała również z powództwem o opróżnienie lokalu mieszkalnego przeciwko córce W. L., które to powództwo zostało prawomocnie oddalone wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 24 maja 2013r. w sprawie I C 164/12. Okoliczność ta w sposób nie budzący wątpliwości wskazuje, że centrum życiowe W. L. znajduje się nadal w przedmiotowym mieszkaniu. Również sama skarżąca w skardze nie zaprzecza, że istnieje konflikt pomiędzy stronami, a były mąż i córka próbują dostać się do spornego lokalu w asyście policji. Również oględziny spornego lokalu dokonane przez organ I instancji wykazały, ze znajdują się tam rzeczy W. L. co jednoznacznie wskazuje, że nieobecność jej jest czasowa i w rezultacie brak było podstaw do dokonania wymeldowania W. L. z przedmiotowego lokalu. Opuszczeniem lokalu, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. nr 139, poz. 993 ze zm.), jest nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z lokalem dotychczasowym i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. Chodzi tu o sytuację, w której dana osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 maja 2013r. w sprawie II SA/Sz 264/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 marca 2013r. w sprawie III SA/Kr 654/12). Za opuszczenie danego lokalu należy uznać fizyczne w nim nieprzebywanie połączone z zamiarem jego opuszczenia, przy jednoczesnym zerwaniu wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Kielcach z dnia 14 maja 2014r. w sprawie II SA/Ke 295/14). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że okoliczność nie przebywania W. L. od listopada 2013r. w miejscu dotychczasowego zameldowania na pobyt stały w lokalu położonym przy ul. [...] została przez organ administracyjny należycie wyjaśnione i oceniona w toku postępowania administracyjnego. Sąd podziela stanowisko organu, że skoro skarżąca uniemożliwia W. L. wejście do lokalu mieszkalnego i przebywanie w nim od listopada 2013r., to nie można uznać, że opuściła ona ten lokal dobrowolnie. Nie można także uznać, że opuszczenie lokalu jest trwałe, skoro dokonuje ona aktów zmierzających do odzyskania prawa korzystania z tego lokalu (próby wejścia w asyście policji). Skoro zatem kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała niezgodności z prawem w rozumieniu przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło