II SA/Ke 854/19

PostanowienieWSA w Kielcach2020-01-16

Skład orzekający: Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do orzekania o zwrocie kosztów zastępstwa procesowego kuratora ustanowionego dla nieobecnego uczestnika postępowania na wniosek organu administracji publicznej, a nie na wniosek sądu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania o zwrocie kosztów zastępstwa procesowego kuratora ustanowionego dla nieobecnego uczestnika postępowania na wniosek organu administracji publicznej. Koszty te stanowią koszty postępowania administracyjnego, a rozstrzygnięcie w ich przedmiocie należy do organu wnioskującego o ustanowienie kuratora, z możliwością późniejszej kontroli sądowej.
Stan faktyczny
Kurator ustanowiony dla nieobecnego skarżącego wniósł o zwrot kosztów zastępstwa procesowego. Sąd administracyjny oddalił skargę wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019 r. Kurator został ustanowiony postanowieniem Sądu Rejonowego na wniosek Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, a nie na wniosek sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku kuratora skarżącego, adwokata M. M. o zwrot na rzecz kuratora kosztów zastępstwa procesowego w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2019 r., znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: odmówić zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. W skardze do tut. Sądu na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2019 r., znak: [...], w przedmiocie kary pieniężnej, kurator ustanowiony dla nieobecnego skarżącego, adw. M. M., zawarł wniosek o "zasądzenie kosztów postępowania, w tym zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego (zastępstwa adwokackiego), wg norm przepisanych, które nie zostały opłacone ani w całości ani w części". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd I instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia spraw, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie za zastępstwo wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków (art. 250 P.p.s.a.) W przedmiotowej sprawie, wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019 r. tut. Sąd skargę oddalił. Kurator skarżącego, adw. M. M. nie został ustanowiony w ramach prawa pomocy. Z akt wynika, że adw. M. M. został ustanowiony kuratorem dla nieobecnego uczestnika A. P., postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. III RNs [...], wydanym na wniosek Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, na podstawie art. 601 Kpc i art. 34 Kpa, celem reprezentowania jego interesów w postępowaniu administracyjnym z zakresem uprawnień umożliwiających działanie we wszystkich sprawach podatkowo-administracyjnych, w tym do działania przed sądami administracyjnymi. Stosunek prawny istniejący pomiędzy ww. organem administracji publicznej i kuratorem opiera się więc na ww. orzeczeniu sądu powszechnego, a jego elementem jest obowiązek wykonania przez kuratora niezbędnych czynności w charakterze przedstawiciela osoby nieobecnej. Z powyższym obowiązkiem wiąże się niewątpliwie prawo kuratora do uzyskania wynagrodzenia za dokonane przez niego czynności, podjęte w toku całego postępowania w obronie interesów strony, dla której został ustanowiony, przyznawane przez organ administracji, który wnioskował o wyznaczenie przedstawiciela, w drodze aktu z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 1989 r., III CZP 117/88, publ. OSNC 1990, Nr 1 , poz. 11). Za takim stanowiskiem przemawia też art. 179 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Stosownie do jego treści organ państwowy, który ustanowił kuratora, przyzna mu na jego żądanie stosowne wynagrodzenie za sprawowanie kurateli. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której kurator jest ustanowiony, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie pokrywa ten, kto żądał ustanowienia kuratora. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest przepisów przewidujących orzekanie przez sąd administracyjnych w przedmiocie kosztów kuratora ustanowionego, tak jak w niniejszej sprawie, przez sąd rodzinny. W świetle powyższego, koszty wynagrodzenia adwokata M. M., ustanowionego kuratorem na mocy ww. postanowienia Sądu Rejonowego w B., na wniosek organu, stanowią koszty postępowania administracyjnego, co do których rozstrzygnięcie wydać powinien organ wnioskujący o ustanowienie kuratora, a które to rozstrzygnięcie, stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa, podlegać będzie kontroli sądu administracyjnego. Nie stanowią natomiast kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ to nie sąd występował o ustanowienie kuratora dla nieobecnego. (por. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2018 r., sygn. I GSK 2568/18). W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 160 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło