II SA/Ke 863/17

WyrokWSA w Kielcach2018-02-14

Skład orzekający: Beata Ziomek, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany powierzchni działki ewidencyjnej, gdy wnioskodawcy nie byli stronami pierwotnego postępowania, a podnoszone przez nich zarzuty dotyczą wadliwości czynności geodezyjnych i potencjalnego przestępstwa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżące nie wykazały interesu prawnego w sprawie dotyczącej sąsiedniej działki, której dotyczyła pierwotna decyzja. Ponadto, nie przedstawiły nowych okoliczności lub dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, które byłyby nieznane organowi, ani dowodów na sfałszowanie dokumentów lub popełnienie przestępstwa. Wnioskodawcy uchybili również terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty z 2013 r. dotyczącą zmiany powierzchni działki nr 1645/2. Twierdziły, że decyzja została wydana w wyniku przestępstwa i naruszenia zasad równego traktowania, wskazując na błędy geodetów i niezgodność z planem z 1956 r. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, uznając brak interesu prawnego skarżących. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) uchylił postanowienie Starosty i odmówił wznowienia postępowania, wskazując na brak ustawowych podstaw i uchybienie terminowi. Skarżące wniosły skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Sekretarz sądowy Joanna Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2018 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. Postanowieniem z dnia 18 października 2017 r. znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) po rozpatrzeniu zażalenia H. B., Z. B., T. C. na postanowienie Starosty z dnia 30 sierpnia 2017r. uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł: odmówić wznowienia postępowania w sprawie zmiany powierzchni działki nr 1645/2, położonej w obrębie S., gmina D., zakończonej decyzją Starosty z dnia 12 listopada 2013 r. znak: [...]. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Pismem z dnia 23 stycznia 2017 r. H. B., Z. B., T. C. oraz M. B. zwróciły się do WINGiK z wnioskiem o "stwierdzenie ważności decyzji Starosty " znak: [...]". Na wezwanie organu w piśmie z dnia 12 lutego 2017 r. sprecyzowały stanowisko wnosząc o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty z 12 listopada 2013 r. znak: [...]. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2, pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa). Ww. osoby wskazywały, że "decyzja została wydana w wyniku przestępstwa – art. 277 Kpk: sugerowanie przez geodetę przebiegu granicy niezgodnie z aktualnie obowiązującym stanem prawnym; art. 271 – skutki poświadczenia nieprawdy. Geodeci: P.G. i P.P. nie uwzględnili planu podziału gruntów z 1956 r." Zdaniem stron, wznowienie postępowania uzasadnia także art. 145b § 1 Kpa tj. naruszenie zasady równego traktowania – "korzyść majątkową uzyskała osoba trzecia na skutek niedopełnienia obowiązków służbowych, błędnego dokumentu, poświadczenia nieprawdy przez geodetę skutkującego zmianą granic i areałów". Postanowieniem z dnia 30.08.2017 r. znak: [...] Starosta na podstawie art. 61a § 1 Kpa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany powierzchni działki nr 1645/2 położonej w obrębie S. gmina D., uznając, że H. B., Z. B., T. C. i M. B. nie wykazały interesu prawnego do udziału w sprawie dotyczącej sąsiedniej działki, nie były również stronami postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia 12.11.2013 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie H. B., Z. B., T. C. podnosiły, że ich interes prawny jest bezsporny i uzasadniony. Żądanie postępowania w sprawie zmiany administracyjnej naruszonych granic ich działek nr 1646/1 i 1103 jest uzasadnione pod względem prawnym i merytorycznym, natomiast zmiana powierzchni działki nr 1645/2 jest pochodną zmiany granic działek nr 1646/1, 1103, 1104. Rozpatrując zażalenie WINGiK stwierdził, że decyzja Starosty z 12.11.2013 r. znak: [...] dotyczyła wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków polegającej na zmianie powierzchni działki nr 1645/2 położonej w obrębie S., gmina D., na podstawie operatu technicznego przyjętego do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 2.10.2013 r. pod nr ew. [...], dotyczącego podziału tej działki. Przebieg granic tej działki został przyjęty do podziału częściowo zgodnie ze stanem wykazanym w ewidencji gruntów i budynków, a częściowo zgodnie ze stanem istniejącym na gruncie – granica na odcinku pomiędzy działkami nr 1645/2 i 1646/1 czyli przebieg tej granicy został zmieniony w stosunku do stanu wynikającego z dokumentów archiwalnych. W ocenie organu, nie można wykluczyć, że H. B., Z. B., T. C. posiadają interes prawny w sprawie z uwagi na fakt, iż wspomniana decyzja dotyczy zmiany powierzchni działki nr 1645/2, która mogła być wynikiem zmiany przebiegu granicy działki nr 1645/2 z działką nr 1646/1, stanowiącą własność ww. osób. Zgodnie ze stanowiskiem organu odwoławczego, brak jest jednak ustawowych podstaw do wznowienia postępowania bowiem H. B., Z. B., T. C. poza powołaniem się na przepisy art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5 Kpa nie wykazały żadnych nowych okoliczności, ani dowodów istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję z 12.11.2013 r. Nie przedstawiły również żadnych dowodów świadczących o sfałszowaniu dowodów, będących podstawą do wydania tej decyzji lub świadczących o tym, że decyzja ta została wydana w wyniku przestępstwa. Ponadto wnioskodawczynie nie wykazały terminu, w którym dowiedziały się o podnoszonych podstawach do wznowienia postępowania, uniemożliwiając organowi wyliczenie, czy termin określony w art. 148 § 1 Kpa został zachowany. Z tych względów powołując się na pogląd wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 15 maja 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 1446/16 organ uznał, że w świetle twierdzeń wynikających z samego wniosku o wznowienie brak ustawowych podstaw do wznowienia uzasadnia wydanie decyzji o odmowie wznowienia postepowania. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie WINDiK H. B., Z. B., T. C. nie zgodziły się ze stanowiskiem organu. Zdaniem skarżących, wykazały podstawy do wznowienia postepowania. Prawo do wznowienia postępowania wynika z prawa własności działki nr 1646/1, której granice i areał zostały bezprawnie zmienione, bez ich wiedzy. Z kolei w terminie miesiąca od otrzymania pisma z Urzędu Wojewódzkiego z 9.09.2015 r. ([...]) zostały wyjaśnione przez nie zaistniałe rozbieżności. Skarżące dowodzą, że czynności geodety dokonane w toku podziału działki nr 1645/2 obarczone są takimi wadami, które powinny skutkować wszczęciem postępowania z urzędu zaś to organy powinny udowodnić im, że ich decyzje są zgodne z prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia na wstępie należy podkreślić, że prowadzona przez starostę ewidencja gruntów i budynków ma wyłącznie rejestrowy i deklaratoryjny charakter. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić, ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Uznaje się, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie dają podstaw do kształtowania stosunków własnościowych i związanych z tymi stosunkami uprawnień i obowiązków. Rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości, zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej. W rozpoznawanej sprawie skarżące poprzez kwestionowanie decyzji Starosty z 12.11.2013 r. znak: [...] w trybie wznowienia postepowania - zmierzają do zmiany granic działki ew. nr 1645/2, która nie stanowi ich własności. Bezspornie opisaną wyżej decyzją Starosta po rozpatrzeniu wniosku J. W. dokonał zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu S. gmina D. w ten sposób, że w jednostce rejestrowej nr 155 założonej dla nieruchomości stanowiącej własność J. W. s. W. i H. zmienił powierzchnię działki nr 1645/2 z powierzchni 0,9200ha na 0,9827ha. W uzasadnieniu stwierdzono, że podstawę wprowadzenia zmiany stanowił operat pomiarowy wykonany przez geodetę uprawnionego G. G., zarejestrowany w PODGiK w dniu 2.10.2013 za nr ewid. [...]. Przebieg granic przyjętych do pomiaru ustalono w obecności zainteresowanych stron. Żadna z obecnych stron nie kwestionowała przebiegu ustalonych granic. Powierzchnie działki nr 1645/2 obliczono analitycznie ze współrzędnych zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie. Prawidłowa powierzchnia działki nr 1645/2 została uwidoczniona w wykazie zmian gruntowych sporządzonym przez geodetę uprawnionego G. G. W ocenie Sądu, udział skarżących w ustalaniu granic potwierdzony protokołem z 7.09.2013 r. przyjęcia granic nieruchomości – dz. nr 1645/2 z sąsiednimi działkami, będący częścią operatu przyjętego do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 2.10.2013 r. pod nr ew. [...], dotyczącego podziału tej działki, nie daje podstawy do uznania, że właścicielki działki nr 1646/1 mają status strony w postępowaniu o dokonanie zmian w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do działki 1645/2. Słuszne jest zatem stanowisko Starosty, że skarżące nie mają interesu prawnego w sprawie zakończonej decyzją tego organu z 12.11.2013 r., dotyczącej działki sąsiedniej. Przebieg granic działek ewidencyjnych, zgodnie z § 36 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynkow (Dz.U. 2016, poz. 1034), wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: 1) w postępowaniu rozgraniczeniowym; 2) w celu podziału nieruchomości; 3) w postepowaniu scaleniowym i wymiany gruntów; 4) w postepowaniu dotyczącym scalania i podziału nieruchomości; 5) na potrzeby postepowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej; 6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków; 7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednia do ewidencji; 8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych. Tak wiec granice nieruchomości J. W. – właściciela dz. nr 1645/2 wykazano w ewidencji zgodnie z dokumentacją przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zmiana granic i powierzchni działek dotyczy stanów własnościowych. Nie można więc dokonywać żadnych zmian własnościowych, a należą do nich zmiany granic i powierzchni działek poprzez samoistne zmiany w ewidencji gruntów, gdyż ewidencja gruntów jest tylko publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej (por. Wyrok NSA z 4.01.2011 r. sygn. akt I OSK 389/10). Niezależnie od powyższych rozważań, na akceptację zasługuje stanowisko organu odwoławczego, że skarżące poza powołaniem się na przepisy art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5 Kpa nie wykazały żadnych nowych okoliczności, ani dowodów istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję z 12.11.2013 r. Nie przedstawiły również żadnych dowodów świadczących o sfałszowaniu dowodów, będących podstawą do wydania tej decyzji lub świadczących o tym, że decyzja ta została wydana w wyniku przestępstwa, co oznacza, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia postępowania. Należy również podkreślić, że zachowanie przewidzianego w art. 148 Kpa terminu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postepowania – musi udowodnić strona. Skoro, jak wynika z akt sprawy, z pisma WINGiK z dnia 9.09.2015 (dowód: k. nr 58 akt adm.), skarżące dowiedziały się o zmianie dotychczasowej powierzchni działki nr 1645/2 z 0,9225ha na 0,9827ha zatwierdzonej decyzją Starosty znak: [...] to niewątpliwie składając wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem tej decyzji w 2017 r. (dowód: k. nr 90-91), , wspomnianemu wyżej terminowi uchybiły. Z podniesionych wyżej względów, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prawidłowo stosownie do treści art. 149 § 3 Kpa wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło