II SA/Ke 876/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. i J.S. z dnia 6 kwietnia 2016 r. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi A. S. i J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 4 listopada 2015r. oddalił skargę A. S. i J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego. A. S. i J.S. złożyli formularz PPF, wnosząc o zwolnienie od koszów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego z urzędu. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 lutego 2016 r. umorzono postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono dla A. S. i J. S. radcę prawnego z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach wyznaczyła w dniu 18 lutego 2016 r. pełnomocnikiem skarżących radcę prawnego M.S. W dniu 17 marca 2016 r. wyznaczona pełnomocnik z urzędu złożyła opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Zarządzeniem z dnia 15 marca 2016 r. sędzia sprawozdawca stwierdził, że opinia prawna została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności. W dniu 6 kwietnia 2016 r. A.S.i J. S. złożyli kolejny formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz podając te same dane, co poprzednio. W uzasadnieniu wniosku podkreślili, że dotychczasowa pełnomocnik z urzędu wydając opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej zbagatelizowała wiele ważnych spraw i wnioskodawcy nie otrzymali pomocy prawnej. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W rozpatrywanej sprawie rozpoznawanie drugiego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu stało się zbędne, a postępowanie tej w sprawie umarza się, stosownie do treści art. 249a p.p.s.a. Kwestia ta została już bowiem rozstrzygnięta prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 lutego 2016 r. którym umorzono postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono dla A. S. i J.S. radcę prawnego z urzędu. Wyznaczenie radcy prawnego z urzędu przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Kielcach i podjęcie przez niego czynności procesowych w tym sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi wykonanie wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zgodnie z art. 177 § 5 p.p.s.a,, jeżeli sąd stwierdzi, że opinia prawna o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności, zawiadamia o tym właściwą okręgową radę adwokacką, radę okręgowej izby radców prawnych, Krajową Radę Doradców Podatkowych lub Krajową Radę Rzeczników Patentowych, która wyznacza innego pełnomocnika. Sytuacja taka nie wystąpiła jednak w rozpoznawanej sprawie, gdyż, zarządzeniem z dnia 15 marca 2016 r. sędzia sprawozdawca stwierdził, że opinia prawna została sporządzona przez radcę prawnego M. S. z zachowaniem zasad należytej staranności. W związku z powyższym skarżący nie mogą skutecznie wnioskować o ustanowienie kolejnego adwokata lub radcy prawnego z urzędu, gdyż przyznane im prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienia NSA z dnia 24.XI.2009 r., sygn. akt I OZ 1076/09 oraz z dnia 29.I.2010 r., sygn. akt I OZ 45/10, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się do ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jeszcze raz należy podkreślić, że jest on bezprzedmiotowy, gdyż zgodnie z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących specjalnego zasiłku opiekuńczego. Zatem skarga A. S. i J. S. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżących jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 249a, art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1, art. 239 pkt 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.